progressive

2026/05/09 | Categories: music, Vietic

Chương trình âm nhạc cuối tuần, một trong những bài hát mà tôi thích một thời… thích bởi cái tính “progressive” của nó, từ “progressive” này không hiểu như một thuật ngữ âm nhạc, mà chỉ hiểu theo nghĩa đen ngôn từ, ám chỉ sự tiếp diễn, liên tục, nhất là đoạn riff guitar, rất dễ nghe, và không cần phải tha thiết lắm, quan trọng là tuôn chảy, tiếp diễn. Nếu tình cảm đã không đủ sâu, thì đừng làm ra vẻ thảm thiết, sâu xa này nọ…

Cuộc sống là phải tiếp diễn, quan trọng là ta sống với những gì thực chất là chính mình, đừng nhận vơ những thứ ta không có… Đến một thời gian, đến một độ tuổi, ta nhận ra mình không có đủ RAM cũng như CPU để mà xử lý những sự việc tự nó đã tỏ ra quá phức tạp và nguy hiểm… Ah, là đang nói về nhạc, còn những ai xem clip sẽ thấy một kiểu “nội dung VN” với những nét cá tính “mãi không chịu lớn” như thường lệ! :D

học hải vô nhai, thư san hữu lộ

2026/05/08 | Categories: Chinese, Vietic | Tags: 2-columns

Thấy rõ là trong chuyến đi TQ vừa rồi, thương thảo thất bại chóng vánh, nước bạn có lẽ đã không ngại dội một xô nước lạnh: việc chuyển giao công nghệ đường sắt cao tốc là không thể!!! Thế rồi về nhà giận dỗi, làm mình làm mẩy, tìm cách chuyển sang “nguồn cung” khác như Hàn, Nhật, rồi lại hướng sang Ấn, một anh mà cái tính “đoản” có lẽ cũng ngang ngửa VN.

Sự khác biệt rõ ràng là rất lớn, “đạo bất đồng bất tương vi mưu – 道不同不相为谋“. Giờ mà nói lại những câu rất cơ bản như “Học hải vô nhai, Thư san hữu lộ – 学海无涯书山有路 – Trong biển học vốn không bờ bến, Trên núi sách vẫn có đường tiến” có lẽ là nghe rất sáo rỗng, và càng sáo hơn với cái dân tộc tính không biết làm, xưa đến giờ toàn chỉ biết ăn và phá.

Thích kiểu trình bày “hợp thể” này, cứ gom 4 chữ viết lại thành 1 chữ…

nối vòng tay lớn

2026/05/02 | Categories: music, Vietic | Tags: Trịnh Công Sơn

Mỗi năm cứ vào dịp này là tôi nghe lại bài hát này, bài ai cũng biết, lời tiếng Anh bám sát nghĩa lời gốc tiếng Việt! Nó rất là dễ hát và dễ nghe, ngay cả trong tiếng Anh, và nghe nó…. rặt Mỹ, loại Mỹ hơi xa xưa giống như Bob Dylan với cây đàn banjo đầy bội âm của ông ta vậy: From hamlets to the cities, embrace with glee, an eternal circle, dead and living, one are we…

Khi Bob Dylan tới VN ông ta không gặp TCS, ông ta gặp và hát với PD một bài “Trèo lên quán dốc” trong một hành trình có vẻ như là muốn đi tìm cái gì đó nguyên bản! Và cứ thế, thêm một kẻ đã đến và đã đi theo kiểu “veni, vici…” và chúng ta sẽ lại hát thứ nhạc giống y như họ, và tuy nói “one are we” nhưng không biết cái gì thực sự là chúng ta mà thôi! 🙂

creole

2026/04/30 | Categories: Vietic | Tags: languages & linguistics

Sự nhập nhằng của ngôn ngữ tự nhiên… “The police said they’re looking for a man with one eye – Cảnh sát nói rằng họ đang tìm kiếm một người đàn ông với một mắt!”. Nghe câu này xong, tôi liền đặt câu hỏi: Nếu cảnh sát dùng cả 2 mắt thì có phải là sẽ tìm kiếm nhanh hơn không!? 😃 Nhiều người không để ý, chứ sự nhập nhằng của ngôn ngữ tự nhiên là xảy ra mọi lúc, mọi nơi, rất thường xuyên. Ngay cả những ngôn ngữ có tính cấu trúc cao, logic chặt chẽ vẫn luôn xảy ra tình trạng này, nhưng ít ra họ vẫn có những phương cách diễn đạt thay thế để làm cho rõ nghĩa khi cần, còn với những creole – ngôn ngữ mang tính chất chắp vá, tạm bợ như tiếng Việt thì có những tình huống không biết phải diễn đạt làm sao luôn!

