ưu tiên khẩu độ

Từ xưa tôi đã chụp nhiều ảnh phong cảnh, và thích ảnh phong cảnh đẹp! Thích đẹp nhưng lại lười, lúc đi ra ngoài chỉ muốn gọn nhẹ tối đa, không thích lỉnh kỉnh máy ảnh, ống kính nặng nề và chỉnh tới chỉnh lui các kiểu! Có ku thấy tôi loay hoay với máy ảnh, nên phán kiểu “chụp mũ”: sắm máy để chụp gái chứ gì? Xin lỗi nhé, ông đây chưa bao giờ chụp cái gì khác ngoài phong cảnh nhé! Muốn có ảnh phong cảnh đẹp mà lại tính lại lười, lười mang nặng, lười thao tác, thật đúng là một lưỡng đề nan giải! :D Nhưng người lười cũng có cách của người lười, cách của tôi đơn giản như sau, các kỹ thuật này rất nhiều người biết, cũng chẳng có gì gọi là “bí mật” cả. Đầu tiên là về “phần cứng”, cũng một thời lích kích máy ảnh, ống kính các kiểu…

Nhưng giờ chỉ gọn nhẹ một máy “point n shoot” như trong hình, (gọi là “point and shoot” có hơi quá, vì Sony RX100 Mk7 tuy nhỏ gọn nhưng rất xịn về tính năng!) Còn về “phần mềm”, chụp ảnh có thể hiểu đơn giản là kết quả của một hàm 3 biến: f(x, y, z), có thể tạm cho là 3 biến độc lập (dù vấn đề thực ra phức tạp hơn như thế nhiều, x, y, z không phải là các biến độc lập, và nó phụ thuộc nhiều biến khác)! Ta có: x = ISO = độ nhạy sáng của phim / sensor, y = aperture = khẩu độ, độ mở của ống kính và z = shutter speed = tốc độ của màn trập. Phần lớn thời gian, tôi không chụp tự động (auto) hay thủ công (manual) mà chụp ở chế độ bán tự động – ưu tiên khẩu độ (aperture priority mode – thường ký hiệu là: A / Av)!

ISO thường cố định trong khoảng 100~125, xứ nhiệt đới nên ánh sáng thường dư thừa, không mấy khi phải đổi ISO. Khẩu độ cố định trong khoảng f/4~f/5.6 (con số này phụ thuộc vào dòng máy ảnh và kích thước sensor, thường là f/11~f/16 trên các máy full-frame)! Ở khẩu độ này, ảnh sẽ nét đều trên toàn bộ khung hình, không phải chỉ vùng ở giữa hay phần tiền cảnh là nét, còn lại mờ ảo như các dạng xóa nền, bokeh. Tôi cực ghét các loại hiệu ứng xóa phông này, ảnh đẹp đối với tôi là nét đều đến từng chi tiết, chỉ đơn giản là như thế, càng nét càng tốt! Đã cố định các biến số x – ISO và y – khẩu độ ngay từ đầu, với biến số còn lại – z, máy ảnh… sẽ tự tính toán và chọn tốc độ chụp phù hợp tùy theo điều kiện sáng!

Điều này cũng có nghĩa là người chụp… không phải loay hoay chỉnh tham số, xoay nút này, bấm nút kia gì cả, cứ ngắm và chụp thôi. Nhưng cố định khẩu độ như vậy cũng có nghĩa là máy thường tự chọn tốc độ chụp tương đối chậm (0.025 ~ 1 giây, tùy vào điều kiện sáng), nên thường là phải có tripod nếu không muốn ảnh bị nhòe, mờ. Nhưng tôi lại lười đem tripod vì cồng kềnh, vướng víu, thế nên gắn một cái chốt lên phần đầu cây gậy dã ngoại (loại telescopic có thể rút gọn, kéo dài được, rất gọn nhẹ), biến nó thành một cái monopod (hay selfie-stick khi cần)! Thêm một chi tiết nữa, một trong những thứ đơn giản nhưng quan trọng nhất khi chụp ảnh ở xứ nhiệt đới, theo tôi, đó chính là polarizing filter – kính lọc phân cực!

Polarizing filter thường là kính lọc đầu tiên, không thể thiếu khi chụp ảnh, nhất là ảnh phong cảnh! Ảnh qua kính lọc sẽ trở nên rõ ràng hơn, bớt chói sáng, bớt phản chiếu, tông màu trở nên rõ đẹp hơn. Ánh sáng qua bộ lọc thường trở nên “mát” hơn, cảm nhận như nền nhiệt độ giảm xuống, và trong một số tình huống, ảnh chụp xứ nhiệt đới mà lại trông “mát mẻ, êm dịu” cứ như là xứ ôn đới vậy! Nên mới nói… tất cả ảnh chụp, dù là chụp bằng máy xịn hay máy dỏm, dù là máy số hay máy cơ, thì đều là… giả dối! Cảnh vốn dĩ đã không thực, ảnh càng không thực, chỉ có “tâm” là thực mà thôi. Nếu đã như vậy hà tất phải cất công chụp chọt làm gì? Tâm bất “dính” giữa đời vạn “thính”, nói thì dễ nhưng làm lại không dễ! :D

Cách điều chỉnh máy ảnh “ưu tiên khẩu độ” này thực ra giống hệt cách bạn nên tự điều chỉnh bản thân mình, độ nhạy thì mỗi người mỗi khác nhưng phần đông là không thay đổi ngay được, chỉ cần mở thật rộng các giác quan, trong một khoảnh khắc được cố tình kéo cho chậm lại, tìm cách nhìn cho thật vững vàng, nhìn cho thật rõ ràng, chi tiết thế giới xung quanh. Như thế, ngoại giới: thế giới trước màn trập, và nội giới: thế giới sau màn trập mới có được một sự giao hòa nhất định! Như thế, nội giới mới tự cảm nhận được sự nhỏ bé, u tối của chính mình và thấy được sự rộng lớn, đầy màu sắc của thế giới xung quanh! Và chụp cũng không hoàn toàn để cho người khác xem, là để tự chính mình ghi nhớ mà thôi…

cd26, p6 – vận động nhẹ nhàng

Buổi sáng cuối cùng ở Côn Đảo, gió mạnh lên một chút, cỡ cấp 3 ~ 4 Beaufort, sóng có nơi cao khoảng 0.5 ~ 0.6m nhưng các cano du lịch đã được lệnh cấm xuất bến! Thực sự có chút ngạc nhiên với sự cẩn thận, đề phòng này, vì cấm là cần thiết trong một số tình huống, nhưng mới chỉ có chút xíu sóng gió như vậy mà đã cấm thì hơi kỳ lạ! Lệnh cấm chỉ áp dụng với cano du lịch, còn tàu cá và các tàu lớn khác vẫn hoạt động bình thường. Đúng 1h chiều thì con tàu cao tốc Thăng Long xuất phát quay trở về Vũng Tàu.

