flogging

Với cái “tư duy nhân đạo”, bỏ các hình phạt “xúc phạm thân thể” như đánh roi đối với học sinh! Và thế là trong nhiều trường hợp, luật pháp đứng trước một lưỡng đề nan giải: hoặc là không thể phạt, hoặc là phải phạt tù… mà không có các hình thức trung gian. Nói gì thì nói, “tác động vật lý” vẫn có một sức cải tạo không nhỏ, trong nhiều trường hợp, không có cái “vật lý” này, chỉ giáo dục bằng “ngôn từ” suông sẽ hoàn toàn vô tác dụng. Nhẹ nhàng thì có thể bắt đi lao động công ích như quét đường, dọn vệ sinh.

Nặng hơn một chút thì có thể phạt đánh roi (caning), đây là loại roi nhỏ làm bằng mây, tre, thường chỉ gây vết thương ngoài da, không chạm vào gân cốt. Nặng hơn nữa thì có thể phạt đánh roi da (flogging), nặng hơn nữa thì phạt trượng (gậy gỗ lớn), nhưng 2 hình thức sau có thể gây tổn hại sức khỏe nghiêm trọng, từ lâu đã được bãi bỏ trên toàn thế giới! Nên chăng chia thành 3 giai đoạn trưởng thành, với một đoạn trung gian từ 15 đến 18 tuổi, thay vì chỉ có “thành niên” và “vị thành niên” như hiện nay!

Người VN thường bị bệnh… sĩ, mới đưa đi lao động công ích quét đường đã tự xem là một sĩ nhục lớn, không biết trốn vào đâu! Nhưng với kiểu dân trí như VN ngày nay, không cứng rắn làm sao thay đổi!? Như với Hải quân Hoàng gia Anh ngày xưa, hình phạt roi da (flogging) là rất phổ biến, trên lý thuyết, thuyền trưởng chỉ được quyền đánh đến tối đa 12 roi, nhưng thực tế, thường đánh hơn số đó rất nhiều! Nạn nhân thường không phản kháng vì… nếu kiện cáo lên trên, ra tòa án binh thì chỉ có phạt nặng hơn mà thôi!

Tất cả các nước phát triển trên thế giới đều đã phải trãi qua những giai đoạn như vậy: “một tay nắm tóc, một tay quất roi vào mông”! Với những trình độ dân trí khác nhau cần phải có những hình thức hình phạt khác nhau! Chỉ đến khi xã hội đã có một quá trình (có thể hàng trăm năm), đã phát triển thành nề nếp văn minh, mới có thể cân nhắc loại bỏ dần những hình thức xử phạt không được “nhân đạo” lắm! Dân trí vẫn như thời “công xã nguyên thủy” mà kêu gào “nhân đạo”, “xử phạt văn minh”, thật vô cùng quái lạ!!!

“thuần việt”

Các nhà ngôn ngữ học đã tìm ra các quy luật biến âm dựa trên Phiên thiết, có thể truy nguyên một số từ tiếng Việt. Nhưng vẫn có rất, rất nhiều từ không nằm trong những quy tắc đó, không thể truy nguyên được nếu chỉ đứng từ góc độ sách vở thuần túy. Nhưng, những từ này lại có thể truy gốc dễ dàng nếu chịu khó xem kỹ các phim Trung Quốc. Vấn đề là tiếng Việt mượn từ tiếng Trung theo kiểu… “mua sỉ – wholesale”, nhập nguyên lô, nguyên kiện một số lượng từ ngữ vô cùng lớn, lại nhập tại rất nhiều thời điểm khác nhau! Nhiều từ, nếu chỉ tra từ điển thường là không có!

Ví dụ như từ… “ví dụ – 比如“, từ này, âm Hán–Việt đọc là: tỉ như, nhưng âm Bắc Kinh hiện đại đọc là… ví dụ. Một ví dụ cũng rất đặc sắc nữa là: đủ – (đầy đủ, no đủ)! Để ghi từ “đủ”, những người làm ra chữ Nôm đã bịa ra hơn 5, 6 cách khác nhau, nhưng không ai biết rằng, “đủ” đã âm thầm du nhập tại một lúc nào đó, là âm đọc của – âm Hán Việt là: câu, cú, mặt chữ vừa có tính hội – ý, vừa có tính hài – thanh như thế! Nếu đã biến âm nhiều đến mức như thế thì không cách nào truy ra gốc được, nhưng cứ xem phim là thấy rõ: từ âm đọc cho đến ngữ nghĩa đều giống y hệt.

