sợ nước

hả riêng gì VN đâu, hàng xóm chúng ta là Đài Loan cũng gần gần giống như thế, đến mức dân biểu tình phản đối, sử dụng những khẩu hiệu như: 還我海洋國家 – Hoàn ngã hải dương quốc gia – trả lại tôi một quốc gia biển, 水域解嚴 – Thuỷ vực giải nghiêm – không được cấm nước.

Nói thay đổi không phải một sớm một chiều, đầu tiên là khắc phục tâm lý “sợ nước”. Gần nhà tôi có một thằng, lần nào mình đi thả thuyền cũng chạy ra bảo: “để xem có nổi trên nước được không đã”! Nó thừa biết mình chơi xuồng đã 7, 8 năm nay, mà lần nào cũng giả vờ như không biết gì chỉ để “nói đểu”, “đĩ miệng” ! Haiza, tâm lý, tâm địa con người như thế, chỉ một việc nhỏ như thế, muốn thay đổi, e là phải mất vài thế hệ nữa… 😢

Polyushko polye

hương trình âm nhạc… đầu tuần 🙂 bài hát “Cánh đồng thương yêu” – Полюшко Поле – Polyushko-polye, nguyên gốc là 1 phần trong 1 bản giao hưởng của Lev Knipper. Năm 1945, ngay sau Chiến tranh thế giới 2, 1 dàn đồng ca 6000 người biểu diễn bài này ở Anh, trở thành một hiện tượng văn hoá, gây ảnh hưởng sâu rộng, được đặt lời trong rất nhiều ngôn ngữ khác nhau, và truyền cảm hứng cho không biết bao nhiêu nhạc, phim khác!

Many often ask why Russian music is so epic and grandiose? Because it comes from a culture that is… so epic and grandiose…😀

Three Tankists

hương trình âm nhạc cuối tuần, bài hát: “Ba anh em trên 1 chiếc xe tăng” 😃 Bài hát nói về trận chiến Khalkhin Gol, 1939 giữa 1 bên là Liên Xô (và đồng minh là Mông Cổ) bên kia là Nhật Bản (và đồng minh là Mãn Châu quốc). Đây là 1 trận chiến ngắn ngủi nhưng quan trọng trong lịch sử.

Lần đầu tiên, chiến tranh cơ giới (tank, pháo tự hành) và học thuyết Xô-viết: tác chiến có chiều sâu (deep battle) được thử nghiệm. Lần đầu tiên 1 chỉ huy trẻ, Georgy Zhukov, thượng tướng, quân đoàn trưởng chiến thắng 1 trận quan trọng, mở đầu cho chuỗi thành công & thăng tiến của ông trong WW2.

Trận chiến để lại 1 kinh nghiệm tồi tệ cho người Nhật, nên khi chiến tranh Xô – Đức xảy ra, Nhật quyết định sẽ không tham chiến cho đến khi có dấu hiệu rõ ràng là LX sẽ thua. Điều này cho phép Stalin điều gần 30 sư đoàn Viễn Đông về bảo vệ thủ đô, hoàn toàn hở sườn Đông mà người Nhật không dám làm gì.

biking

ỗi tháng ít nhất 20 ngày, mỗi ngày ít nhất 20 km, tháng nào cũng đều đặn 400 ~ 500 km, liên tục hơn 3 ~ 4 năm qua. Không biết đã thay bao nhiêu lần xích, líp, đĩa 😀 😀 😀 🚴‍♂️ 🚴‍♂️ 🚴‍♂️ Có lần, trời mưa tầm tã, thấy một thằng nhóc chừng 9, 10 tuổi, bốc đầu xe đạp, đạp 1 bánh giữa đường! Tuy không khuyến khích, không an toàn, nhưng “tứ thập nhi bất hoặc” như chúng ta, khi nào cảm thấy tự do, thoải mái như thằng nhóc đó!?