Vì có chút gió nên tàu không chạy với vận tốc tối đa, chạy chậm hơn thường lệ nên con tàu không còn gây cảm giác… rung như chuyến đi ra nữa, nó chuyển sang… lắc! Xung quanh rất nhiều người nôn ọe, khi về tới Vũng Tàu, có một vài người… được khiêng xuống tàu vì không đi nổi! 😃 Mới gió cấp 3, 4 đã như thế này, không hiểu khi gió cấp 5, 6 sẽ như thế nào!? Cũng vì tàu chạy chậm hơn thường lệ, nên phải hơn 5h mới về tới Vũng Tàu! Kiếm chỗ ăn một bụng thật no để chuẩn bị đạp về Sài Gòn.

Vì không thể bắt kịp chuyến phà Phước Khánh cuối lúc 9h30 để đi đường tắt về Nhà Bè, nên đành phải đạp vòng qua Biên Hòa, qua cầu Xa lộ về Sài Gòn, đường xa hơn đáng kể, hơn 125km! Khốn khổ nhất là đoạn qua Biên Hòa, đường vô cùng xấu, vô số ổ gà, ổ trâu, không cách nào tăng tốc được, nên phải mất 8.5 giờ mới về tới SG, về tới nhà thì đã đúng 3h sáng. Lần đi Côn Đảo này cũng là một kiểu kiểm tra thể lực, về đến nơi cũng không mệt mỏi gì mấy, vẫn còn có thể ngồi gõ những dòng này được!

Tuy vậy, thể lực không phải là không có vấn đề, nhiều điều đã được ghi nhận lại để cải thiện sau! Về leo lên cân, sau một tuần đi “nghỉ dưỡng” thì cơ thể đã sụt mất 3kg! 😃 Đi thực ra chẳng qua là một cách để “làm trống” bản thân mình, khi bên trong đã thực sự “trống rỗng” rồi thì những suy nghĩ, cảm nhận mới có không gian để phát sinh được! Còn ảnh thì chỉ chụp tới một mức độ nào đó thôi, thường là tôi chụp RAW+JPG, post ảnh JPG trước, khi nào có thời gian sẽ quay lại làm “hậu kỳ” Lightroom sau.

cd26, p5 – hòn đảo xinh đẹp

Hôm qua dắt xe đạp lội 200m nước biển sâu đến 1m là đã biết sẽ có chuyện không tốt xảy ra rồi. Sáng nay đạp xe về phía Nam đảo, tìm đường trekking trên hòn Bà! Đạp đường bằng thì không sao, nhưng khi leo dốc là xe kêu kẽo kẹt, lắc cắc rất thê thảm. Nghĩ tới nghĩ lui, quyết định hũy cái tour nguyên ngày này, chỉ đạp nhẹ nhàng loanh quanh vài tiếng, rồi quay trở về khách sạn, xịt nước rửa xe và xin một ít dầu bôi trơn tra gấp vào xe, hy vọng là pedal không bị bể bạc đạn, để có thể lết về tới Sài Gòn an toàn.

24 giờ còn lại ở trên đảo, quyết định không đi đâu xa nữa, giờ đây mới thật sự là đi “nghỉ dưỡng” chứ không phải là đi “hành xác” nữa! Đạp xe đi dạo lòng vòng, cafe, đi ăn kem… Rất thích kem dừa Côn Đảo, đơn giản vì ngọt, béo, mát lạnh, người vận động nhiều ăn rất thích, so với tiêu chuẩn kem phương Tây thì chắc là chưa đạt, nhưng so ra với tiêu chuẩn Việt Nam thì cũng có thể xem là khá ngon rồi! Ra Côn Đảo thực sự không thích đi ăn nhà hàng hải sản, đặc sản một chút nào, vì cũng đã đi khá nhiều rồi.

Các nhà hàng phổ thông ở đây không có nhiều công phu chế biến, nêm nếm, nên nhiều khi ăn tôm, cua, mực… mà thấy tiếc cho các nguyên liệu rất tươi ngon này, vì không có công phu chế biến mà trở thành những món ăn khá tầm thường! Thường là đạp xe ra chợ đêm Côn Đảo, có nhiều món ăn bình dân phong phú để lựa chọn! Vừa ăn vừa nghe, từ phía bên kia quảng trường, tiếng loa phóng thanh đều đặn 6h tối mỗi ngày: “ngày thứ 2 Mỹ tấn công Iran, chỉ số SP-500 đã giảm hơn 1%, chỉ số HanSeng…”

Đi nhiều nơi trên “la isla bonita – hòn đảo xinh đẹp” này mới thấy, làm kiểm lâm bây giờ thật nhàn: các điểm cao, các góc cạnh của đảo đều có lắp camera, loại chuyên nghiệp có thể zoom rất xa. Họ ngồi xem camera, phát hiện ra dấu hiệu khả nghi sẽ leo lên vọng gác, dùng kính viễn vọng quân sự để kiểm tra lại. Giả sử như bạn đốt lửa trại trên bãi biển, kế bên rừng cây bụi thấp, thì chỉ 15 phút sau thôi, một chiếc cano sẽ xuất hiện, và xin chúc mừng, bạn đã được tặng một vé phạt 4 triệu vì lỗi đốt lửa.

cd26, p4 – nguyệt thực toàn phần

Mấy ngày gần đây, liên tục xảy ra những “thiên tượng” lạ, đầu tiên là các hành tinh gióng thẳng hàng, ngày 28 tháng 2 vừa qua, sao Mộc, sao Thổ, sao Kim, sao Thủy, sao Hải Vương và sao Thiên Vương nằm trên một đường thẳng. Trong văn hoá, niềm tin phương Tây và cả phương Đông, các sao gióng thẳng hàng là một thời khắc quan trọng, thích hợp để làm những việc trọng đại! Và ngày 3 tháng 3 vừa qua là nguyệt thực toàn phần và mặt trăng máu (blood moon), có thể quan sát rõ ràng tại Việt Nam.

