vela

Thêm một con tàu của Pháp nữa đã tiên phong trong vấn đề vận tải biển – sạch và xanh, dùng năng lượng gió, theo một tính toán nào đó, có thể giảm tới 99% lượng phát thải. Đây là một cách tiếp cận hoàn toàn khác so với con tàu Neoliner Origin đã nói trong một post trước, cũng chạy tuyến xuyên Đại Tây Dương, nhưng tàu Vela sử dụng cấu hình nhiều thân và buồm Bermuda.

Như ta biết, các tàu nhiều thân (catamaran, trimaran) có lợi thế nhất định so với tàu đơn thân, đạt được tốc độ lớn hơn trong khoảng tải trọng dưới 1500 tấn, lớn hơn nữa thì những dạng tàu này không còn giữ được ưu thế. Dựa vào đặc điểm kỹ thuật này, họ đã tạo ra những con tàu tương đối nhỏ, có thể chở đến 400 ~ 500 tấn hàng và chạy với tốc độ… tương đương tàu máy!

tâm địa bất ổn

Rất hiếm hoi mới đọc được một bài báo “chất lượng cao” như thế này, nói vô cùng đúng về bản chất của một bộ phận rất rất đông người Việt. Nếu là tôi thì đã không “kiềm chế và lịch sự” được như thế, tôi thích nói thẳng hơn, dù cách nói của tôi thường khi là “mất lòng”. Người Việt ưa “đĩ miệng”, ưa “chứng tỏ”, ưa lý sự “đằng mồm”, nguyên do không biết vì đâu?! Có thể là do thể trạng yếu ớt, không có nền tảng thể chất, không có công phu trì định một điều gì, học cái gì, làm cái gì cũng chỉ qua quýt cho xong chuyện. Cũng có thể là do ngôn ngữ lỏng lẻo, thiếu logic, thiếu tư duy xuôi ngược, chặt chẽ nên đẻ ra vô số thể loại hallucination – ảo giác hiểu biết!

Điều này giống hệt như A.I. – trí tuệ nhân tạo vậy, học được một số ngôn từ nhưng không thực sự hiểu được nội dung bên trong. Thế rồi, từ “ảo giác hiểu biết” sinh ra “chấp ngã”, tôi đúng, tôi hơn người, rồi tiếp tục dẫn đến đấu đá và kèn cựa nhau kịch liệt, tệ hơn nữa là từ những cái tâm địa bất ổn đó đẻ ra đủ kiểu thủ đoạn lưu manh vặt vãnh, đến mức làm xã hội bất an nghiêm trọng! Nói trên bề mặt ngôn từ hình thức thì cái gì cũng có vẻ hay, nhưng cũng chỉ “đằng mồm” thôi, họ không có công phu trì định bên trong, không có cái can đảm, kiên trì làm điều mình cho là đúng, kiên định giữ vững giá trị bất chấp ngoại cảnh. Thế nên nói thì “hay ho”, nhưng…

Các thang giá trị xã hội cứ trượt dài theo đà bất ổn… không trì định được giá trị đương nhiên sẽ tạo ra “lạm phát”! Kiểu lúc nào cũng “tôi đúng” nhưng kỳ lạ thay, ai nói gì cũng tin, ai xúi gì cũng làm, dù có ngu xuẩn đến đâu, chỉ cần đánh vào “cái tôi” là được! Mà đánh vào “cái tôi”, nói thật là không ai giỏi hơn các thể loại “điếm lác”. Các hội bóc phốt, nói xấu nhau trên mạng, các loại “đòn gánh hai đầu” chuyên mạo danh, bịa đặt, dựng chuyện, kích động các bên đánh nhau, v.v… Chúng nó sẽ tìm cách đánh vào các “bản năng cơ bản” của số đông con người, cuối cùng là kéo toàn xã hội xuống cho thấp bằng tiêu chuẩn của… một bầy “vượn người” vậy!