Ví dụ như: “Đừng ném đá đoàn Hải Dương giúp tp. HCM” – câu này có thể hiểu là: “đừng giúp tp.HCM trong việc ném đá đoàn Hải Dương”. Chưa kể tình trạng mix – song ngữ Anh Việt lẫn lộn hiện nay, nhiều khi không biết đằng nào mà lần. Cái chính là vô số người không ý thức được tình trạng đó, họ cứ nói / viết mà không hề nghĩ việc người khác sẽ hiểu nó như thế nào, dẫn đến những tình trạng “sương mù thông tin, mịt mù kiến thức”, mới nghe thì có vẻ hiểu hiểu, những thực ra vẫn là những dạng “trống đánh xuôi, kèn thổi ngược”! Nên A.I. là một chuyện, con người lại là một chuyện khác, nếu từ gốc trong tư duy đã mịt mù, hỗn độn, thì A.I. chỉ phóng đại cái sự hỗn độn đó lên… một tầm cao mới mà thôi!

columns

2026/04/15 | Categories: Vietic | Tags: 2-columns

Tại sao sách, báo in giấy từ xưa đến nay đều có thói quen chia văn bản thành nhiều cột, mỗi cột chỉ có khoảng 6 ~ 9 chữ… Đó là vì nếu để dòng chữ quá dài, người đọc phải liên tục xoay đầu từ trái sang phải rồi ngược lại, dễ gây mất tập trung và mệt mỏi! Nên để cho độc giả thoải mái, mắt chỉ tập trung vào một khoảng nhỏ, thì mỗi cột phải hẹp, chứa ít chữ, dù văn bản có thể dài đến nhiều trang! Đám làm truyền thông bẩn trên mạng gần đây cũng vậy, thấy rõ chúng nó xài rất nhiều thủ thuật để đánh vào số đông. Đầu tiên là phải viết câu ngắn lại, cứ nói được độ khoảng 10 ~ 15 chữ thì lại xuống dòng, nói tiếp hơn chục chữ lại xuống thêm dòng nữa. Đó là bởi vì… dân ta phần lớn không đọc nổi “một cục chữ lớn”.

Họ cần những câu ngắn gọn, nhảy đến kết luận càng nhanh càng tốt, dùng nhiều từ ngữ, càng bình dân, cảm tính, bầy đàn càng tốt! Nên đừng nói là “đọc sách” nhé, một đoạn nhỏ 10 dòng cũng chưa đọc được đâu. Và cứ như thế thôi, không có công phu, kiên nhẫn làm bất kỳ chuyện gì cả, nhưng ai nói gì cũng tin, ai xúi gì cũng làm, họ cần cái gì đó thỏa mãn ngay lập tức! Hiểu logic nhỏ không được, hành văn không xong, chuyên copy / paste / A.I. lòe người. Phản xạ đạp chân phanh, chân ga mãi vẫn không tập cho kỹ càng, thuần thục được, cứ hồn nhiên phóng nhanh vượt ẩu. Không ý thức được chính bản thân và môi trường xung quanh, từ những điều nhỏ nhất, nhưng tâm địa manh động, bất ổn vô đối!

lão thử khán thư, giảo văn tước tự

2026/03/30 | Categories: Chinese, Vietic | Tags: A.I. - trí tuệ nhân tạo

Từ nhỏ, khi học ngôn ngữ & ngoại ngữ (Anh, Pháp, Hoa), tôi đã nhận thức rằng, nhu cầu sơ khởi, căn bản khi một người học ngôn ngữ, đó là tìm cách tự diễn đạt bản thân! Từ việc làm một bài văn ở trường, cho đến… viết thư tình cho gái, đó chẳng qua là loay hoay tìm cách diễn đạt điều anh cảm nhận bên trong mà thôi. Nó vừa thể hiện anh nhận thức như thế nào về ngoại giới, khi ngồi xuống tìm câu chữ, tự viết ra, và cũng đồng thời thể hiện ra anh tự nhận thức thế nào về bản thân mình, cả hai chiều như thế.

Ngay từ khi còn là một đứa trẻ, vô số lần tôi cười thầm trong bụng khi thấy bạn bè cùng trang lứa: thằng này diễn đạt ngây ngô như gà mắc tóc, ku kia vụng về không biết cách tìm ý tứ, hay cả với người lớn: bác ấy xáo chữ nghĩa rất ghê, nhưng không tự hiểu được mình đang nói cái gì. Ngôn ngữ, đó vừa là khả năng tư duy logic, cũng vừa là… trí tuệ cảm xúc, hai mặt đó không tách rời nhau, vừa là đối với bên trong và cũng là với bên ngoài con người, hai phương diện đó cũng không tách rời nhau!

Nhiều người có khả năng xào xáo ngôn từ rất ghê gớm, giống như con chuột già sống cả đời trong thư viện vậy, suốt ngày “nhai văn, gặm chữ” (hiểu theo đúng nghĩa đen – 老鼠看书，咬文嚼字 – Lão thử khán thư, giảo văn tước tự), hoàn toàn xơ cứng về cảm xúc, không tự hiểu được bản thân cũng như tâm tình của người khác! Học ngôn từ mà không “tiêu hóa” được, bị mắc vào trong câu chữ, trở thành một kiểu công thức máy móc, hơn là phương tiện để diễn đạt bản thân và kết nối với người khác!