con đường tây bắc

ức tranh tựa đề: Con đường Tây Bắc, người thuỷ thủ già, mệt mỏi, ngồi nghe con gái đọc lại Nhật ký hải hành. Bức tranh thể hiện 1 tham vọng dai dẳng, nhiều thế hệ liên tiếp tìm cách khai phá con đường Tây Bắc, biết bao nhiêu người đã chết, nhưng vẫn tiếp tục gieo ý chí, hy vọng cho thế hệ sau!

the northwest passage

on đường Tây Bắc (the Northwest passage) là một ám ảnh của giới hằng hải suốt 300 năm qua. Nhiều chuyến thám hiểm đã tìm cách vượt qua vùng nước quanh năm băng giá này, tìm một lối đi ngắn giữa Thái Bình Dương và Đại Tây Dương, rất nhiều người đã chết, rất ít người thành công!

Đầu tiên biết về Con đường Tây Bắc này khi còn nhỏ xíu, nhờ đọc truyện Chú bé thoát nạn đắm tàu của Jules Verne, một chi tiết thú vị gần cuối truyện, khi con tàu Albatross chìm và Eric sống sót qua cơn bão chèo trên một chiếc kayak (Jules Verne đúng là có quá nhiều kiến thức thực tế về hàng hải).

STS Sedov nguyên là một con tàu buồm chở hàng của Đức, đóng năm 1921, sau chiến tranh thế giới 2 chuyển sở hữu thành của Liên Xô như là chiến lợi phẩm, bây giờ vẫn tiếp tục là con tàu huấn luyện của các trường đại học Nga. Đến nay con tàu đã được 99 tuổi, và vẫn chạy tốt! 😮

reed switch

ái đèn pin thợ lặn (chắc là hàng Tàu) hư công-tắc, tháo ra thì mới biết nó là loại công-tắc non-contact, không tiếp xúc, chính là loại công-tắc từ – reed switch lắp trên chiếc kayak của tôi, có 3 cục nam châm nhỏ tương ứng với 2 vị trí mở (on) và 1 vị trí tắt (off). Như thế này thì sửa không khó khăn gì!

kata & bunkai

hotokan là trường phái karate duy nhất trong số hơn 25 nhánh karate hiện đại còn dạy Bunkai. Trong video dưới đây, có 2 phần rõ ràng, võ sinh Shotokan trước hết biểu diễn kata, sau đó là bunkai, tức là thể hiện mình đã rút ra được gì từ kata. Như thế nào là kata, và như thế nào là bunkai!?

Kata – – Hình: là những bài quyền mang tính chất hình thức hoá, trừu tượng cao độ, võ sinh cần phải học thuộc nằm lòng. Tiếng Hoa hiện đại không còn dùng chữ “hình” cổ điển mà dùng chữ “sáo lộ” – nôm na tức là cách thức “khách sáo” (“sáo” tức là vẻ bên ngoài, như khi ta nói “khách sáo”, “sáo rỗng”). Võ sinh được dạy kata theo kiểu học thuộc lòng, nếu có hỏi cũng chỉ được bảo là: các đời tiền bối đã đúc kết như thế, cứ như thế mà học thuộc, cấm hỏi! Và thực ra giáo dục phổ thông, nhất là tiểu học, là cứ phải học thuộc lòng, tuổi đó chưa có đủ trình phân tích, lý luận!

Bunkai – 分解 – Phân giải: phân tích, lý giải kata, để hiểu được chúng áp dụng như thế nào trong thực tế! Từ một kata đơn giản chỉ có vài chục bước, có hàng ngàn cách lý giải, cách áp dụng khác nhau. Như 1 võ sư karate nổi tiếng có nói: tôi mất 5 năm để học 1 bài kata, nhiều người sẽ ngạc nhiên, 1 bài quyền có vài chục động tác, làm gì phải mất 5 năm, nhưng thực sự đúng là như thế! Bắt đầu từ tính trừu tượng của kata, có 1 số “quy tắc” diễn giải bunkai, nhiều võ sư rất dễ dàng dạy kata, nhưng sẽ không dễ tiết lộ bunkai, một số môn phái xem quy tắc triển khai, phân tích này là bí truyền!