A.I. and programming

Cuối cùng cũng đã có thêm một người nói ra sự thật về A.I., như khi Bill Gates nhận định rằng A.I. sẽ không thể thay thế lập trình viên, ít ra là trong một thế kỷ nữa. Nhưng cái gọi là “lập trình” đối với Bill Gates, ta nên hiểu theo nghĩa rất cao cấp, một dạng “giải quyết vấn đề” mức cao mà máy móc không thể làm được. Đương nhiên những tác vụ lặp đi lặp lại theo kiểu “thiểu năng” chẳng cần mấy trí tuệ, như code HTML hay CSS thì không cần đến con người phải làm nữa. Như thế, A.I. có thay thế con người hay không thì phải… xem lại chính bản thân con người thôi. Nếu trình độ cứ mãi ở mức HTML, CSS không chịu tiến, thì chắc chắn sẽ bị A.I. thay thế.

Cách đây vài năm, khi MXH tràn ngập các clip về hàn kim loại TIG, MIG… tôi thoáng có suy nghĩ rằng TQ đang tìm cách đẩy các công việc hàn về VN. Hàn, dù đã có nhiều tiến bộ kỹ thuật, nhưng vẫn luôn là công việc rất nặng nhọc và độc hại! Nhưng nay tôi đã bỏ suy nghĩ đó, các thế hệ robot A.I. mới chắc chắn sẽ đảm nhiệm công việc này một cách thuần thục, chẳng cần con người phải động tay. Và cứ như thế, việc gì cũng có hai mặt tích cực và tiêu cực của nó, như người ta thường hay nói đùa rằng, nhà khoa học nổi tiếng Albert Einstein còn có một người anh em sinh đôi ít người biết đến tên là Frank Einstein (Frankenstein) cũng kinh khủng không kém… :D

Neoliner Origin

Neoliner Origin là con tàu ro-ro, tàu buồm chở hàng của Pháp, tải trọng 5300 tấn vừa mới hạ thủy năm 2025 vừa qua, tàu chạy tuyến xuyên Đại Tây Dương, châu Âu sang Mỹ và ngược lại. Tàu dài 136m, rộng 24.2m, hai cột buồm có thể nâng lên, hạ xuống với cấu hình Bermuda, buồm chính kiểu gaff-rig có batten, có thể cuộn lại vào trong boom, giúp đạt tốc độ trung bình 20 km/h, gần bằng tốc độ các tàu container chạy máy hiện đại. Tàu vẫn có máy diesel nhưng chỉ đóng vai trò dự phòng.

Có thể thấy rõ là các loại vật liệu mới đã giúp dựng những lá buồm cao đến hơn 70m mà không phải chia thành nhiều tầng như trước. Tuy tải trọng mới chỉ “khiêm tốn” ở mức 5000 tấn, vẫn cần thêm thời gian để các lá buồm xuất hiện trên các con tàu hàng chục ngàn tấn hoặc lớn hơn, nhưng hiện đã có thể thấy rõ ràng rằng: thời đại của các con tàu buồm clipper – liner đã quay trở lại, như cái tên “Neo-liner-origin” bản thân nó đã tự khẳng định: đây chính là một cột mốc đề người sau còn ghi nhớ!

thương mại điện tử

Cứ mỗi lần phải mua “hàng kỹ thuật” trên các trang TMĐT là lại bất an… Cái máy tập gym hỏng cáp, sợi cáp dùng lâu ngày bị tróc lớp vỏ nhựa, và đã mòn, đứt vài sợi thép con bên trong, là phải thay rồi! Cáp mua về, dùng kềm thủy lực bấm đầu cos nghiêm chỉnh, bấm xong dùng tay kéo thì không vấn đề gì, nhưng ráp vào dàn có tạ, kéo vài chục cái là cáp đi đường cáp, cos đi đường cos. Kiểm tra lại thì sợi cáp nguyên gốc đường kính 5mm, lớp vỏ nhựa 1mm, lõi cáp thép 3mm. Còn sợi cáp thay thế đường kính ngoài cũng 5mm, nhưng lõi thép bên trong chỉ có 2.5mm, thiếu mất 5 dem!