Suốt từ 6h đến 8h45 tối ngày 3 tháng 3, tôi đứng trên bờ biển Hàng Dương, Côn Đảo quan sát được trọn vẹn toàn bộ hiện tượng nguyệt thực toàn phần từ đầu đến cuối, khoảng 6h là đã bắt đầu, đến 7h thì che kín gần hết và đến 8h30 mặt trăng sáng tỏ trở lại. Tiếc là lúc đó không nghĩ đến chuyện quay thành một cái video time-lapse để ghi lại toàn bộ quá trình, mà chỉ chụp được một vài ảnh đại diện. Đó thật sự là một cảnh tượng kỳ diệu, dù trời Côn Đảo lúc đó có một chút màn mây mỏng!

Sau phần tắm biển là đến phần… tắm rừng, hôm nay đi lên phần phía Bắc của đảo, mũi Chân Chim, đường Cỏ Ống, khu sân bay, bãi Đầm Trầu, v.v… Nhưng không hiểu vì sao không còn cảm thấy cái mùi thơm ngọt, tươi mát của cỏ ống như 10 năm trước nữa. Sau đó quay lại khu suối Ớt, nhân lúc thuỷ triều xuống, đạp xe dọc theo bãi Vông, đi qua rìa phía Đông của sân bay! Ảnh cuối, có thể thấy một chiếc máy bay đang cất cánh. Tại đây bỏ xe đạp lại và đi bộ theo con đường trekking ra vịnh Đầm Tre.

Con đường trekking này có thể đi và về trong 3~4 tiếng, ban đầu định đi ra tận mũi Đông Bắc nhưng tính đi tính lại không đủ thời gian bèn quay lui. Khi quay lại chỗ để xe đạp thì thuỷ triều đã lên cao, do kè bê-tông rìa Đông sân bay xây lấn ra bãi biển, nên nước ngập lên gần 1m, chiếm hết lối về. Vừa đẩy chiếc xe đạp lội nước biển, vừa xót của vì phải ngâm xe trong nước mặn đến cỡ 1m. Nhưng chỉ phải đẩy xe dưới biển khoảng 200m mà thôi, và phải cố đi qua chứ không thuỷ triều sẽ còn dâng lên cao nữa…

cd26, p3 – mua một tặng một

Ngày thứ hai, đăng ký một chuyến đi lặn – snorkelling. Tôi về khoản bơi lội khá là tốt, nhưng về khoản lặn ngắm san hô thì đây là… lần đầu tiên! Mà đã là lần đầu, không biết gì thì cứ việc đi theo tour thôi, người ta dẫn đâu mình đi đó, người ta bảo làm gì mình làm cái đó! :) Đi trên một chiếc cano là đoàn gộp 15 người từ nhiều nguồn khác nhau, chỉ có 3 Việt, còn lại là Tây, bao gồm nhiều quốc tịch khác nhau. Nên tôi thường phải đứng ra làm “thông ngôn”, lúc nói tiếng Anh, lúc nói tiếng Pháp, nhặng xị cả lên!

Ngày hôm nay, ngay đầu ngày ông chủ khách sạn hớt hãi chạy lại: mày giúp tao với, có tour 4 khách Tây đi hòn Tre lớn, giúp tao làm “thông ngôn”, tao sẽ cho mày đi lặn miễn phí !!! Mình suy nghĩ và nhận lời ngay, vì tổ chức tour đi hòn Tre khá là xa nên chi phí cao, mà chỉ có 4 khách thì chủ sẽ không có lời nhiều. Nên nó không muốn thuê một thằng “tour guide” như thường lệ để giảm chi phí (đây là nét tính cách đặc trưng Vietic muôn thủa mà), thay vào đó, nó cho mình đi free… hai bên cùng có lợi! :D

Đây là lần đầu xách cái camera + hộp chống nước đi lặn, chưa rành cách thức nên dù chụp được một vài ảnh nhưng đều không được rõ đẹp lắm. Dù đã cấp tốc lên mạng, bổ túc gấp một khoá kiến thức “nhiếp ảnh dưới nước”, cách chỉnh camera sao cho đạt được hiệu quả tốt nhất, nhưng ảnh thì chỉ như vậy thôi, khá thất vọng, còn chưa học được cách chỉnh flash! Theo như nhiều người nói, san hô ở Côn Đảo đang chết với tỷ lệ đáng báo động, mà đây là tình trạng… toàn cầu chứ chẳng riêng gì của VN.

San hô chết đầu tiên ở những vùng nước nông, do ánh mặt trời trực tiếp rọi xuống, ở những vùng nước sâu thì tình trạng đỡ hơn. Nên khi lặn snorkelling thường ở vùng nước nông gần bờ sẽ khó chụp được ảnh đẹp! Hơn nữa tôi mang kính lặn vào cộng với cơ thể khá béo tốt là nó cứ nổi lềnh phềnh, không xuống sâu được. Ảnh đẹp đành hẹn đến những lần sau khi đã có kinh nghiệm hơn. Cơ thể bắt đầu lên cơn sốt sau 4, 5 ngày vận động cường độ cao liên tục, chắc phải nghỉ ngơi và ngủ nhiều hơn!

cd26, p2 – tam thốn thiên đường

Đi Côn Đảo tức là đi… tắm rừng, tắm biển. Nhưng trước tiên, ta hãy làm một vòng xe đạp dạo quanh đảo cái đã. Con đường quanh đảo (nói cho đúng là chỉ chạy quanh phần chính của đảo) dài khoảng 24km, đường tốt và không nhiều dốc, phù hợp để đạp xe nhẹ nhàng, chỉ có một đoạn ngắn qua vườn quốc gia Côn Đảo, khu vực núi Chúa là dốc đến hơn 10% nên hơi khó đạp một chút! Nếu ngày nào ta cũng làm một vòng vận động nhẹ nhàng quanh đảo thế này thì tốt biết mấy, không khí siêu mát mẻ, trong lành!

Định đạp/dắt lên đỉnh Thánh Giá 577 mét, cao nhất Côn Đảo như 10 năm trước, nhưng giờ đây đã bị cấm, khu quân sự không cho vào! Ra đây chỉ khoảng 8h30 tối là đã đi ngủ, 5h sáng đã dậy, mỗi ngày đều vận động nhẹ nhàng, đều đặn, ngủ nhiều hơn một chút vì vận động cũng nhiều hơn! Haiza, “mỗi nhật cứ như thử” – ngày nào cũng vậy thì tốt biết mấy! Nhưng cuộc sống hiện đại mà, không cho ta sự xa xỉ đó, cứ ép con người vào những cuộc đua vô nghĩa, những vòng xoáy không thoát ra được!