Hệ thống “hình thức – phân tích” (kata, bunkai) này là chung cho đa số các môn võ Trung Quốc, Nhật Bản, nó thể hiện một mức độ suy nghĩ trừu tượng cao độ! Người ta đã đạt đến một trình độ khái quát, trừu tượng hoá rất cao, nhưng cũng chưa mở miệng nói lời nào về “triết học”!

yết hậu

âng, em ấy đã xách nón đi theo người khác… Facebook nhắc ngày này mấy năm trước. Tiếp tục là thơ “yết hậu”! 😅 Em bảo yêu tôi suốt cả đời, Yêu điên, yêu dại chỉ tôi thôi! Hôm qua xách nón theo người khác, Ôi !!!

quan

ột thể thơ ít người còn nhớ, gọi là “yết hậu”, là thể thơ Đường luật, nhưng câu cuối chỉ có độc 1 hay 2 chữ! Đây là thể thơ châm biếm, trào phúng của người xưa! 😃 😃 Bất tài vô tướng lại nghênh ngang, Dáng vẻ kênh kiêu, giọng sỗ sàng. Vận nước hưng vong thời chẳng biết, Quan !! dantri.com.vn – Ông Nguyễn Đức Chung là cán bộ cấp cao bị đình chỉ để điều tra tham nhũng

bolero và triết học

hư thế nào là “beloro và triết học”… Nhớ lại 1 nhân vật lịch sử xa xưa là Nguyễn Hải Thần (VN Quốc Dân đảng), làm gì cũng dở quẻ ra tự bói, xem hung cát thế nào rồi mới hành động, ai hỏi đến thì bảo Kinh Dịch là triết học của cổ nhân, rất sâu xa, các kiểu! Cũng trong lúc đó, ai kia đâu có bói, ai kia chỉ nói: “ai có súng dùng súng, ai có gươm dùng gươm!” 😃

Một số đám “dân chủ cuội” bây giờ cũng y như thế, mở miệng là “triết học”, tự khoác lên cho mình 1 vẻ đạo mạo, huyền bí giả hiệu. Nhưng việc làm thì toàn nói nhảm, bịa đặt, chửi bới và khủng bố! Haiza, người ta chỉ cần nghe anh nói chưa đến 3 chữ, xem anh nghe nhạc gì, thưởng thức văn hoá gì, là đủ biết anh là người thế nào rồi, ấy thế mà vẫn cố “trít học”! 😃

giáo dục

hân trái bước sang ngang rộng bằng vai, hai tay dang ngang, bàn tay ngửa… Ôi, má ơi, thể dục mà học từ sách thế này, không có ai ép phải tập thành nề nếp, thì có khác nào học võ công trên giấy!? Nếu chỉ đọc kinh mà thành Phật được thì thiên hạ vào Niết Bàn hết từ lâu rồi! 😢😢 Thể chất, âm nhạc, rồi mỹ thuật mà dạy kiểu này… haiza, rồi lại đẻ ra toàn mấy con “gà công nghiệp”, suốt ngày “bolero” và “triết học” cho mà xem! 😢😢

Trong 1 post trước, tôi có viết: nói nghe có vẻ bất hiếu hay vô lễ, nhưng thực ra, chúng ta đang sống trong một xã hội mà cha mẹ không thực sự yêu con cái, họ chỉ yêu cái “vai” làm cha mẹ mà họ phải diễn, thầy cô cũng không yêu học trò, họ chỉ yêu cái “vai” làm thầy, cô mà họ phải diễn! Tôi có nhiều bạn bè làm trong ngành giáo dục, hay có liên quan, tôi biết họ không thích nghe điều đó, nhưng từ hồi cấp 2 đến giờ, tôi vẫn cứ nhìn nhận thực tế như vậy!

Dạy đạo đức cho HS cấp 1 tức là uốn nắn cách hành xử, phép tắc hàng ngày, thiết thực! Đạo đức không phải là một mớ ngôn từ Nhân Lễ Nghĩa Trí Tín, đó không phải là “đạo đức”, đó là “bàn về, ngôn từ về đạo đức”! Những người làm giáo dục hoàn toàn không có 1 khái niệm nào về kiến thức thực hành, chỉ huyên thuyên 1 mớ trừu tượng! Thế nên kết quả là học sinh không biết về “đạo đức”, mà chỉ biết xào xáo “ngôn từ đạo đức”, nôm na gọi là… “diễn”!