Hậu quả của những tâm hồn chai cứng đó thì không cần phải nói! Ngày nay, chúng ta có A.I. như một tấm gương để tự phản chiếu bản thân mình, nếu A.I ngáo dở thì ta gọi chúng là… A.I. còn nếu con người cũng thế thì ta kêu bằng… thiểu năng, tâm thần! Không hiểu do nền tảng giáo dục, văn hóa, xã hội thế nào mà đã tạo ra vô số người giống y như A.I vậy: không có cảm xúc, không có khả năng tự phản tỉnh, cũng như không có nhu cầu tương tác xã hội, dù có khả năng xào xáo ngôn từ ghê gớm!

nghị quyết

2026/03/15 | Categories: Vietic | Tags: 2-columns

Hôm nay bầu cử tự do,
Chọn người tín nhiệm mà cho vào hòm (phiếu)! :D

Như bao người Việt khác, dù chửi bới, lăng mạ dữ dội, nhưng bản thân tôi cũng là… Vietic, loại Vietic từ thời còn ở nhà sàn :D! Haiza, Vietic, what makes you tick!? Điểm yếu cố hữu Vietic, đó là sự suy yếu về thể chất, năng lượng không ổn định, lúc thì làm một việc rất hăng hái (nhất thời), sau đó xìu hơi, ù lỳ thời gian dài, rồi lại chuyển trạng thái sang hướng ngược lại.

Chính sự phập phù về năng lượng nội tại này khiến người Việt khó nghĩ, làm, duy trì những việc cần phải có công phu, quá trình lâu dài. Nên mục tiêu đặt ra cho 2026 là phải khắc phục tình trạng này! Không cần phải vận động nhiều đến mức kiệt sức, nhưng phải duy trì trạng thái vận động điều hòa, ổn định! “Nghị quyết – resolution” đã được đặt ra cho năm mới! :)

ảo giác tiến bộ

2026/03/12 | Categories: cs & it, Vietic | Tags: 2-columns, A.I. - trí tuệ nhân tạo

Nói rất hay và nói vô cùng đúng… Khi con người ta phải dùng tới những ngôn từ bóng bẫy, có cánh nhưng mơ hồ, phù phiếm (nôm na tức là… “đĩ miệng”) thì cũng có nghĩa là họ đang loay hoay tìm cách giấu nhẹm, né tránh một cái thực tế, một thực trạng rất không vừa ý nào đó! Suy cho cùng, không phải là chúng ta có được máy móc gì, có công nghệ gì, mà vấn đề vẫn chỉ đơn giản là… con người chúng ta đã thay đổi như thế nào, có năng lực suy nghĩ như thế nào, có khả năng tư duy, phân tích, kế hoạch và hành động như thế nào!?

Và khi con người không thay đổi được, cái “tâm” không tiến bộ được, thì dù bạn có “khoa học công nghệ” đằng trời đi nữa thì câu chuyện cũng chỉ là “chiếc áo & thầy tu” mà thôi! Cũng có chút liên quan (vì đây chính là A.I.) tự dưng một cái quảng cáo hiện lên trên Facebook: “Bạn có phải là người giải quyết vấn đề tự nhiên?”, chẳng có gì là “vấn đề tự nhiên” cả, câu này ý muốn nói: “Bạn có phải tự nhiên đã là người giải quyết vấn đề!?” Đúng là một thời đại kỳ quặc, viết câu tiếng Việt không thông mà lúc nào cũng “A.I. – trí tuệ nhân tạo” ầm ầm! :(

identity thief

2026/02/24 | Categories: Vietic | Tags: chính danh

Quan sát thấy các trò “ăn cắp danh tính – identity thief” tại VN ngày càng phổ biến, chuyên nghiệp. Trước, chỉ có một số ít lưu manh dùng thủ đoạn này, nhưng giờ thì đã trở nên “phổ cập” đến không ngờ. Ban đầu chỉ đơn giản là làm giả trang Facebook, copy nội dung của trang chính chủ và dùng trang copy đi lừa người khác. Cũng có thể là copy các trang MXH, nhưng cắt xén, thêm bớt, xuyên tạc, mục đích là để cộng đồng không biết đâu là giả, đâu là thật, dùng thông tin giả để kích động ghen ghét, thù hằn, và với dân trí như hiện tại thì phần lớn sẽ chọn ngay trang giả và xem là thật.

Hiện đã phổ biến dạng “ăn cắp danh tính” ngoài đời thật: ăn mặc, hóa trang giống một ai đó, thường là với mục đích lừa đảo! Gần đây nhất đã xuất hiện các vụ đóng giả thành giám đốc công ty này, chủ tịch tập đoàn kia để… lừa đảo chứng khoán! Buồn cười nhất là từ nhiều năm nay, bản thân tôi cũng bị đóng giả, đám lưu manh chọn một người hao hao giống, để râu dài, đạp xe khắp nơi (giống như tôi đạp xe tập thể dục mỗi ngày vậy), quậy phá các hàng quán, mục đích là để người khác “căm ghét” cái thằng… “râu dài – đạp xe” đó, và tôi cũng đã bị “đổ oan” khá nhiều lần!

