cycling machine

Vừa ráp xong cái máy đạp xe tại nhà… 3 lý do vẫn phải có máy đạp xe tại nhà bên cạnh xe đạp: #1: đôi khi do thời gian hay thời tiết, bạn không ra đường được thì vẫn có thể tập tại nhà, #2: máy có thể giả lập được điều kiện đạp nặng không thường thấy trên các cung đường thành phố, #3: máy rẻ và bền hơn xe rất nhiều, có thể đạp nhiều năm không phải sửa chữa hay thay thế, còn xe nếu đạp nhiều sẽ phải bảo dưỡng, tốn tiền + thời gian. Những lần leo cầu Phú Mỹ hay như đi Côn Đảo vừa rồi là tự biết rõ chính mình…

Ví dụ như độ dốc trung bình 5%, lên cao khoảng 250m thì tôi vẫn có thể đạp được, nhưng cao hơn nữa, ví dụ như đèo Hải Vân, lên cao gần 500m, độ dốc trung bình hơn 5% thì chắc chắn là không / chưa đạp nổi! Muốn cải thiện sức đạp để leo Hải Vân, đó không phải là chuyện một sớm một chiều mà làm được, mà Hải Vân thì cũng chưa là cái đinh gì so với các núi đèo khác ở Việt Nam! Như thế là cái phòng tập GYM của tôi đã tạm gọi là đầy đủ đồ chơi, chỉ còn thiếu một món… “thánh khí” sau cùng là chưa có mà thôi! :)

bánh vẽ

Tôi cho rằng tất cả những sự bơm thổi về A.I. – trí tuệ nhân tạo đều có 2 mục đích chính: một là để IPO (lên sàn chứng khoán) cho thành công, và hai là để thu thập dữ liệu người dùng (data, code, etc…) tiến hành nghiên cứu thị trường. Tìm cách đánh vào nỗi lo sợ là xưa rồi, giờ đây chúng nó tìm cách đánh vào sự mơ hồ, không chắc chắn trong nhận thức nội tại. Đương nhiên, đánh giá, quy kết A.I. một chiều như thế cũng có phần hơi đơn giản, vì…

Khoa học – kỹ thuật sẽ luôn luôn phát triển và sẽ luôn “vẽ ra” những “chân trời mới”. Nhưng đó cũng là lý do chúng ta phải phân biệt rõ ràng giữa “khoa học” (dạng những lời hứa hẹn 5, 10, 20… năm nữa sẽ làm được, cái “chân trời mới”, cái “bánh vẽ” đó bao giờ mới có), và “kỹ thuật” (số liệu, logic, khả năng hiện thực ngay trước mắt). Và tất nhiên không thể dùng cái “bánh vẽ” đó cho những công việc tối quan trọng, ví dụ như dùng để giáo dục thế hệ trẻ!

Thế giới thật vận hành theo những “quy luật bốn chữ” vô cùng rõ ràng và khắc nghiệt, ví dụ như: “tiền tươi thóc thật”, hay “tàu to súng lớn”, etc… Cách nhanh nhất để hũy hoại một con người là đưa ra những cái “bánh vẽ”, làm cho anh ta tin vào, nào là “khoa học”, nào là “trí thức”, để anh ta tự buộc mình vào những “vọng tưởng” đó mà quên đi các sự thật “kỹ thuật” rõ ràng! Bất hạnh thay những dân tộc chỉ có (ngụy) “khoa học” và (giả) “tư tưởng”!

xếp gạch

Qua trao đổi với nhiều người “dùng A.I.” trong làng công nghệ thì thấy rõ là: phần lớn họ không tự phát biểu được vấn đề của chính mình, không biết cách diễn giải, trình bày bài toán họ đang đối mặt, và do đó, họ “hy vọng” có thể dùng A.I. giúp “làm rõ, gỡ rối” một cách nhanh chóng mớ bòng bong bên trong chính họ! Đây thực chất là một dạng “vọng tưởng” phi lý, đến bản thân anh còn chưa biết anh muốn gì và cần phải làm gì thì sẽ không có một “đấng – tạo sinh” nào giúp được anh cả, nói cho ngay là như thế!