Một số người đọc được ở đâu đó một số ngôn từ rồi tự cho mình hay! Tôi nói càng biết nhiều kiểu đó, càng xa rời sự thật, càng “ní nuận”, càng lầm lạc trong mớ ngôn từ. Nên căn bản với sự vận hành của XH toàn là các giá trị thực hành, chả ai cần “triết lý”, hay ít nhất là 99.9999% con người ta sống tốt hơn khi không có “triết học”. Chính những người huyênh hoang chữ nghĩa, xa rời thực tế đã đẻ ra nền giáo dục và xã hội như ngày hôm nay!

karate

esse làm 1 hành trình về Phúc Kiến trong 1 series 5 phần, khám phá lại nguồn gốc xa xưa của Karate, khi 2 môn võ: Bạch hạc quyền và Phật pháp quyền được truyền từ Trung Quốc sang Okinawa, Nhật Bản và dần phát triển thành karate ngày nay. Cái nhìn phương Tây nhìn chung vẫn hệ thống, khoa học lạ lùng. Chuyện bắt đầu khi nhà Thanh diệt nhà Minh, tấn công xuống phía Nam, đàn áp dân chúng, đốt phá chùa chiền. Một số nhà sư phải chạy trốn, mai danh ẩn tích, một số hoàn tục, một số tham gia thành lập các hội kín Phản Thanh Phục Minh, và bắt đầu dạy võ cho dân chúng, trong số đó tương truyền có một ni cô gọi là Ngũ Mai sư thái.

Nhưng học võ kiểu Thiếu Lâm nó quá công phu, mất 10, 20 năm hay nhiều hơn, nên các nhà sư chọn dạy cho dân chúng một môn quyền dễ học nhất, làm sao nhanh có kết quả nhất, đó chính là Bạch Hạc quyền, nguồn gốc của rất nhiều phái võ Nam Trung Quốc hiện nay, kể cả Vịnh Xuân. Thế nên mới có suy nghĩ là, võ học trong thiên hạ bắt nguồn từ… Thiếu Lâm. Phần nào đó đúng là như thế, vì chỉ có các nhà sư dành cả đời để làm một việc gì đó mới có thể phát triển võ học đến chỗ có lý luận, phương pháp, bài bản. Thêm nữa là sự truyền thừa trong chùa liên tục khó gián đoạn, còn trong dân gian, nếu thằng con lười học võ là coi như thằng cha… thất truyền.

Rồi truyền sang Nhật Bản, hình thành nên các bài kata, những kata này được chuẩn hoá, đã tinh giản đi nhiều, bỏ bớt những phần rườm rà, chỉ giữ lại những gì quan trọng. Thế nhưng ở nơi gốc gác là Phúc Kiến, Trung Quốc thì nó vẫn được giảng dạy với dạng phức tạp ban đầu. Rồi khi người Nhật, từ năm 1929, biến Karate thành một môn thể dục dạy trong trường học thì họ bỏ luôn bunkai – phần ứng dụng của kata, cố tình dấu những chi tiết nguy hiểm để dạy cho học sinh tiểu học, nên dần dần võ sinh chỉ còn biết “múa may” theo những bài bản có sẵn, ít người hiểu làm sao để sử dụng nó trong thực chiến, điều tương tự cũng xảy ra ở Trung Quốc.

Đó là nguồn gốc của sự tranh cãi hiện nay: võ cổ truyền có “thực chất” hay không!? Thực hay không là ở người sử dụng, đa số chỉ xem nó như một môn thể thao, còn với một số người có năng lực nhìn nhận sâu xa hơn thì họ lại thấy khác. Nên nhớ, những loại như kickboxing, MMA vẫn chưa thể gọi là “thực chiến”, vẫn còn nhiều luật, giới hạn: sử dụng găng tay, cấm đánh vào chỗ hiểm, etc, nên thắng thua phụ thuộc nhiều vào thể hình và thể lực. Còn với võ cổ truyền, hiểu theo nghĩa võ chiến đấu thực tế ngày xưa, thì chẳng có thủ đoạn nào là không được phép: cắn, cào, nắm tóc, đánh vào chỗ hiểm, chọc vào mắt, dùng ám khí, thuốc độc, binh khí, etc…

