giáo dục

hân trái bước sang ngang rộng bằng vai, hai tay dang ngang, bàn tay ngửa… Ôi, má ơi, thể dục mà học từ sách thế này, không có ai ép phải tập thành nề nếp, thì có khác nào học võ công trên giấy!? Nếu chỉ đọc kinh mà thành Phật được thì thiên hạ vào Niết Bàn hết từ lâu rồi! 😢😢 Thể chất, âm nhạc, rồi mỹ thuật mà dạy kiểu này… haiza, rồi lại đẻ ra toàn mấy con “gà công nghiệp”, suốt ngày “bolero” và “triết học” cho mà xem! 😢😢

karate

esse làm 1 hành trình về Phúc Kiến trong 1 series 5 phần, khám phá lại nguồn gốc xa xưa của Karate, khi 2 môn võ: Bạch hạc quyền và Phật pháp quyền được truyền từ Trung Quốc sang Okinawa, Nhật Bản và dần dần phát triển thành karate ngày nay. Cái nhìn phương Tây nhìn chung vẫn hệ thống, khoa học lạ lùng. Mọi chuyện bắt đầu khi nhà Thanh diệt nhà Minh, tấn công xuống phía Nam, đàn áp dân chúng, đốt phá chùa chiền. Một số nhà sư phải chạy trốn, mai danh ẩn tích, một số hoàn tục, một số tham gia thành lập các hội kín Phản Thanh Phục Minh, và bắt đầu dạy võ cho dân chúng, trong số đó tương truyền có một ni cô gọi là Ngũ Mai sư thái.

Nhưng học võ kiểu Thiếu Lâm nó quá công phu, mất 10, 20 năm hay nhiều hơn, nên các nhà sư chọn dạy cho dân chúng một môn quyền dễ học nhất, làm sao nhanh có kết quả nhất, đó chính là Bạch Hạc quyền, nguồn gốc của rất nhiều phái võ Nam Trung Quốc hiện nay, kể cả Vịnh Xuân. Thế nên mới có suy nghĩ là, võ học trong thiên hạ bắt nguồn từ… Thiếu Lâm. Phần nào đó đúng là như thế, vì chỉ có các nhà sư dành cả đời để làm một việc gì đó mới có thể phát triển võ học đến chỗ có lý luận, phương pháp, bài bản. Thêm nữa là sự truyền thừa trong chùa liên tục khó gián đoạn, còn trong dân gian, nếu thằng con lười học võ là coi như thằng cha… thất truyền.

Rồi truyền sang Nhật Bản, hình thành nên các bài kata, những kata này được chuẩn hoá, đã tinh giản đi nhiều, bỏ bớt những phần rườm rà, chỉ giữ lại những gì quan trọng. Thế nhưng ở nơi gốc gác là Phúc Kiến, Trung Quốc thì nó vẫn được giảng dạy với dạng phức tạp ban đầu. Rồi khi người Nhật, từ năm 1929, biến Karate thành một môn thể dục dạy trong trường học thì họ bỏ luôn bunkai – phần ứng dụng của kata, cố tình dấu những chi tiết nguy hiểm để dạy cho học sinh tiểu học, nên dần dần võ sinh chỉ còn biết “múa may” theo những bài bản có sẵn, ít người hiểu làm sao để sử dụng nó trong thực chiến, điều tương tự cũng xảy ra ở Trung Quốc.

Đó là nguồn gốc của sự tranh cãi hiện nay: võ cổ truyền có “thực chất” hay không!? Thực hay không là ở người sử dụng, đa số chỉ xem nó như một môn thể thao, còn với một số người có năng lực nhìn nhận sâu xa hơn thì họ lại thấy khác. Nên nhớ, những loại như kickboxing, MMA vẫn chưa thể gọi là “thực chiến”, vẫn còn nhiều luật, giới hạn: sử dụng găng tay, cấm đánh vào chỗ hiểm, etc, nên thắng thua phụ thuộc nhiều vào thể hình và thể lực. Còn với võ cổ truyền, hiểu theo nghĩa võ chiến đấu thực tế ngày xưa, thì chẳng có thủ đoạn nào là không được phép: cắn, cào, nắm tóc, đánh vào chỗ hiểm, chọc vào mắt, dùng ám khí, thuốc độc, binh khí, etc…