Thứ hai là họ “ngộ nhận” về những dạng bài toán mà A.I. có thể giải quyết. Một số dạng bài mẫu, đơn giản đã được làm sẵn thì A.I. copy vô cùng lẹ, ví dụ như bạn prompt: xây dựng cho tôi một cái app cấu trúc MVC (model – view – controller) gồm những đối tượng sau… thì A.I. sẽ đem code nó đã học được xây thành khung ứng dụng cơ bản rất nhanh. Nhưng nếu bài toán bạn đang giải là mới, không có trong cơ sở dữ liệu của A.I thì việc xây app, làm sản phẩm cũng vẫn sẽ là… xếp từng viên gạch logic mà thành thôi!

pedal

Vận động một chút là biết nhau ngay, đi một chuyến về là phải thay mới! Mua loại pedal được quảng cáo có 2 bạc đạn, về tháo ra chỉ có 1 cái, mua loại pedal được quảng cáo có 3 bạc đạn, về tháo ra cũng chỉ có… 1 cái! Tôi không nói là những loại này không xài được, nếu chỉ đạp nhẹ nhàng có khi nhiều năm chưa hỏng, nhưng leo đồi núi vài ngày là sẽ thấy rõ ngay! Vì đến hơn 95% người đạp chỉ loanh quanh…

Việc gì phải sản xuất loại chất lượng tốt, làm hàng “phổ thông” giá rẻ hơn nhiều. Thêm vào đó là những loại Vietic tráo trở luôn tìm cách đánh tráo quy cách và chất lượng! Cứ tưởng tượng họ bán loại má phanh xe hơi chất lượng chỉ vừa đủ để đi đường bằng, đến khi đổ đèo 30km liên tục thì cháy thắng, lật xe, người chết… :( Nên bất kỳ món hàng hoá quan trọng nào cũng dần phải có quy chuẩn nghiêm ngặt!

hormuz

Vấn đề của eo biển Hormuz là nó vừa dài, vừa hẹp, chỗ hẹp nhất chỉ khoảng hơn 50km, hoàn toàn nằm trong tầm của các loại pháo phản lực kiểu như BM-30, loại vũ khí tương đối phổ thông, nhiều nước có, chẳng cần phải tên lửa hành trình, đạn đạo hiện đại này nọ. Hơn nữa địa hình trên đất liền dọc theo eo biển là nhiều đồi núi vô cùng phức tạp, rất có lợi cho bên phòng thủ! Vấn đề của các chiến hạm hiện đại là… cho dù có hiện đại đến cỡ nào đi nữa cũng không dám vào gần bờ dưới 200 km! Không cần phải là nước có trình độ KHKT như Nga, TQ, ngay những quốc gia bình thường…

Cũng có khả năng kiểm soát lãnh hải và vùng đặc quyền kinh tế một cách hiệu quả, chỉ bằng cách sử dụng những vũ khí tương đối bình thường! Có câu: “chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng” mà! Nên muốn giải tỏa eo biển Hormuz, trừ khi là phải đổ một lực lượng quân sự thật lớn tính bằng… nhiều hạm đội, tiến hành chiến tranh toàn diện, chứ không nước nào, kể cả Mỹ, dám đưa 3, 5 tàu chiến lẻ tẻ vào gần, làm mồi cho các chiến thuật dùng số lượng lớn vũ khí “ngu” để đánh bại khí tài hiện đại! Haiza, tình hình này mà kéo dài, thì chắc là em sẽ bỏ hẳn xe xăng, toàn đi xe đạp cho nó lành! :D

nghị quyết

Hôm nay bầu cử tự do,
Chọn người tín nhiệm mà cho vào hòm (phiếu)! :D

Như bao người Việt khác, dù chửi bới, lăng mạ dữ dội, nhưng bản thân tôi cũng là… Vietic, loại Vietic từ thời còn ở nhà sàn kia :D! Haiza, Vietic, what makes you tick!? Điểm yếu cố hữu Vietic, đó là sự suy yếu thể chất, năng lượng không ổn định, lúc làm việc rất hăng hái một cách nhất thời, sau lại xìu hơi, ù lỳ thời gian dài, rồi chuyển trạng thái sang hướng ngược lại.