Và vì đã xảy ra nhiều lần, nên trong nhiều tình huống bị người khác “căm ghét và chửi mắng”, tôi… thậm chí không buồn giải thích! Nói như thế để biết rằng xã hội VN đang như thế nào, những hạng lưu manh, đĩ điếm nhan nhãn đầy đường, các thể loại cứt đái, cặn bã lộng hành khắp nơi. Bài bản chúng nó dạy cho nhau trong các hội nhóm trên mạng, ngày càng thuần thục! Nên tuy đã ra nghị quyết, nghị định về “chính danh” này nọ, nhưng có làm thật hay không là vấn đề tối quan trọng, tối cần thiết hiện nay! Một xã hội mà dân trí như vậy thì không hy vọng, trông mong gì được!

Tết

2026/02/23 | Categories: Vietic

Rồi lặng yên, nghe dậy nước triều xa,
Đến khi rừng bừng sáng tiếng chim ca…

Sáng có việc đi qua Q1, thành phố vẫn… ăn Tết rất kỹ, vắng tanh vắng ngắt, chỉ một ít hàng quán hoạt động, nhiều dịch vụ thiết yếu vẫn chưa mở cửa, hoặc vừa mở vừa… ngáp! Dự kiến là nhiều cửa hàng, dịch vụ vẫn sẽ ăn Tết thêm một tuần nữa, hết tháng 2 dương mới bắt đầu làm việc trở lại! Haiza, giờ mà đem chuyện “bỏ Tết ta, ăn Tết tây” ra nói là sẽ có nguyên bầy nhảy vô gạch đá, lý gio lý trấu chứ phải, thôi, chuyện không nói nữa! Tết có ý nghĩa khác nhau với những người khác nhau! Một số nhà, Tết đơn giản là bày bàn ra nhậu, đem loa ra hát karaoke tưng bừng. Với một số nhà, đó là uống, uống đến mức chỉ trong một buổi, mỗi người hết hơn một két.

Với một số nhà khác, đó là sát phạt đỏ đen, đánh bài liên tục suốt 7, 8 ngày đêm, đánh bài đến quên ăn, quên ngủ! Và với một số nhà khác nữa, Tết có nghĩa là họp cả nhà lại, đem chuyện của 10 năm, 20 năm, 30 năm trước ra nói, nói dai như đĩa, nói đến lúc đỏ mặt tía tai, đập bàn đập ghế. Từ nhỏ tôi đã tuyệt đối không thích tất cả những điều trên, vì đã chứng kiến hết rồi nên tôi đâm sợ, chỉ muốn ở một mình cho được yên ổn! Tết, nên chăng chúng ta tìm nơi hoang vắng… Rồi lặng yên, nghe dậy nước triều xa, Đến khi rừng bừng sáng tiếng chim ca… !? :D Đến khi mọi người ăn Tết xong, trở lại làm việc cả, thì mình mới… bắt đầu ăn/chơi Tết! :)

bạn nhà binh, tình nhà thổ

2026/02/21 | Categories: history, Vietic

Còn nếu ta quay lại xa hơn nữa, hơn 50, 60 năm trước, thì đó là một cái xã hội được mô tả ngắn gọn trong 6 chữ: bạn nhà binh, tình nhà thổ !!! Không dám nói theo kiểu vơ đũa cả nắm, vì xã hội nào cũng có nhiều thành phần, có người này người kia, cũng có những loại có tư cách, có suy nghĩ và lý tưởng, nhưng nói ở đây là số đông, nói tình hình chung. Mà tình hình chung là: bắt lính khắp nơi, biết chạy không thoát bèn chui vào cái lu đựng nước, lấy cái mẹt tre đậy lại, phía trên mẹt tre để một tờ tiền 500.

Thằng sỹ quan bắt lính đi qua, biết tỏng là nó trốn trong lu nước, nhưng giả bộ như không biết, nhặt tờ tiền bỏ túi và quay lưng bỏ đi. Một xã hội suy đồi, lưu manh, trộm cắp, cướp giật, đĩ điếm nhan nhãn khắp nơi! Ấy thế mà vẫn cố bốc thơm, bốc phét, vẽ ra những chuyện hoang tưởng không thật, ta đây ngày xưa là xếp bút nghiên theo việc đao cung nhé! Trong 75 năm ~ 3 thế hệ, dân trí thực chất chẳng mấy tiến bộ, chỉ là đổi từ những hình thức lưu manh này sang các dạng điếm lác khác mà thôi!