Cái “Condition de l’homme moderne” đó, đến tận giờ vẫn không biết phải làm sao… Ở cùng khách sạn có một cặp vợ chồng người Pháp, tranh thủ ôn lại vốn tiếng Pháp đã han gỉ nặng của mình một chút, kiểu như: Le ciel a choisi mon pays, pour faire un nouveau paradis (Dalida) – ông trời đã chọn đất nước tôi để làm một thiên đường mới, vâng, là tôi cứ nói phét không biết ngượng mồm như vậy đó! 😃 Đâu không biết, nhưng hôm nay, ở đây Côn Đảo, thì cứ tạm xem là “tam thốn thiên đường” cái đã.

5h sáng là đã dậy, đạp một vòng xe dọc bờ biển khởi động nhẹ nhàng vài km, về kiếm chỗ ăn sáng, uống cafe. Ở Côn Đảo (cũng như Bà Rịa – Vũng Tàu nói chung) người ta đều có thói quen ngủ sớm, dậy sớm, 5h là đã có rất đông người ra bờ biển tập thể dục rồi, 5h30 sáng là hàng quán đã mở cửa gần hết cả, không như ở Sài Gòn, nhiều khi 6h còn chưa thấy hàng quán nào mở. Cafe được một lúc thì đạp xe đi ngắm… mặt trời mọc, mùa này mặt trời vẫn còn tương đối “dậy trễ”, khoảng 6h06 mỗi ngày!

cd26, p1 – khổng tước xoè đuôi

Mùa xuân đã về, khắp nơi nơi, nhất là trên cõi mạng xã hội, ta đều thấy… khổng tước (chim công) xòe đuôi… 😃 Mình cũng tranh thủ đi… xòe đuôi đây :D, nhân tiện vận động một chút! Thực ra, đã dự tính chuyến đi này lâu rồi nhưng đến nay mới thực hiện được: đạp xe từ Sài Gòn đi Vũng Tàu (khoảng 100 km), rồi đáp tàu cao tốc ra Côn Đảo (khoảng 3.5h tàu chạy), đạp vòng quanh hòn đảo cũng chỉ có mấy chục km, rất nhiều điểm tham quan đẹp, hoàn toàn phù hợp vận động nhẹ nhàng với xe đạp!

Xuất phát lúc 21h, qua phà Phước Khánh là Long Thành (thời gian đợi phà đến hơn 1 tiếng), theo Huyện lộ 13 ra Quốc lộ 51 đi Vũng Tàu, con đường này tôi đã đi lại lắm lần, nhưng lần này tôi bỗng dưng thấy lạ. Mới đạp được khoảng 15 phút thì phát hiện ra mình… đi lạc! Vâng, đội ơn 16 tỷ đô (dự án sân bay Long Thành) mà giờ đây toàn huyện đã trở thành một đại công trường ngổn ngang, vô số đường sá mới, phần nhiều vẫn chưa có đèn, Google Map nhiều chỗ vẫn chưa cập nhật, không lạc mới lạ!

Lò mò ra được QL51 thì đã quá nửa đêm, thế là đã đi lạc đúng 1 tiếng! Như các lần trước, tôi thường đạp Sài Gòn – Vũng Tàu mất khoảng 7 tiếng, nhưng đó là ban ngày! Nay là ban đêm, trời mát, đường vắng, ít gió bụi, nên rút khá nhanh để bù vào thời gian đã mất, khoảng 5h sáng là đã xuống tới Bãi Trước, Vũng Tàu, tính ra thời gian đạp thật sự chỉ có 5.5 tiếng, nhanh hơn nhiều so với các lần trước. Thong thả kiếm chỗ ăn sáng, uống cafe đợi đến 7h lên con tàu cao tốc Thăng Long đi Côn Đảo.

Đây là con tàu lớn, hiện đại, chở được hơn 1500 khách, tốc độ 80+ kmph, ngồi trong khoang VIP đặt ngay dưới mớn nước (để hạn chế tối đa rung lắc), mà khi chạy tốc độ cao tàu rung dữ dội, trong khi biển hôm nay không có sóng, hoàn toàn phẳng lặng! Rung và ồn như thế này chỉ vài năm là trang thiết bị, nội thất sẽ hỏng hết, chất lượng đóng tàu xem ra… rất có vấn đề! Ra tới Côn Đảo thì đã hơn 11h, lấy xe đạp (đã gởi theo tàu), thong thả đạp về nhà nghỉ đã đăng ký trước ở trung tâm thị trấn…

mưa xuân

Mỗi khi ngửi thấy cái mùi đó là trong lòng cảm thấy phấn chấn lạ… một cái mùi rất khó mô tả, có chút mùi cỏ, gỗ mục, có chút mùi muối biển mặn, có chút ẩm ướt của hơi nước báo hiệu mùa mưa sẽ bắt đầu, và pha lẫn trong đó có cả chút mùi xăng, dầu diesel thường thấy ở những khu bến, cảng ven sông, biển… Từ vài ngày trước là đã cảm nhận rõ, không biết nên gọi là mưa trái mùa, hay là dấu hiệu mùa mưa năm nay sẽ đến sớm!?

Sống ở miền Nam lâu, không tránh khỏi… thích nghi và yêu cái điều kiện thiên nhiên nơi đây! Cũng giống như vị giác vậy, mặc dù biết rõ là mình đang dần dần thích ăn ngọt hơn, nhưng từng ngày, từng ngày vẫn cố níu kéo vị cay mặn xưa cũ. Vẫn nhớ những ngày mưa phùn gió bấc: Bữa ấy mưa xuân phơi phới bay, hoa xoan lớp lớp rụng vơi đầy…, nhưng cũng đã bắt đầu dần thích nghi với “quê hương em hai mùa mưa nắng”…

identity thief

Quan sát thấy các trò “ăn cắp danh tính – identity thief” tại VN ngày càng phổ biến, chuyên nghiệp. Trước, chỉ có một số ít lưu manh dùng thủ đoạn này, nhưng giờ thì đã trở nên “phổ cập” đến không ngờ. Ban đầu chỉ đơn giản là làm giả trang Facebook, copy nội dung của trang chính chủ và dùng trang copy đi lừa người khác. Cũng có thể là copy các trang MXH, nhưng cắt xén, thêm bớt, xuyên tạc, mục đích là để cộng đồng không biết đâu là giả, đâu là thật, dùng thông tin giả để kích động ghen ghét, thù hằn, và với dân trí như hiện tại thì phần lớn sẽ chọn ngay trang giả và xem là thật.