Vài ví dụ khác: được – – đắc, cả – – cách, cút – – cổn, sốt – – thiêu, cùn – – độn, quýt – – quất, trễ – – trệ, thử – – thí, nung – – dong, khéo – – xảo v.v… Sự vay mượn tại nhiều thời điểm này, kỳ lạ thay, có xu hướng không mượn từ Quảng Đông, nơi gần VN hơn, mà mượn trực tiếp từ Quan thoại (hoặc Quan hỏa), mà Quan thoại thì, theo dòng lịch sử biến động, ngày càng khác Phiên thiết! Các từ điển Nôm hiện – có có những thiếu sót rất lớn khi không giải thích, truy nguyên được rất nhiều từ vay mượn, từ đó dễ dẫn đến suy nghĩ rằng chúng “thuần Việt”!

lại “trí tuệ nhân tạo”

Lâu về trước, có mấy đám lưu manh mạng, trình độ mới chỉ ngang cỡ “code HTML”, học lóm đâu đó được vài chiêu lập trình con nít, nhưng suốt ngày đi hù dọa mọi người: không học công nghệ này là sẽ bị lạc hậu, không học ngôn ngữ kia là sẽ bị đào thải, mà kiểu nói năng vô cùng hùng hồn như đúng rồi luôn! Đưa bài toán ma trận sơ đẳng đọc không hiểu, đưa vấn đề coding cộng trừ nhân chia đơn giản làm không được, nhưng gào thét công nghệ, trí tuệ nhân tạo này nọ, trên trời dưới biển, vô cùng đao to búa lớn!

Bất kể là công nghệ gì, trong ngành CNTT và KHMT, nếu không học Thuật toán và Cấu trúc dữ liệu, không biết lập trình nhuần nhuyễn thì đều là vô dụng! Nên công nghệ này nọ thực ra chỉ là… mì ăn liền mà thôi, nấu nước luộc mì gói đi lòe đầu bếp chuyên nghiệp! Ấy thế mà vẫn lừa được vô số người, vì dân trí thấp quá, không tự luận ra được! Cũng giống như hô hào dân chủ, tiến bộ xã hội nhưng không chịu thực hành đạo đức làm người cơ bản vậy, chỉ có thể là tận cùng ngu dốt mới có được loại “can đảm” đó!

loa kẹo kéo

Cùng với các loại loa kéo 3 đường tiếng (trầm, trung, cao) công suất cao đã trở nên quá phổ biến khắp hang cùng ngõ hẽm ngày nay, đám lưu manh còn có thêm chiêu thức là tạo ra các bản ghi âm mới trên Youtube hay lưu trong các USB, thêm vào đó giải âm thanh siêu trầm hoàn toàn không có trong bản nhạc gốc! Các nhạc sĩ hòa âm “lương thiện” khi phối âm một bài nhạc thì họ đã có tính toán, dùng những nhạc cụ gì, có bao nhiêu bè, âm bass, âm treb, bao nhiêu là đủ để tạo ra hiệu ứng âm thanh, truyền tải cảm xúc cần thiết. Nhưng đám lưu manh ngày nay thì cố thêm vào một bè bass hoàn toàn không liên quan gì đến bài nhạc, mục đích là tạo thật nhiều tiếng ồn làm phiền người khác, vì tiếng bass có thể truyền đi xa hơn!

Nên bạn bước vào những xóm lao động, nhưng khu dân cư phức tạp, sẽ nghe thấy các loại âm thanh ù ù, ầm ầm tra tấn suốt ngày! Đây chính là tính cách điếm lác, lưu manh vặt và phá hoại ngầm, chứ không còn là hát karaoke làm ồn, làm phiền nữa, chúng nó cũng không có sức hát suốt ngày đâu, chỉ mở loa phát những thu âm sẵn có thôi! Rồi chúng nó chỉ một người nhưng đóng giả thành cả 2 phe, đi hết nhà này nhà kia, kích động cho mọi người ghen ghét, chống đối nhau, người nào cũng cố mở loa để trấn áp, trả đũa người khác! Dân trí như thế chính là một lũ mọi – rợ, chỉ ăn tàn phá hại thôi chứ éo có làm gì được! Nên mới bảo dân ngu không tự luận ra được, dù có ném cxx ra thì chúng nó cũng sẽ ăn sạch cả đấy!