Nếu không hiểu về văn hoá cổ truyền Trung Quốc, dễ nhận định sai lạc rằng võ cổ truyền chỉ là trò múa may “vô hại”. Một số “bài bản” hiện đại đúng là như thế, các bài quyền được hình thức hoá cao độ để phục vụ mục đích giảng dạy và “thẩm mỹ”. Nhưng khi cởi găng tay ra, cho phép dùng bàn tay mở, cho phép dùng ngón tay chọc vào mắt, đánh vào các chổ hiểm, dùng các đòn “cầm nã thủ”, khoá, bẻ xương, thì ngay lập tức, “hình thái” trận chiến sẽ thay đổi, không đơn thuần chỉ dựa vào thể hình, thể lực như trong Kickboxing, MMA nữa. Một truyền thống văn hoá rực rỡ và sâu dày hàng ngàn năm, đâu có phải chỉ một lời “ngu ngốc” mà nói được…

boat designing

ó mấy vấn đề về “thiết kế thuyền” từ xưa đến giờ không nói, vì biết nói ra cũng không có ai chia xẻ. Nhân tiện nói ra đây để khuyến khích, nếu ai đó đi vào “thiết kế thuyền”, vâng, chữ dùng quá là to, thực ra nó cũng đơn giản, chẳng có gì lớn lao. “Thuyền” ở đây hiểu là dạng recreational boat nhỏ chứ không nói về ship, ship chắc chắn là có nhiều chuyện phức tạp.

Đầu tiên hết là về phần mềm Free!Ship, đây là 1 phần mềm open-source gốc từ Nga, rất dể học và sử dụng, viết bằng ngôn ngữ Delphi. Vâng, cái anh Nga là chúa trùm chơi trò “cộng sản chủ nghĩa”, nếu không có những kiến thức về “thiết kế thuyền” đóng gói trong cái phần mềm này thì còn lâu chúng ta mới tiếp cận được cách làm, dù chỉ là ở mức độ sơ đẳng… 😃

Kế đến là mấy độ đo (measure) vật lý: Cp (prismatic coefficient), Cb (block coefficient), Cm, Cw, Kmt, S, LCB, LCF, etc… Cần có thời gian để hiểu các độ đo này, và biết được tại sao Cb < 0.3 thì thuyền sẽ khó giữ hướng đi thẳng, cần phải lắp thêm rudder hay skeg, tại sao Cp < 0.5 thì thuyền hiệu quả ở tốc độ thấp, nhưng sẽ hao tốn nhiều năng lượng ở tốc độ cao, etc...

Tiếp đến là độ ổn định tĩnh & động (static & dynamic stabilities), tại sao 1 số chiếc xuồng đi vững trên nước êm, ra đến vùng sóng gió lại lắc mạnh, và tại sao 1 số chiếc mới ngồi lên có cảm giác “bất ổn” nhưng ở trong sóng to gió lớn lại thấy “êm”. Xuồng làm cho khách du lịch đều là dạng đầu, còn dân “chuyên nghiệp” lại thích dạng sau, tất cả đơn thuần chỉ là vật lý!

Cuối cùng là sức cản nước (resistance), phần mềm có thể tính ra lực cản là bao nhiêu. Ví dụ như ở 3 knot là 8 Newton, ở 4 knot là 15 Newton, và tính ra được công hao tốn, ví dụ như 1 người chèo bình thường thì công sinh ra ở trong khoảng 50 ~ 100 Watt. Với khả năng tập luyện thể chất như vậy, như vậy thì bạn có thể chèo tốt ở tốc độ nào, trong bao lâu, etc… 😅

serenity – p1

ã quyết định đặt tên chiếc kayak kế tiếp là Serenity, chính thức là 1 “danh từ” chứ không còn là “tính từ” như trước (Serene – x). Tiếp tục công việc design đã làm từ post trước, mỗi lúc làm một tí. Thay đổi quan trọng nhất là chiều dài xuồng giảm còn 15.5 feet!