xuyên việt

2026/02/21 | Categories: travel, Vietic

Năm đó, lần đầu đi xuyên Việt, không đi bằng xe máy như các chuyến sau đó mà đi bằng xe đò, đã chọn nhà xe “uy tín” nên phần lớn hành trình không xảy ra vấn đề gì lớn. Sau hơn 20 ngày “vi vu” trên đất Bắc, từ Sapa cho đến Hà Giang, thì mùng 5 Tết, quay về tới Đồng Nai, còn cách SG khoảng 50 ~ 60 km thì “xe hỏng”… Mọi người lục tục xuống xe, kẻ bắt xe ôm, người bắt taxi để hoàn tất nốt phần hành trình ngắn ngủi còn lại, chưa kể ngay kế bên chiếc xe hỏng đã có một xe khác nhỏ hơn chờ sẵn, sẵn sàng đưa khách về tới SG. Tôi quan sát tới lui một hồi, nhìn ra ngay cái chuyện “xe hỏng” này là… giả!!! Tuy chỉ còn 50 ~ 60 km nhưng đường đông, ra vào phải mất hơn 3 ~ 4 tiếng, chưa kể nguy cơ gặp cảnh sát giao thông kiểm tra. Thế nên nhà xe đã “bán” hành khách qua một xe nhỏ hơn, để nhanh chóng quay trở ra phía Bắc, quay vòng đón khách, “tối ưu thu nhập”!

Đó là thời cách đây hơn 10 năm, còn nếu lui về 20, 30 năm trước nữa, trên các chuyến xe Bắc – Nam xảy ra đủ thứ tệ nạn: từ cơm tù, cho tới móc túi, trấn lột, dàn cảnh lừa đảo, bản thân tôi từng tận mắt chứng kiến không thiếu một chiêu trò nào. Nhà xe họ biết cả nhưng im lặng, không ai dám nói gì vì xe chạy đều phải qua “địa bàn” của các băng nhóm, ai cũng chỉ muốn yên ổn làm ăn! Thế nên chuyến xe nào cũng có những hành khách ngây thơ bị lừa gạt! Còn nếu quay về 40, 50 năm trước nữa thì không phải là “lừa đảo”, “trấn lột” mà là cướp, thậm chí cướp bằng súng! Nhưng cái thời loạn lạc ấy thì tôi chỉ được nghe kể lại thôi, chứ bản thân may mắn chưa phải trãi qua! Và như thế, trong vòng khoảng 50 năm ~ 2 thế hệ, dân trí xã hội đã “tiến bộ không ngừng”, từ cướp bằng súng, đến trấn lột bằng dao, đến các hình thức lừa đảo trắng trợn và lừa đảo tinh vi khác!

vận hội

2026/02/20 | Categories: Chinese, Vietic

Đây đó trên các diễn đàn đã thấy có những ý kiến: người Việt chúng ta không canh tân được, canh tân như thời Minh Trị của Nhật Bản cách đây hơn 150 năm, hay cụ thể hơn là giống… Trung Quốc trong khoảng 50 năm gần đây! Lý do đưa ra để giải thích không canh tân được là vì: người Việt chỉ có “tư tưởng” mà không có “cơ sở xã hội”! Vâng, lại vẫn tiếp tục “chơi chữ”, nói như thế nghĩa là… chỉ có “đĩ miệng”, huyên thuyên một mớ ngôn từ huyễn hoặc chứ không đụng tay chân làm gì cả, không có kỹ năng, kỹ thuật, không có kiến thức, dân trí, không cơ sở vật chất và sản xuất, không văn hóa hợp tác, phát triển, gì cũng không, nói trắng ra là như vậy!

Nói đâu xa, ngay từ xưa, người Việt đã rất xa lạ với các dạng máy móc đơn giản sử dụng đòn bẫy, ròng rọc, bánh xe… Trong khi người TQ từ hàng trăm năm trước (trước kỷ nguyên công nghiệp) đã chế tạo rất nhiều máy móc cơ khí loại “đơn giản” nhằm tăng hiệu suất lao động thì người Việt vẫn hoàn toàn mù mờ về các loại “mechanical advantages” này. Vũ khí cũng chỉ làm được giáo mác đơn sơ, chứ những loại gươm đao xịn dùng cho binh lính chuyên nghiệp thì cũng toàn… mua từ Nhật Bản, Trung Quốc. Vô số loại vật phẩm khác như giày, mũ, áo giáp, nhiều nhu yếu phẩm khác cũng không làm được, toàn đi mua, nói cho ngay như thế!

Nói một cách công bằng hơn thì tuy đã có một vài cá nhân ít ỏi, như hai cụ Phan, như Đông Kinh nghĩa thục… đã có một vài ý thức và hành động nhưng rút cuộc, cho đến tận hôm nay, vẫn không thể xoay chuyển được số đông dân trí lè tè ngọn cỏ. Xã hội nhiễu nhương, bất ổn vì muôn ngàn trò bịp bợm, điếm lác, lưu manh vặt vãnh. Có những thành phần lưu manh kiểu thiểu năng, ngu xuẩn lộng hành bằng những thủ đoạn đê hèn, bỉ ổi mà không ai dám làm gì, cả xã hội bàng quan, thậm chí vẫn cứ mãi tìm cách tự huyễn hoặc, tự lừa dối bản thân mình và lừa bịp người khác! Bên án một tiếng gà vừa gáy… nào, ta lại ngủ và mơ mộng tiếp thôi!