Chính sự phập phù về năng lượng nội tại này khiến người Việt khó nghĩ, làm và duy trì những việc cần phải có công phu, quá trình lâu dài. Nên mục tiêu đặt ra cho 2026 là phải khắc phục tình trạng này! Không cần phải vận động nhiều đến mức kiệt sức, nhưng phải duy trì vận động điều hòa, ổn định! “Nghị quyết – resolution” đã được đặt ra cho năm mới! :)

dev ipad

Developer mà thiết bị chỉ thế này thôi á, vâng, tạm thời là như thế… Một cái iPad nhỏ không chạy xCode được, chỉ có thể dùng như một thin-client để thao tác trên server! Màn hình 10.2 inch tuy nhỏ nhưng rõ đẹp, chữ to không hại mắt, đủ đọc tài liệu và giao tiếp bằng hình ảnh, âm thanh! Quan trọng là iPad có cấu tạo nhỏ, bền, lại bọc giữa nhiều lớp bảo vệ, không sợ bị cấn, bể như Macbook 16 inches mỏng và lớn khi phải di chuyển nhiều. Đến một lúc, bạn biết rằng: ý tưởng, code, hay bất kỳ điều gì khác là nằm trong đầu bạn chứ không nằm ở thiết bị, phương tiện, hay công nghệ!

Đã nhiều lần thử vibe – coding (code có sự trợ giúp của A.I.) nhưng thất vọng vì hiệu suất khá tệ, có lẽ vì tôi old – schooled, bắt đầu code từ thời DOS 5.0, một tay gõ mã, một tay… lật tài liệu tham khảo giấy, tất cả tạo thành thói quen: gì cũng phải tự ghi nhớ, tự gõ, thậm chí không dùng auto – completion! Dù không hề chê A.I, sau khi prompt mô tả vấn đề, nó đưa ra giải pháp, tôi phát hiện lỗi, bảo nó thì A.I. tự sửa lỗi được, lại phát hiện đoạn code chưa tối ưu, bảo nó thì A.I. vẫn tự cải tiến được! Nhưng quá nhiều lần prompt sửa tới sửa lui mất thời gian… tôi tự gõ cho nó lẹ!

Có thể đánh giá rằng A.I. đã “giả lập” được kỹ năng code gần bằng với trình độ junior – beginner, tôi nói là “giả lập – làm giả” chứ không nói là “làm thật”, tức những đoạn code đơn giản đã được con người làm sẵn đâu đó thì phần lớn thời gian không cần phải suy nghĩ nhiều nữa, dùng A.I. để copy cho lẹ! Nhưng những kỹ năng thuộc trình độ senior – advanced, chủ yếu là khả năng xây dựng nên cấu trúc của code – base lớn, xử lý tinh tế các vấn đề về memory, performance, và giải thuật, những điều phải đọc giữa – các – dòng – code (read between the lines) thì A.I. chưa làm được!

gà ống tre

Mỗi người có một cách thức sinh hoạt và nhu cầu vận động khác nhau, với rất nhiều người, mỗi ngày chỉ cần tập thể dục 15 ~ 30 phút cũng xem như tạm đủ. Thế nên mới có thể loại nhà báo “láo toét” cho rằng: cần gì phải tập các môn thể dục, thể thao này nọ, chỉ cần quét nhà, giặt quần áo cũng xem như tập thể dục rồi! Vấn đề là họ muốn hướng đến loại sinh hoạt và vận động nào, nhiều người tự hào mình tập đủ các loại hình gym, xe đạp, chạy, bơi… mỗi ngày 3, 4 tiếng, nhưng khi ra vận động thực tế liên tục 10~12 tiếng…

Là… vẫn sẽ quỵ như thường, cơ thể không chịu đựng nổi với cường độ đó! Đó là chưa nói vận động liên tục nhiều ngày, ngày nào cũng 10 ~ 12 tiếng, liên tục 5, 7 ngày như thế! Nên những thể loại mà nói chỉ cần quét nhà, giặt áo hãy thử leo núi Yên Tử hay núi Bà Đen là sẽ biết ngay, mặc dù đây chưa phải là thử thách gì lớn, nhưng khả năng cao là… leo xong về nằm liệt giường 2, 3 ngày không đi lại được! Nhiều người tập luyện đạp xe rất dữ, nhưng đến lúc ra vận động thực tế lại dễ dàng bị chuột rút chỉ vì… một động tác vặn người.