Nếu không hiểu về văn hoá cổ truyền Trung Quốc, dễ nhận định sai lạc rằng võ cổ truyền chỉ là trò múa may “vô hại”. Một số “bài bản” hiện đại đúng là như thế, các bài quyền được hình thức hoá cao độ để phục vụ mục đích giảng dạy và “thẩm mỹ”. Nhưng khi cởi găng tay ra, cho phép dùng bàn tay mở, cho phép dùng ngón tay chọc vào mắt, đánh vào các chổ hiểm, dùng các đòn “cầm nã thủ”, khoá, bẻ xương, thì ngay lập tức, “hình thái” trận chiến sẽ thay đổi, không đơn thuần chỉ dựa vào thể hình, thể lực như trong Kickboxing, MMA nữa. Một truyền thống văn hoá rực rỡ và sâu dày hàng ngàn năm, đâu có phải chỉ một lời “ngu ngốc” mà nói được…

xuân tình

uân tình – Tản Đà – Nguyễn Khắc Hiếu: Ấy ai quay tít địa cầu, Đầu ai nửa trắng pha mầu xuân xanh. Trông gương mình lại ngợ mình, Phải chăng vẫn giống đa tình ngày xưa !? 😢😢

drones’ show

àn đồng diễn ánh sáng tập thể của gần 2200 con drone trên bầu trời “Leningrad” – Saint Petersburg, kỷ niệm ngày kết thúc Chiến tranh thế giới lần thứ 2. Công nghệ thực ra cũng chỉ là 1 sản phẩm, công cụ của con người, nên nó vẫn luôn có 2 mặt. Thử tượng tượng 1 bầy drone 2 ngàn con thế này tấn công thì hệ thống phòng không nào đỡ cho nổi!?

nắng chiều rực rỡ

ột đôi lần, đi dã ngoại, bạn tôi hay than phiền: sao cảnh mình chứng kiến nó đẹp thế, nó sinh động như thế, mà chụp về post lên Face lại thấy cũng bình thường, thiên hạ chẳng ai thấy đẹp!? Quan tâm ảnh đẹp làm gì, ảnh ọt thì nó chỉ tới như thế thôi! Mình đâu có phải nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp, mà cũng không có rảnh để làm chuyện đó!

Và có những người chỉ sống trong “thế giới phẳng 2D” nên họ chỉ thấy như thế! Họ đâu có ở ngay tại đây, ngay lúc này, trong thế giới n-D, hàng ngàn chiều – kích khác nhau, nhìn thấy chiều sâu của cảnh vật, cảm nhận, sờ mó, nghe, ngửi… Đã bảo là: trăm nghe không bằng 1 thấy, trăm thấy không bằng 1 sờ, trăm sờ không bằng 1… đã bảo rồi mà ko tin! 😀

siren sound

em phim chiến tranh, mỗi khi âm thanh báo động phòng không rú lên là mọi người tìm chỗ nấp. Có ai để ý, cái âm thanh đó làm sao mà có!? Nó đơn giản là cái máy quay tay như thế này, quay cái cần là âm thanh phát ra (hệ thống nhỏ, hoàn toàn cơ khí, các hệ thống lớn hơn dùng điện).

Chỗ tôi ở, ngay cạnh Trung đoàn 10 (đoàn Rừng Sác), ngày nào cũng bị nghe cái âm thanh chói tai này! Tôi có thằng bạn dùng cái âm thanh đó làm nhạc chuông điện thoại, mỗi lần nghe: “đồng bào chú ý, đồng bào chú ý, máy bay địch cách Hà Nội 70 km về phía Tây…” là biết vợ nó gọi! 😃

spalted wood

ột kỹ thuật xử lý gỗ mộc gia dụng, nội thất. Quan sát cái bình dưới sẽ thấy nó có những vân rất lạ, ko phải là “vân gỗ”, chúng hình thành do các loại nấm mốc “ăn” đi những phần gỗ xấu. Kiếm được những loại gỗ tự nhiên như vậy hơi khó, nên người ta nghĩ ra cách “tạo” ra chúng.