Narcissus

2026/02/19 | Categories: Chinese, cs & it, Vietic

Dư luận về cái clip robot – Xuân Vãn – TQ thật khủng khiếp, đủ kiểu điên khùng, nguy hiểm, từ phủ định trắng (cho rằng đều là CGI – kỹ xảo điện ảnh) cho đến sợ hãi, lo ngại v.v… Những ý kiến nghe có vẻ “tỉnh táo” nhất thì kêu gọi học A.I. để bắt kịp với thời đại! Tôi cho rằng cái ý kiến này cũng vô cùng… tào lao! Trong làng CNTT có nhiều ý kiến sai lầm rằng, bây giờ cái gì A.I. cũng “biết”, nên chúng ta chỉ cần học A.I. (hay các công nghệ cấp cao, “đằng ngọn” là được)! Cũng như giáo dục một đứa trẻ vậy, bất kể là A.I. đã đi tới đâu, việc học với một đứa trẻ vẫn là phải bắt đầu với những điều đơn giản nhất, là hành văn, là logic ở cấp độ sơ khai. Nói ra câu từ phải có ý tứ chặt chẽ, ngữ nghĩa phải hiểu sâu xa cho đến tận cùng.

Trong ngành CNTT vẫn là phải bắt đầu từ những điều đơn giản nhất, “let start at the very beginning…”: thuật toán, cấu trúc dữ liệu, kỹ năng lập trình ở cấp tương đối thấp. Cho đến hiện tại, con người khác với A.I là ở chỗ chúng ta biết đúng sai, biết suy lý, biết hình dung và tưởng tượng, còn A.I. mặc dù “biết” hàng tỷ terabyte dữ liệu nhưng nó vẫn không hiểu được những logic đơn giản nhất! Không có cách nào “đi tắt đón đầu”, đừng chạy theo những thứ “hư ảo” mà bỏ qua những điều đơn giản, đừng nghĩ rằng chỉ cần dùng những “ngôn từ có cánh” là có thể mau chóng trở nên “hiểu biết”, để rồi cuối cùng trở thành thể loại “Narcissus – hoa thủy tiên – ái kỷ, tự kỷ”, ngoài cái tôi u-tối ra không thấy được điều gì khác!

xuân vãn

2026/02/18 | Categories: Chinese, Vietic | Tags: 2-columns, A.I. - trí tuệ nhân tạo, clip

Phải nói là màn trình diễn “đỉnh của chóp”, những con robot TQ trình diễn võ thuật, múa côn, đao, thậm chí còn mô phỏng một vài động tác Túy quyền, đều là những vận động rất khó, đòi hỏi sự phối hợp của toàn bộ cơ thể, cả những màn nhào lộn khó mà chỉ người có tập luyện kỹ càng mới làm được! Cứ thế này thì những loại lao động chân tay đơn giản sẽ bị thay thế sạch sẽ! Hàng loạt ngành nghề sản xuất sẽ phải tái cơ cấu vì đã có “lực lượng lao động” robot vừa đông đảo, vừa không cần phải “tăng lương, giảm giờ làm”! Chưa kể đã có thể nghĩ đến chuyện ứng dụng làm robot chiến đấu!

Hiện tại thật khó so sánh, khi con robot Optimus của Tesla cho thấy sự khéo léo với các cử động của 10 ngón tay, rất cần thiết để làm những công việc yêu cầu độ tinh xảo cao! Còn các con robot TQ lại cho thấy khả năng phối hợp toàn thân, vận động linh hoạt trong môi trường thực tế rất xuất sắc, hơn đứt Tesla. Và như thường lệ, trước những sự kiện lớn của thế giới, ta lại thấy đa số người Việt “chia phe” đánh nhau: TQ như thế này, Mỹ như thế kia, ai cũng có lý lẽ hùng hồn, ai cũng ra sức chứng minh “tôi đúng”, những hành động “chia phe” chủ yếu vì các động cơ chính chị, chính em mơ hồ nào đó!

Và rồi khi bạn đọc xuyên qua được mớ ngôn từ vừa không rõ ràng, vừa hàm hồ, xàm xí ấy, bạn bỗng dưng nhận ra, chúng thể hiện rõ vô số bất ổn nội tâm, sự bất lực không hiểu, không phát biểu được các vấn đề nội tại. Bạn thấy rõ sự kình chống, đấu đá lẫn nhau có nguyên nhân xuất phát từ bên trong, đấu như một loại bản năng, quán tính vậy, rất ít người có được nhận thức phải làm gì để nâng cao cái “dân trí” vốn dĩ đang ở mức thấp lè tè ngọn cỏ, không mấy ai cho thấy có mong muốn làm sao cải tạo cái xã hội hỗn loạn với muôn ngàn trò lưu manh, điếm lác như hiện tại.