Một thao tác xoạc chân không giống như động tác… quay vòng lên xuống đơn giản, đơn điệu của xe đạp. Nhiều người tập chạy rất dữ nhưng đến khi ra thực tế lại bị vọp bẻ theo cách rất “vô lý” vì… một động tác bơi không giống như chạy! Nên vận động bao nhiêu và như thế nào tuỳ thuộc vào nhiều yếu tố, quan trọng nhất là họ muốn hướng đến một cuộc sống như thế nào, mà điều này lại là chuyện… rất phong phú, đa dạng, mỗi người có một quan niệm sống khác nhau, hướng đến một không gian sinh hoạt khác nhau!

Đáng nói là con người càng ngày càng yếu đi, và điều này đã bắt đầu lâu rồi, từ 2, 3 thế hệ trước chứ không phải chỉ mới có GenZ sau này. Chính cuộc sống hiện đại, nhiều phương tiện mới, cách thức sinh hoạt, dinh dưỡng mới, và nhất là… mạng xã hội xúi bẫy những cái tâm vọng động, tất cả đã góp phần tạo nên những con người, thoạt trông thì khoẻ mạnh, béo tốt, nhưng thực ra cực kỳ yếu đuối về thể chất, và đương nhiên sẽ dẫn đến bạc nhược về tinh thần! Vấn đề là những “con gà ống tre” đó không tự nhận ra được!

ảo giác tiến bộ

Nói rất hay và nói vô cùng đúng… Khi con người ta phải dùng tới những ngôn từ bóng bẫy, có cánh nhưng mơ hồ, phù phiếm (nôm na tức là… “đĩ miệng”) thì cũng có nghĩa là họ đang loay hoay tìm cách giấu nhẹm, né tránh một cái thực tế, một thực trạng rất không vừa ý nào đó! Suy cho cùng, không phải là chúng ta có được máy móc, công nghệ gì, mà vấn đề vẫn chỉ đơn giản là… con người chúng ta đã thay đổi như thế nào, có năng lực suy nghĩ như thế nào, có khả năng tư duy, phân tích, kế hoạch và hành động như thế nào!?

Và khi con người không thay đổi được, cái “tâm” không tiến bộ được, thì dù bạn có “khoa học công nghệ” đằng trời thì câu chuyện cũng chỉ là “chiếc áo & thầy tu” mà thôi! Cũng có chút liên quan (vì đây chính là A.I.) tự dưng một cái quảng cáo hiện lên trên Facebook: “Bạn có phải là người giải quyết vấn đề tự nhiên?”, chẳng có gì là “vấn đề tự nhiên” cả, câu này ý muốn nói: “Bạn có phải tự nhiên đã là người giải quyết vấn đề!?” Đúng là thời đại kỳ quặc, viết câu tiếng Việt không thông, lúc nào cũng “A.I. – trí tuệ nhân tạo” ầm ầm! :(

xuân giang hoa nguyệt dạ

Khi còn là đứa bé nhỏ xíu, mỗi lần đọc đến câu này là cứ trầm trồ, tấm tắc mãi thôi: Thùy gia kim dạ biên chu tử, Hà xứ tương tư minh nguyệt lâu谁家今夜扁舟子,何处相思明月楼。。。 Dần dần trở thành một chủ đề tâm đắc, ảnh hưởng mãi đến về sau. Ai hiểu ý tứ hai câu này sẽ thấy có gì đó giống như Trương Chi – Mị Nương trong truyền thuyết của VN vậy:

Tây hiên Mị Nương khi nghe tiếng ngân hò khoan mơ bóng con đò trôi, giai nhân cười nép trăng sáng lả lơi, lả lơi bên trời. Đò trăng cắm giữa sông vắng, gió đưa câu ca về đâu? Nhìn xuống đáy nước sông sâu, thuyền anh đã chìm đâu. Đò ơi, đêm nay dòng sông Thương dâng cao mà ai hát dưới trăng ngà. Ngồi đây ta gõ ván thuyền, ta ca trái đất còn riêng ta… Trương Chi – Văn Cao