Chọn loại gỗ vừa phải, đừng tốt quá (gỗ quá tốt nấm khó ăn), bỏ vào bịch hay thùng kín (nhưng ko kín quá), thêm vào 1 chút giấm hoặc bia, cất nơi tối, ẩm thấp… Sau một vài tháng, các loại nấm mốc sẽ ăn bớt những phần gỗ “yếu”, tạo nên các loại vân như trong hình! 🙂

Cardan grille

ưới Các-đăng, Cardan grille: Trò chơi thời cấp 2, học lóm được từ 1 cuốn sách Toán học vui nào đó quên mất, là 1 kiểu mã hoá “đơn giản” mà tôi và mấy thằng bạn hay viết / gởi cho nhau, cách thức hoạt động như sau: lấy 1 miếng bìa (vuông), kẻ lưới 8×8, 10×10, hay kích thước tuỳ ý đục 1 số lỗ trên miếng bìa. Thông điệp được viết vào các ô đục lỗ, mỗi ô 1 chữ cái, khi đã hết ô thì xoay miếng bìa 90 độ và tiếp tục viết vào, cứ như thế, xoay tiếp 90 độ, 180, 270 độ. Nếu kích thước miếng bìa là 16×16 thì khoá mã hoá có chiều dài xấp xỉ 16×16/4=64 bit, hơi yếu theo quan điểm của Computer Science hiện đại. Haiza, nghĩ lại, tất cả những gì tôi học khi nhỏ… đều mang 1 cái não trạng, tư duy thời chiến! 😞

Dù các thông tin chưa giải mật, nhưng có bằng chứng để nghĩ rằng, quân đội VN trong chiến tranh, vì thiếu các phương tiện điện tử tính toán tinh vi, hiện đại, đã sử dụng phương pháp mã hoá “đơn giản, căn bản nhất”: OTP – one time pad. Như chúng ta biết, phương pháp mã hóa dùng khóa ngẫu nhiên có chiều dài bằng văn bản – OTP đã được Vladimir Kotelnikov (LX – 1941) và Claude Shannon (Mỹ – 1945), độc lập với nhau, chứng minh toán học là an toàn tuyệt đối, không thể giải mã!

kerosene stove

hững năm đầu 8x vẫn còn là bếp củi, giữa 80 đã bắt đầu xài bếp dầu, sang 90 mới có bếp ga, 1 thời người ta gọi là “chất đốt”. Bếp dầu nó có cái mùi đặc trưng, ngửi là biết ngay, hàng ngày cứ đầu giờ trưa, cuối giờ chiều là lại ngửi thấy cái mùi ấy, riết nó thành 1 cái “phản xạ có điều kiện”.

Vingt ans après – 20 năm sau. một lần lang thang trên đường phố Sài Gòn, lại tình cờ ngửi thấy cái mùi bếp dầu nhà ai đó, thế là cái “phản xạ có điều kiện” kia nó tự động kích hoạt: cảm giác đói !!! Cái cảm giác đói bụng “kinh niên” của 20 năm trước, cứ mỗi lần ngửi thấy cái mùi bếp dầu ấy! 🙂

horizon

huyện khởi đầu với Fedor Tokarev, người thiết kế súng ngắn K54 (TT-30) và súng trường SVT-40, về hưu rảnh rỗi ko biết làm gì, đã chế tạo ra FT2 – Fotoapparat Tokareva – máy ảnh Tokarev. Đây là 1 loại camera góc rộng đặc biệt, đầu tiên được chế tạo với mục đích trinh sát pháo binh, sau đó phát triển thành dòng camera dân sự.

Ý tưởng là phim được cuốn lên một mặt cong (khoảng 110 ~ 140 độ) và 1 ống kính xoay. Khi bấm nút, ống kính xoay từ trái sang phải, phóng ảnh lên mặt phim cong. Đây là 1 dạng camera rất đặc biệt, thu hút đông đảo photographer toàn thế giới. Điều lạ là ở VN, có nhiều người chơi Lomography mà ít người biết đến loại camera này.