Lúc nào cũng Mỹ thế này, TQ thế kia, phương Tây thế nọ, v.v… chứ chưa bao giờ dám nhìn rõ và nói thẳng: thế còn chúng ta, bản thân chúng ta thì như thế nào!? Thế rồi lại cố gắng dùng hết những từ ngữ mơ hồ này cho đến những khái niệm xa lạ khác, lúc nào cũng có “lý do” để nói tránh đi, quan điểm luôn luôn di động, biến ảo, đổi màu giống như con salamander vậy! Lúc nào cũng chỉ chăm chăm dùng ngôn từ hư ảo mong có thể lung lạc, lừa gạt được người khác, chứ làm gì để bản thân thay đổi, để xã hội trở thành môi trường tin cậy, có thể phát triển được thì không mấy ai nói tới!

tâm địa bất ổn

2026/02/14 | Categories: news, Vietic

Rất hiếm hoi mới đọc được một bài báo “chất lượng cao” như thế này, nói vô cùng đúng về bản chất của một bộ phận rất rất đông người Việt. Nếu là tôi thì đã không “kiềm chế và lịch sự” được như thế, tôi thích nói thẳng hơn, dù cách nói của tôi thường khi là “mất lòng”. Người Việt ưa “đĩ miệng”, ưa “chứng tỏ”, ưa lý sự “đằng mồm”, nguyên do không biết vì đâu?! Có thể là do thể trạng yếu ớt, không có nền tảng thể chất, không có công phu trì định một điều gì, học cái gì, làm cái gì cũng chỉ qua quýt cho xong chuyện. Cũng có thể là do ngôn ngữ lỏng lẻo, thiếu logic, thiếu tư duy xuôi ngược, chặt chẽ nên đẻ ra vô số thể loại hallucination – ảo giác hiểu biết!

Điều này giống hệt như A.I. – trí tuệ nhân tạo vậy, học được một số ngôn từ nhưng không thực sự hiểu được nội dung bên trong. Thế rồi, từ “ảo giác hiểu biết” sinh ra “chấp ngã”, tôi đúng, tôi hơn người, rồi tiếp tục dẫn đến đấu đá và kèn cựa nhau kịch liệt, tệ hơn nữa là từ những cái tâm địa bất ổn đó đẻ ra đủ kiểu thủ đoạn lưu manh vặt vãnh, đến mức làm xã hội bất an nghiêm trọng! Nói trên bề mặt ngôn từ hình thức thì cái gì cũng có vẻ hay, nhưng cũng chỉ “đằng mồm” thôi, họ không có công phu trì định bên trong, không có cái can đảm, kiên trì làm điều mình cho là đúng, kiên định giữ vững giá trị bất chấp ngoại cảnh. Thế nên nói thì “hay ho”, nhưng…

Các thang giá trị xã hội cứ trượt dài theo đà bất ổn… không trì định được giá trị đương nhiên sẽ tạo ra “lạm phát”! Kiểu lúc nào cũng “tôi đúng” nhưng kỳ lạ thay, ai nói gì cũng tin, ai xúi gì cũng làm, dù có ngu xuẩn đến đâu, chỉ cần đánh vào “cái tôi” là được! Mà đánh vào “cái tôi”, nói thật là không ai giỏi hơn các thể loại “điếm lác”. Các hội bóc phốt, nói xấu nhau trên mạng, các loại “đòn gánh hai đầu” chuyên mạo danh, bịa đặt, dựng chuyện, kích động các bên đánh nhau, v.v… Chúng nó sẽ tìm cách đánh vào các “bản năng cơ bản” của số đông con người, cuối cùng là kéo toàn xã hội xuống cho thấp bằng tiêu chuẩn của… một bầy “vượn người” vậy!

thương mại điện tử

2026/02/12 | Categories: Vietic

Cứ mỗi lần phải mua “hàng kỹ thuật” trên các trang TMĐT là lại bất an… Cái máy tập gym hỏng cáp, sợi cáp dùng lâu ngày bị tróc lớp vỏ nhựa, và đã mòn, đứt vài sợi thép con bên trong, là phải thay rồi! Cáp mua về, dùng kềm thủy lực bấm đầu cos nghiêm chỉnh, bấm xong dùng tay kéo thì không vấn đề gì, nhưng ráp vào dàn có tạ, kéo vài chục cái là cáp đi đường cáp, cos đi đường cos. Kiểm tra lại thì sợi cáp nguyên gốc đường kính 5mm, lớp vỏ nhựa 1mm, lõi cáp thép 3mm. Còn sợi cáp thay thế đường kính ngoài cũng 5mm, nhưng lõi thép bên trong chỉ có 2.5mm, thiếu mất 5 dem!