Hiện đã phổ biến dạng “ăn cắp danh tính” ngoài đời thật: ăn mặc, hóa trang giống một ai đó, thường là với mục đích lừa đảo! Gần đây nhất đã xuất hiện các vụ đóng giả thành giám đốc công ty này, chủ tịch tập đoàn kia để… lừa đảo chứng khoán! Buồn cười nhất là từ nhiều năm nay, bản thân tôi cũng bị đóng giả, đám lưu manh chọn một người hao hao giống, để râu dài, đạp xe khắp nơi (giống như tôi đạp xe tập thể dục mỗi ngày vậy), quậy phá các hàng quán, mục đích là để người khác “căm ghét” cái thằng… “râu dài – đạp xe” đó, và tôi cũng đã bị “đổ oan” khá nhiều lần!

Và vì đã xảy ra nhiều lần, nên trong nhiều tình huống bị người khác “căm ghét và chửi mắng”, tôi… thậm chí không buồn giải thích! Nói như thế để biết rằng xã hội VN đang như thế nào, những hạng lưu manh, đĩ điếm nhan nhãn đầy đường, các thể loại cứt đái, cặn bã lộng hành khắp nơi. Bài bản chúng nó dạy cho nhau trong các hội nhóm trên mạng, ngày càng thuần thục! Nên tuy đã ra nghị quyết, nghị định về “chính danh” này nọ, nhưng có làm thật hay không là vấn đề tối quan trọng, tối cần thiết hiện nay! Một xã hội mà dân trí như vậy thì không hy vọng, trông mong gì được!




































































































khai bút

Khai bút đầu năm, ah không, năm nay đã khai bút rồi, hôm nay chỉ là lười, post lại của năm trước… Tặng thiếu niên – Ôn Đình Quân – Giang hải tương phùng khách hận đa, Thu phong diệp há Động Đình ba. Tửu hàm dạ biệt Hoài Âm thị, Nguyệt chiếu cao lâu nhất khúc ca. Nhân nói về “chữ đẹp” hay là sự “vi tế” của các ngón tay! Bàn tay con người 10 ngón, đó là một kỳ quan của tạo hóa, có thể làm những động tác vô cùng tinh vi, khéo léo, mà khéo nhất toàn nhân loại, chính là người TQ! Về điều này, nhiều người có thể còn nghi ngờ, nhưng những ai hiểu thư pháp đều biết rằng công phu kiểm soát 10 ngón tay của người TQ xứng đáng là… thiên hạ vô địch!

Ai đã xem thư pháp TQ, rồi xem thư pháp Hàn, Nhật, Việt thì thấy chúng chỉ như trò trẻ con! Nhiều người lý luận rằng mỗi dân tộc có độ khéo riêng, và chữ Hán của người TQ thì tất nhiên họ phải giỏi rồi. Nhưng xem công phu bàn tay trong những lĩnh lực khác: thư họa, đồ thủ công mỹ nghệ, gốm sứ… sẽ thấy! Nghệ nhân vẽ gốm sứ truyền thống TQ có nhiều chục năm tập luyện, có người hầu riêng và bị cấm làm bất kỳ công việc chân tay nào khác, việc hàng ngày đã có người hầu làm thay, mục đích là để giữ đôi bàn tay riêng cho việc vẽ, viết! Nhân tiện, từ lâu tôi đã… bỏ mộng chữ đẹp, bàn tay của tôi chỉ chèo xuồng mà thôi, không cầm bút được! :D

Tết

Rồi lặng yên, nghe dậy nước triều xa,
Đến khi rừng bừng sáng tiếng chim ca…

Sáng có việc đi qua Q1, thành phố vẫn… ăn Tết rất kỹ, vắng tanh vắng ngắt, chỉ một ít hàng quán hoạt động, nhiều dịch vụ thiết yếu vẫn chưa mở cửa, hoặc vừa mở vừa… ngáp! Dự kiến là nhiều cửa hàng, dịch vụ vẫn sẽ ăn Tết thêm một tuần nữa, hết tháng 2 dương mới bắt đầu làm việc trở lại! Haiza, giờ mà đem chuyện “bỏ Tết ta, ăn Tết tây” ra nói là sẽ có nguyên bầy nhảy vô gạch đá, lý gio lý trấu chứ phải, thôi, chuyện không nói nữa! Tết có ý nghĩa khác nhau với những người khác nhau! Một số nhà, Tết đơn giản là bày bàn ra nhậu, đem loa ra hát karaoke tưng bừng. Với một số nhà, đó là uống, uống đến mức chỉ trong một buổi, mỗi người hết hơn một két.

Với một số nhà khác, đó là sát phạt đỏ đen, đánh bài liên tục suốt 7, 8 ngày đêm, đánh bài đến quên ăn, quên ngủ! Và với một số nhà khác nữa, Tết có nghĩa là họp cả nhà lại, đem chuyện của 10 năm, 20 năm, 30 năm trước ra nói, nói dai như đĩa, nói đến lúc đỏ mặt tía tai, đập bàn đập ghế. Từ nhỏ tôi đã tuyệt đối không thích tất cả những điều trên, vì đã chứng kiến hết rồi nên tôi đâm sợ, chỉ muốn ở một mình cho được yên ổn! Tết, nên chăng chúng ta tìm nơi hoang vắng… Rồi lặng yên, nghe dậy nước triều xa, Đến khi rừng bừng sáng tiếng chim ca… !? :D Đến khi mọi người ăn Tết xong, trở lại làm việc cả, thì mình mới… bắt đầu ăn/chơi Tết! :)

bạn nhà binh, tình nhà thổ

Còn nếu ta quay lại xa hơn nữa, hơn 50, 60 năm trước, thì đó là một cái xã hội được mô tả ngắn gọn trong 6 chữ: bạn nhà binh, tình nhà thổ !!! Không dám nói theo kiểu vơ đũa cả nắm, vì xã hội nào cũng có nhiều thành phần, có người này người kia, cũng có những loại có tư cách, có suy nghĩ và lý tưởng, nhưng nói ở đây là số đông, nói tình hình chung. Mà tình hình chung là: bắt lính khắp nơi, biết chạy không thoát bèn chui vào cái lu đựng nước, lấy cái mẹt tre đậy lại, phía trên mẹt tre để một tờ tiền 500.