Dự tính ban đầu chiều dài khoảng 16 feet, nhưng nếu giảm xuống chút nữa (15.5 feet) thì vừa vặn chiều dài của 2 tấm ván ép nối lại (tấm plywood có chiều dài 2.44 m), sẽ dễ hơn cho việc thi công rất nhiều, vì thân xuồng chỉ còn có 1 mối nối, thay vì phải 2 mối nối như trước!

Thân xuồng có thêm nhiều “rocker” – cong hơn trước 1 chút, cũng chỉnh lại phần “stern” – đuôi xuồng 1 chút, chỗ “rudder post” – trục bánh lái, dự định là buộc dây theo kiểu Wharram, các đường cong của xuồng cũng được làm “mềm mại” hơn nhiều so với phiên bản trước.



xuân tình

uân tình – Tản Đà – Nguyễn Khắc Hiếu: Ấy ai quay tít địa cầu, Đầu ai nửa trắng pha mầu xuân xanh. Trông gương mình lại ngợ mình, Phải chăng vẫn giống đa tình ngày xưa !? 😢😢

sailing freighter

hững ai hiểu lịch sử thuyền buồm sẽ biết, điều này chắc chắn sẽ có trong tương lai gần, những con tàu hàng chạy buồm, giống hệt như những chiếc clipper hơn trăm năm trước. Công nghệ mới cho phép dùng “Bermudan rig” lớn thay vì “Square rig”, hiệu năng tốt hơn nhiều. Tuy không nhanh chóng như tàu máy, nhưng có nhiều loại hàng hoá không cần nhanh, sẽ giảm chi phí và ô nhiễm xuống mức tối thiểu. Xem video bên dưới, thiết kế lá buồm telescopic rất độc đáo…

sapa – 3

áng hôm đó ở Sapa, quán cafe bàn bên cạnh, cô gái trẻ ôm cái máy ảnh, bắt chuyện với mình, “mở bài” rất Tây nhé: cái ngày đó sắp đến rồi anh à! Tôi ngạc nhiên hỏi lại: ngày gì hả em? Cô gái trả lời: cái ngày mà em sẽ chụp được một bức ảnh để đời về Sapa, sẽ nổi tiếng thế giới! Tôi “đứng hình” một lúc: ừ, em nói như thế thì anh phải tin thôi! Đến tận bây giờ vẫn phân vân, ko biết ra làm sao, trên Face nhìn cũng có vẻ xinh đẹp, học thức… 😅

chi lăng

ăm đó lang thang vùng Chi Lăng này, đi tìm cái “Ải Chi Lăng”… QL1 mới xây không trùng với con đường cũ, người ta xây mới 1 cái “Chi Lăng” giả, cái “thật” nằm trong xóm núi. Đi vào trong vùng đồi núi đá vôi chuyên trồng na, mua và ăn tại chỗ từ người dân, hàng trăm hệ thống ròng rọc đu từ trên núi xuống, chuyển hàng hoá trên những địa hình dốc đứng!

Có vài điều đáng lưu ý về những người Kinh sống ở những vùng núi, trung du này, đa số di cư lên từ vài chục năm trước, một số từ đồng bằng lên đây đã vài thế hệ, một số là người Tày, Nùng. Thế nên họ bảo lưu 1 kiểu văn hoá Việt hoàn toàn khác, thành thật, vững chãi, đáng tin cậy, khác hẳn cái loại văn hoá bắng nhắng, liếng thoắng ta thấy ở đồng bằng bây giờ… 😢

xuân quỳnh

ợi đến khi Google làm cái Doodle về Xuân Quỳnh thì bà con đổ xô đi đọc, à, ta biết rồi, XQ là như thế này thế kia. Google thì… biết éo gì về VN, có chăng là 1 vài ngôn từ bề nổi, 1 vài kiểu diễn đạt “rất Tây”, kiểu như “Bầu trời trong quả trứng” (hay là Vũ trụ trong vỏ hạt dẻ)…