Đã dùng kìm thủy lực 12 tấn bấm đầu cos nhưng cũng không khớp vào được, lực kéo chỉ vài chục kg là lại văng ra! Loay hoay nửa ngày không xong việc, đã giáp tết, giờ này không mua bán gì nữa, bó tay không làm gì được, đành để sau Tết. Và rất nhiều hàng hóa mua trên các trang TMĐT đều như thế, chỉ được cái tiện lợi, chứ chất lượng vô cùng phập phù, bất an. Mua kem thì về bóp hết ra chỉ được 1/2 ống, mua ống nước thì đường kính trong / ngoài lẫn lộn, còn những cái về chất không kiểm định được thì còn gian dối đến mức nào? Không biết đến bao giờ mới khá nổi! :(

kho cá

2026/02/08 | Categories: Chinese, Vietic

Tử viết: trị quốc nhược phanh tiểu tiên – 治国若烹小鲜 – trị quốc giống như kho cá nhỏ, lửa quá lớn, đảo lui đảo tới quá nhiều thì cá nát. Xem phim lịch sử TQ là thấy vô số tình huống thế này, về ý chí thì đúng đắn, nhưng thực hiện thì… nát bét! Nếu nói về độ chính chắn, trưởng thành của một con người, nói đến cuối cùng sẽ quay về khả năng thông hiểu và xoay chuyển thực tế, thay đổi tình hình và con người một cách kiên trì và từ tốn.

ếch muốn bằng bò

2026/02/03 | Categories: Vietic

Thấy có rất nhiều loại “Việt gian” cố bịa ra một VN “4 ngàn năm lịch sử” để so bì với TQ, cái nỗ lực “ếch muốn bằng bò” này quả thực là sâu rộng đến quái dị, lặp đi lặp lại như một loại thần kinh bệnh kinh niên vậy! Nào là Kinh Dương vương “chia đôi thiên hạ”, kẻ Nam người Bắc, nào là khắp bờ nam Trường giang đều là địa phận của nước Việt cổ. Những loại “ngáo” này không phải chỉ mới có mấy chục năm gần đây mà đã manh nha, có gốc gác xa xưa từ cả ngàn năm trước, phần lớn là dựa vào các câu chuyện hoang đường kiểu “Lĩnh Nam chích quái” để vẽ ra những thứ hư ảo, không thật, xàm xí!

Và ngay từ ngày xưa người ta đã ý thức rõ về điều đó, ví dụ như, trích Quốc sử quán triều Nguyễn: vâng tra sử cũ, danh xưng Kinh Dương vương, Lạc Long quân trong “Hồng Bàng thị kỷ”, vốn từ thời thượng cổ, thuộc thuở hồng hoang, tác giả căn cứ vào cái không và làm ra có, sợ rằng không đủ độ tin cậy. Chuẩn tấu lời của sử quan, vua Tự Đức đã nhận định đây là những “truyện ma trâu, thần rắn, hoang đường không có chuẩn tắc” và đã cương quyết loại Kinh Dương vương và Lạc Long quân ra khỏi chính sử bằng cách đưa xuống phụ chú bên dưới niên kỷ Hùng Vương.

“Triều đại” đầu tiên của VN thực sự có bằng chứng khảo cổ là Hùng vương, với văn hóa Đông Sơn! Nhưng Đông Sơn chỉ có niên đại 500 ~ 1000 năm BCE mà thôi. Cái gọi là “văn hóa” là một khái niệm rất chung chung, có thể ám chỉ… một bầy người, một bộ lạc vài trăm, vài ngàn người, vẫn chưa có bằng chứng nào cho thấy “Hùng vương” thực sự có tổ chức theo kiểu “quốc gia”! “Triều đại” đầu tiên của VN có dấu hiệu tổ chức thành “quốc gia” là An Dương vương với thành Cổ Loa làm bằng chứng! Ít nhất để xây dựng một tòa thành như vậy, cần sự phối hợp lao động ở quy mô lớn!

Nếu hiểu “quốc gia” theo nghĩa phải có ghi chép lịch sử thì đến thời Trần, với Đại Việt sử ký, thì VN mới là quốc gia hoàn chỉnh! Nếu hiểu “quốc gia” là phải có hệ thống luật lệ, thì phải đợi đến thời (Hậu) Lê, với bộ luật Hồng Đức. Còn nếu hiểu “quốc gia” theo nghĩa phải có tư tưởng, học thuật thì đến tận ngày nay VN… vẫn chưa lập quốc! Nên mới nói: toàn các bố mới bơi một hai đề-ca-mét đã chìm nghỉm, leo núi mới hai ba héc-tô-mét đã sụm gối, đi bộ ba bốn kí-lô-mét đã thở không ra hơi, mà ngồi “claim – đòi” đất đến nhiều mê-ga-mét, thật đúng là những loại… megalomania !!!

a nostalgic nomad

je viens d'un pays qui n'existe plus, je viens d’un paradis perdu

Category: Vietic