Thằng sỹ quan bắt lính đi qua, biết tỏng là nó trốn trong lu nước, nhưng giả bộ như không biết, nhặt tờ tiền bỏ túi và quay lưng bỏ đi. Một xã hội suy đồi, lưu manh, trộm cắp, cướp giật, đĩ điếm nhan nhãn khắp nơi! Ấy thế mà vẫn cố bốc thơm, bốc phét, vẽ ra những chuyện hoang tưởng không thật, ta đây ngày xưa là xếp bút nghiên theo việc đao cung nhé! Trong 75 năm ~ 3 thế hệ, dân trí thực chất chẳng mấy tiến bộ, chỉ là đổi từ những hình thức lưu manh này sang các dạng điếm lác khác mà thôi!

xuyên việt

Năm đó, lần đầu đi xuyên Việt, không đi bằng xe máy như các chuyến sau đó mà đi bằng xe đò, đã chọn nhà xe “uy tín” nên phần lớn hành trình không xảy ra vấn đề gì lớn. Sau hơn 20 ngày “vi vu” trên đất Bắc, từ Sapa cho đến Hà Giang, thì mùng 5 Tết, quay về tới Đồng Nai, còn cách SG khoảng 50 ~ 60 km thì “xe hỏng”… Mọi người lục tục xuống xe, kẻ bắt xe ôm, người bắt taxi để hoàn tất nốt phần hành trình ngắn ngủi còn lại, chưa kể ngay kế bên chiếc xe hỏng đã có một xe khác nhỏ hơn chờ sẵn, sẵn sàng đưa khách về tới SG. Tôi quan sát tới lui một hồi, nhìn ra ngay cái chuyện “xe hỏng” này là… giả!!! Tuy chỉ còn 50 ~ 60 km nhưng đường đông, ra vào phải mất hơn 3 ~ 4 tiếng, chưa kể nguy cơ gặp cảnh sát giao thông kiểm tra. Thế nên nhà xe đã “bán” hành khách qua một xe nhỏ hơn, để nhanh chóng quay trở ra phía Bắc, quay vòng đón khách, “tối ưu thu nhập”!

Đó là thời cách đây hơn 10 năm, còn nếu lui về 20, 30 năm trước nữa, trên các chuyến xe Bắc – Nam xảy ra đủ thứ tệ nạn: từ cơm tù, cho tới móc túi, trấn lột, dàn cảnh lừa đảo, bản thân tôi từng tận mắt chứng kiến không thiếu một chiêu trò nào. Nhà xe họ biết cả nhưng im lặng, không ai dám nói gì vì xe chạy đều phải qua “địa bàn” của các băng nhóm, ai cũng chỉ muốn yên ổn làm ăn! Thế nên chuyến xe nào cũng có những hành khách ngây thơ bị lừa gạt! Còn nếu quay về 40, 50 năm trước nữa thì không phải là “lừa đảo”, “trấn lột” mà là cướp, thậm chí cướp bằng súng! Nhưng cái thời loạn lạc ấy thì tôi chỉ được nghe kể lại thôi, chứ bản thân may mắn chưa phải trãi qua! Và như thế, trong vòng khoảng 50 năm ~ 2 thế hệ, dân trí xã hội đã “tiến bộ không ngừng”, từ cướp bằng súng, đến trấn lột bằng dao, đến các hình thức lừa đảo trắng trợn và lừa đảo tinh vi khác!

vận hội

Đây đó trên các diễn đàn đã thấy có những ý kiến: người Việt chúng ta không canh tân được, canh tân như thời Minh Trị của Nhật Bản cách đây hơn 150 năm, hay cụ thể hơn là giống… Trung Quốc trong khoảng 50 năm gần đây! Lý do đưa ra để giải thích không canh tân được là vì: người Việt chỉ có “tư tưởng” mà không có “cơ sở xã hội”! Vâng, lại vẫn tiếp tục “chơi chữ”, nói như thế nghĩa là… chỉ có “đĩ miệng”, huyên thuyên một mớ ngôn từ huyễn hoặc chứ không đụng tay chân làm gì cả, không có kỹ năng, kỹ thuật, không có kiến thức, dân trí, không cơ sở vật chất và sản xuất, không văn hóa hợp tác, phát triển, gì cũng không, nói trắng ra là như vậy!

Nói đâu xa, ngay từ xưa, người Việt đã rất xa lạ với các dạng máy móc đơn giản sử dụng đòn bẫy, ròng rọc, bánh xe… Trong khi người TQ từ hàng trăm năm trước (trước kỷ nguyên công nghiệp) đã chế tạo rất nhiều máy móc cơ khí loại “đơn giản” nhằm tăng hiệu suất lao động thì người Việt vẫn hoàn toàn mù mờ về các loại “mechanical advantages” này. Vũ khí cũng chỉ làm được giáo mác đơn sơ, chứ những loại gươm đao xịn dùng cho binh lính chuyên nghiệp thì cũng toàn… mua từ Nhật Bản, Trung Quốc. Vô số loại vật phẩm khác như giày, mũ, áo giáp, nhiều nhu yếu phẩm khác cũng không làm được, toàn đi mua, nói cho ngay như thế!

Nói một cách công bằng hơn thì tuy đã có một vài cá nhân ít ỏi, như hai cụ Phan, như Đông Kinh nghĩa thục… đã có một vài ý thức và hành động nhưng rút cuộc, cho đến tận hôm nay, vẫn không thể xoay chuyển được số đông dân trí lè tè ngọn cỏ. Xã hội nhiễu nhương, bất ổn vì muôn ngàn trò bịp bợm, điếm lác, lưu manh vặt vãnh. Có những thành phần lưu manh kiểu thiểu năng, ngu xuẩn lộng hành bằng những thủ đoạn đê hèn, bỉ ổi mà không ai dám làm gì, cả xã hội bàng quan, thậm chí vẫn cứ mãi tìm cách tự huyễn hoặc, tự lừa dối bản thân mình và lừa bịp người khác! Bên án một tiếng gà vừa gáy… nào, ta lại ngủ và mơ mộng tiếp thôi!

Narcissus

Dư luận về cái clip robot – Xuân Vãn – TQ thật khủng khiếp, đủ kiểu điên khùng, nguy hiểm, từ phủ định trắng (cho rằng đều là CGI – kỹ xảo điện ảnh) cho đến sợ hãi, lo ngại v.v… Những ý kiến nghe có vẻ “tỉnh táo” nhất thì kêu gọi học A.I. để bắt kịp với thời đại! Tôi cho rằng cái ý kiến này cũng vô cùng… tào lao! Trong làng CNTT có nhiều ý kiến sai lầm rằng, bây giờ cái gì A.I. cũng “biết”, nên chúng ta chỉ cần học A.I. (hay các công nghệ cấp cao, “đằng ngọn” là được)! Cũng như giáo dục một đứa trẻ vậy, bất kể là A.I. đã đi tới đâu, việc học với một đứa trẻ vẫn là phải bắt đầu với những điều đơn giản nhất, là hành văn, là logic ở cấp độ sơ khai. Nói ra câu từ phải có ý tứ chặt chẽ, ngữ nghĩa phải hiểu sâu xa cho đến tận cùng.