Đã dùng kìm thủy lực 12 tấn bấm đầu cos nhưng cũng không khớp vào được, lực kéo chỉ vài chục kg là lại văng ra! Loay hoay nửa ngày không xong việc, đã giáp tết, giờ này không mua bán gì nữa, bó tay không làm gì được, đành phải để đến sau Tết. Và rất nhiều hàng hóa mua trên các trang TMĐT đều như thế, chỉ được cái tiện lợi, chứ chất lượng vô cùng phập phù, bất an. Mua kem thì về bóp hết ra chỉ được 1/2 ống, mua ống nước thì đường kính trong / ngoài lẫn lộn, còn những cái về chất không kiểm định được thì còn gian dối đến mức nào? Không biết đến bao giờ mới khá nổi! :(

tương tư

Từ một bài Đường thi – Tương tư – Vương Duy xa xưa hơn ngàn năm trước cho đến một bài nhạc hiện đại… Nếu so với các chuẩn mực âm nhạc đương đại thì âm nhạc như thế này có phần đơn giản, nhưng vẫn hay, hay ở chỗ tìm cách mô phỏng cổ phong, tìm cách hình dung một không khí hoài cổ, hoài niệm.

Ngày xưa, nếu đã từng có, thì cũng chỉ đơn giản, chân thành thế này thôi! Xuân hựu lai, khán hồng đậu khai, Cảnh bất kiến hữu tình nhân khứ thái. Yên hoa ủng trứ phong lưu, chân tình bất tại – 春又来看红豆开, 竟不见有情人去采, 烟花拥着风流真情不在 Bản dịch lời ca trong clip không chuẩn!

từ nguyên: tháng chạp

Cuối năm cần xem lịch âm nhưng không biết làm sao, mày mò một chút thì biết tính năng “Alternate calendar” của iPhone để thêm “Chinese calendar”, tức là âm lịch, trên màn hình đang thể hiện: Ất Tỵ niên, lạp nguyệt, nhập tứ, tức là: ngày 24 tháng chạp năm Ất Tỵ. Tìm hiểu thêm chút nữa thì biết 腊月 gọi là tháng chạp (lạp) vì tháng này xưa ở TQ thời tiết lạnh, khô, thích hợp để làm thịt khô, cá khô.

Chữ lạp (trong lạp xưởng) này còn có một âm nữa là “tịch”, mà tôi cho rằng là nguồn gốc của “thịt” trong tiếng Việt! Cũng tương tự như vậy, “tháng Giêng” thực chất là đọc trại của “Chính nguyệt”, điều này cho thấy VN đã du nhập từ vựng tại vô số thời điểm khác nhau, có những cách đọc rất lạ, chứng tỏ du nhập tại thời điểm xa trước thời Đường, giai đoạn được xem là “mốc chuẩn” của âm Hán-Việt.

xkcd

Một kiểu hài rất… XKCD, Thằng “nhỏ” nói với thằng “lớn” : hồi tao còn bằng tuổi mày ấy, tao cũng éo có tin vào “luân hồi” đâu! :D

kho cá

Tử viết: trị quốc nhược phanh tiểu tiên – 治国若烹小鲜 – trị quốc giống như kho cá nhỏ, lửa quá lớn, đảo lui đảo tới quá nhiều thì cá nát. Xem phim lịch sử, cổ trang Trung Quốc là thấy vô số tình huống thế này, tuy về ý chí thì đúng đắn, nhưng thực hiện thì… nát bét! Nếu nói về độ chính chắn, trưởng thành của một con người, nói đến cuối cùng sẽ quay về khả năng thông hiểu và xoay chuyển thực tế, thay đổi tình hình và con người một cách kiên trì và từ tốn.