Trong ngành CNTT vẫn là phải bắt đầu từ những điều đơn giản nhất, “let start at the very beginning…”: thuật toán, cấu trúc dữ liệu, kỹ năng lập trình ở cấp tương đối thấp. Cho đến hiện tại, con người khác với A.I là ở chỗ chúng ta biết đúng sai, biết suy lý, biết hình dung và tưởng tượng, còn A.I. mặc dù “biết” hàng tỷ terabyte dữ liệu nhưng nó vẫn không hiểu được những logic đơn giản nhất! Không có cách nào “đi tắt đón đầu”, đừng chạy theo những thứ “hư ảo” mà bỏ qua những điều đơn giản, đừng nghĩ rằng chỉ cần dùng những “ngôn từ có cánh” là có thể mau chóng trở nên “hiểu biết”, để rồi cuối cùng trở thành thể loại “Narcissus – hoa thủy tiên – ái kỷ, tự kỷ”, ngoài cái tôi u-tối ra không thấy được điều gì khác!

lập thân tối hạ thị văn chương

Tôi nghĩ sắp tới, kiểu gì Trung Quốc cũng sẽ cho ra robot có thể múa lân trên mai hoa thung bày trên mặt nước, lỡ trượt chân rớt xuống nước sẽ kiểm nghiệm luôn khả năng chống nước IP-xx của robot! :) Múa lân trên mai hoa thung bày trên mặt nước vốn là một thử thách rất khó, mai hoa thung như trong clip là vẫn tương đối dễ, có những cách bố trí mai hoa thung siêu khó, chỉ có những võ sĩ chuyên nghiệp, khổ luyện nhiều năm mới vượt qua được. Đương nhiên, đây chỉ là dự phóng tương lai mà thôi, bởi múa lân thực sự là rất khó đối với robot. Khó không phải chỉ vì các động tác kỹ thuật, mà khó hơn nữa là sự phối hợp, phân vai giữa 2 con robot khác nhau, đầu & đuôi. Nếu làm được như vậy thì còn xịn sò hơn cả hình thức “huấn luyện chiến thuật bộ binh – tổ 3 người” như con người mất rồi.

Đầu năm suy nghĩ linh tinh về thể chất và tinh thần, phần cứng và phần mềm, hạ tầng và tư tường. Nhà thơ, họa sĩ và quan viên thời Thanh – Viên Mai có câu: Lập thân tối hạ thị văn chương – 立身最下是文章! Câu này ý là: cách lập thân thấp nhất, dở nhất là dùng văn chương! Ý nói đừng mong vin vào những câu chữ “đĩ miệng” rẻ tiền mà mong đạt được sự nghiệp! Đừng vin vào “văn chương”, hơn nữa lại là loại “văn chương” A.I. – LLM thiểu năng, trì độn mà mong hiểu được cuộc sống, hiểu được tâm tư người khác! Đừng nghĩ chỉ cần vung vãi nước bọt là có thể kinh tế phát triển, xã hội tiến bộ! Trong bối cảnh văn hóa, đạo đức xã hội suy đồi ngày nay, “văn chương” chỉ là chiêu thức để bịp nhau mà thôi! Để con người và xã hội thay đổi, không phải bắt đầu với những ngôn từ xàm xí như thế!!!

xuân vãn

Phải nói là màn trình diễn “đỉnh của chóp”, những con robot TQ trình diễn võ thuật, múa côn, đao, thậm chí còn mô phỏng một vài động tác Túy quyền, đều là những vận động rất khó, đòi hỏi sự phối hợp của toàn bộ cơ thể, cả những màn nhào lộn khó mà chỉ người có tập luyện kỹ càng mới làm được! Cứ thế này thì những loại lao động chân tay đơn giản sẽ bị thay thế sạch sẽ! Hàng loạt ngành nghề sản xuất sẽ phải tái cơ cấu vì đã có “lực lượng lao động” robot vừa đông đảo, vừa không cần phải “tăng lương, giảm giờ làm”! Chưa kể đã có thể nghĩ đến chuyện ứng dụng làm robot chiến đấu!

Hiện tại thật khó so sánh, khi con robot Optimus của Tesla cho thấy sự khéo léo với các cử động của 10 ngón tay, rất cần thiết để làm những công việc yêu cầu độ tinh xảo cao! Còn các con robot TQ lại cho thấy khả năng phối hợp toàn thân, vận động linh hoạt trong môi trường thực tế rất xuất sắc, hơn đứt Tesla. Và như thường lệ, trước những sự kiện lớn của thế giới, ta lại thấy đa số người Việt “chia phe” đánh nhau: TQ như thế này, Mỹ như thế kia, ai cũng có lý lẽ hùng hồn, ai cũng ra sức chứng minh “tôi đúng”, những hành động “chia phe” chủ yếu vì các động cơ chính chị, chính em mơ hồ nào đó!

Và rồi khi bạn đọc xuyên qua được mớ ngôn từ vừa không rõ ràng, vừa hàm hồ, xàm xí ấy, bạn bỗng dưng nhận ra, chúng thể hiện rõ vô số bất ổn nội tâm, sự bất lực không hiểu, không phát biểu được các vấn đề nội tại. Bạn thấy rõ sự kình chống, đấu đá lẫn nhau có nguyên nhân xuất phát từ bên trong, đấu như một loại bản năng, quán tính vậy, rất ít người có được nhận thức phải làm gì để nâng cao cái “dân trí” vốn dĩ đang ở mức thấp lè tè ngọn cỏ, không mấy ai cho thấy có mong muốn làm sao cải tạo cái xã hội hỗn loạn với muôn ngàn trò lưu manh, điếm lác như hiện tại.

Lúc nào cũng Mỹ thế này, TQ thế kia, phương Tây thế nọ, v.v… chứ chưa bao giờ dám nhìn rõ và nói thẳng: thế còn chúng ta, bản thân chúng ta thì như thế nào!? Thế rồi lại cố gắng dùng hết những từ ngữ mơ hồ này cho đến những khái niệm xa lạ khác, lúc nào cũng có “lý do” để nói tránh đi, quan điểm luôn luôn di động, biến ảo, đổi màu giống như con salamander vậy! Lúc nào cũng chỉ chăm chăm dùng ngôn từ hư ảo mong có thể lung lạc, lừa gạt được người khác, chứ làm gì để bản thân thay đổi, để xã hội trở thành môi trường tin cậy, có thể phát triển được thì không mấy ai nói tới!

horse shoe

Vành móng ngựa – horse shoe nguyên là chiếc vành bằng sắt, đóng cố định vào phần sừng dưới móng ngựa bằng đinh. Kể từ khi “làm bạn” với con người, bị bắt làm rất nhiều công việc nặng nhọc nên móng ngựa rất nhanh mòn, nhanh hơn nhiều so với khi sống trong điều kiện tự nhiên. Nên từ xưa, người ta đã đóng thêm cái vành sắt để hạn chế mòn móng ngựa! Đây cũng là nguồn gốc của “vành móng ngựa” thường thấy trong tòa án! Nhưng ngựa hiện đại phần lớn không còn phải làm việc nặng nhọc như trước, nên các móng ngựa hiện đại (gọi là giày ngựa thì đúng hơn) cũng đã khác, được chế tạo bằng cao su, nhựa, vật liệu tổng hợp và mang vào gót, dùng dây xiết lại (như chúng ta mang giày), hoặc dùng keo dán cố định lại!

Ở Việt Nam (cũng như Đông Nam Á nói chung), ngựa không để lại quá nhiều dấu ấn trong lịch sử, văn hóa, nhưng với nhiều vùng khác trên thế giới thì ngựa là một thành tố vô cùng quan trọng, trở thành một biểu tượng văn hóa! Ngay như trong Thế chiến 2, một cuộc chiến hiện đại dùng nhiều phương tiện máy móc, xe tăng, máy bay, etc… nhưng các bên cũng đã dùng đến hơn 10 triệu con ngựa, ước tính chưa tới 1/10 trong số đó “về nhà” an toàn sau cuộc chiến. Ngựa là một nguồn cảm hứng lớn về vận động, về sức mạnh và tốc độ, đến mức Honore de Balzac từng nói rằng: có 3 cảnh tượng (3 hình thức vận động) đẹp nhất trên thế gian, một là con tàu giương buồm, hai là ngựa phi nước đại, và ba là phụ nữ khiêu vũ! :)

right of way

Hàng hải quốc tế từ hàng trăm năm trước đã có nhiều luật lệ giao thông, các quy tắc nhường đường, ví dụ như tàu buồm phải nhường xuồng chèo tay, tàu máy phải nhường đường cho tàu buồm! Có thêm rất nhiều quy tắc nhường đường khác, như tàu tiếp cận về phía bên phải (starboard) có quyền ưu tiên cao hơn. Hay các quy tắc dựa trên gió: tàu đang ở port-tack (gió thổi từ phía bên trái) phải nhường đường, tàu trên gió phải nhường tàu dưới gió. Nhưng vẫn có sự không thống nhất về luật, đơn cử như VN thì ngược lại: tàu buồm phải nhường đường tàu máy. Ban đầu, tôi rất phản đối điều luật này, vì nó ngược với luật quốc tế.

Nhưng suy nghĩ kỹ thì luật VN không phải là không có “lý” của nó, và ngay cả luật quốc tế cũng có những điều ngầm hiểu ngoài luật, tạm gọi là “common sense”. Ví như một con tàu container hàng chục ngàn tấn, tốc độ cao hơn tàu buồm nhiều lần, với cái khối lượng khổng lồ đó, rất khó, đôi khi là không thể, để cho nó giảm tốc nhường đường kịp thời. Và nếu bạn cứ cố chấp bắt nó phải nhường theo luật, thì người thiệt là chính bạn, khi tàu bạn nhỏ, tốc độ lại chậm, không xoay xở kịp! Tôi đã gặp tình huống như vậy khi ước lượng sai khoảng cách và tốc độ, với sức chèo của mình định cắt mặt một con tàu lớn, nhưng tàu lớn không thèm giảm tốc!

Nó dựa trên các con số tính toán hiện ra trên màn hình radar, đưa ra quyết định cắt mặt chiếc xuồng con của tôi trước khi tôi kịp cắt mặt nó. Nếu va chạm xảy ra thì, theo luật quốc tế, lỗi sẽ thuộc về tàu lớn, nhưng nếu tính toán đúng và cắt qua an toàn thì lại không có lỗi. Nói cho cùng lý thì… luật Việt Nam về khoản “tàu buồm phải nhường tàu máy” vẫn có gì đó “chưa đúng”, dù đã có cái “ý tốt nhưng đầy cảm tính” là nhắc nhở tàu nhỏ! Là lớn phải nhường, hay là nhỏ phải nhường, đều là do… văn hóa! Như ở phương Tây, nền tảng văn hóa cao, ý thức an toàn của người dân tốt, luật đứng về phía kẻ yếu, bắt kẻ mạnh phải nhường đường.

Nhưng ở xứ như VN, vô số thể loại tuy nhỏ, nhưng liều mạng xông ra cản đường nhằm thực hiện một trò điếm lác nào đó, thì đặt ra luật “lớn phải nhường” là không hợp lý lắm. Khi những thành phần lưu manh, đểu cáng nhiều vô số, mãi không trị được, thì… luật đành đứng về phía kẻ mạnh, chính là nhắc nhở kẻ yếu phải hiểu rõ vị thế của mình! Nên “lớn phải nhường” hay “nhỏ phải nhường”, cái quyết định luật pháp này sẽ cân nhắc… ai có thể gây hại cho xã hội nhiều hơn. Nếu dân trí cao, tự “biết người, biết ta” thì luật sẽ đứng về phía nhỏ. Nếu đa số dân trí vẫn lè tè ngọn cỏ, thì luật sẽ đứng về phía lớn, dù điều đó nghe có vẻ… “bất công”!

vela

Thêm một con tàu của Pháp nữa đã tiên phong trong vấn đề vận tải biển – sạch và xanh, dùng năng lượng gió, theo một tính toán nào đó, có thể giảm tới 99% lượng phát thải. Đây là một cách tiếp cận hoàn toàn khác so với con tàu Neoliner Origin đã nói trong post trước, cũng chạy tuyến xuyên Đại Tây Dương nhưng tàu Vela sử dụng cấu hình nhiều thân và buồm Bermuda.

Như ta biết, các tàu nhiều thân (catamaran, trimaran) có lợi thế nhất định so với tàu đơn thân, đạt được tốc độ lớn hơn trong khoảng tải trọng dưới 1500 tấn, lớn hơn nữa thì các dạng tàu này không còn giữ được ưu thế. Dựa vào đặc điểm kỹ thuật này, họ đã tạo ra những con tàu “nhỏ”, có thể chở đến 400 ~ 500 tấn hàng và chạy với tốc độ tương đương tàu máy!