phản đạo lý

Cái này thì một người ít có kinh nghiệm xã hội, suốt ngày chỉ ngồi nhà xem phim truyền hình cổ trang, lịch sử TQ như em cũng hiểu rất rõ… Tại sao các quan lại ngày xưa đều có cổ phần (không chính thức) ở các sòng bạc!? Muốn “hiếu kính – a.k.a… hối lộ” một ai đó, thì cứ tới sòng bạc, cố tình chơi “thua” (hoặc “thắng”) một khoản tiền lớn, thế là xong! Chưa kể đây là nơi có thể thực hiện nhiều loại giao dịch mờ ám một cách… “hợp pháp”! Luật VN hiện tại, kỳ lạ thay, lại cho phép chơi xì tố (poker) dưới hình thức đấu giải, người chơi nộp phí tham gia, phí này dùng để thưởng cho người thắng! Thực tế, đây là hình thức “đổ bác – đánh bạc” với mức trần cố định, chỉ không cho “tố”, đẩy số tiền sát phạt lên cao một cách tùy ý mà thôi!

Còn bản thân cái mức trần của giải đấu lại không có giới hạn nào, ví dụ như nộp “phí tham gia” 200tr, 300tr, etc… thua hết chừng đó thì nghỉ (mai lại chơi tiếp)! Việt Nam ta mà, đâu có lạ gì, léo lận ngôn từ, đĩ miệng luôn luôn, rồi thì đều trở thành “thể thao trí tuệ”, đều “khỏe mạnh”, “hợp pháp” cả! Toàn lưu manh bịp bợm, chứ công nghệ, khoa học kỹ thuật gì chúng nó! Ngày xưa Tống Ngọc đã viết một bài “Chiêu hồn” nổi tiếng: Hồn hề, hồn hề, hồ bất quy? Đông tây nam bắc vô sở y… Đến đời sau thì cụ Nguyễn Du cũng có một bài “Phản Chiêu hồn” cũng nổi tiếng không kém! Với những loại dân trí chuyên nói “đạo lý” đầy rẫy như ngày nay thì rất cần những người nói, viết, phân tích theo cách “phản đạo lý” vậy!

Túi 3 gang

Khi lên Đại học, học được nhiều kiến thức mới, bạn sẽ phát hiện ra, các bài toán thời cấp 2, cấp 3 hóa ra chỉ là những trường hợp đặc biệt, các phiên bản giới hạn, đã được đơn giản hóa của các bài toán có tính trừu tượng và phức tạp cao hơn của cấp ĐH. Và bạn cũng phát hiện ra, hóa ra các thầy cô cấp 2, cấp 3 đã “lừa” mình suốt bao năm nay, cứ đem những mẫu bài toán cỏn con, phiến diện đó ra “đánh đố” mãi thôi. Và mặc dù “đánh đố” cũng có một vài mặt trái của nó, nhưng thực chất, “đánh đố” chính là để rèn luyện các kỹ năng đầu óc. Việc học hoàn toàn không phải là biết được cái gì, cũng không phải là nhớ được thông tin gì, mà thực ra là: đào tạo, rèn luyện khả năng của học sinh, biết vận động, biết tư duy, biết dùng kỹ năng phân tích, suy luận để giải quyết các loại bài toán khác nhau.

Những bài toán cấp 2, cấp 3 cũ xì đó tuy chẳng có gì là mới mẻ trong toàn bộ kiến thức của nhân loại, trong cơ sở dữ liệu của A.I. nhưng lại được các thầy cô đem ra “đánh đố” hết từ năm này sang năm khác, thật đúng vô vị, nhàm chán! Nhưng chính là “vô vị, nhàm chán” như vậy nên HS rèn luyện được đầu óc để hy vọng có thể giải quyết các bài toàn mới trong tương lai! Nếu không rèn được các kỹ năng phân tích, suy luận, tổng hợp, liên tưởng, quy nạp, phản chứng, etc… bên trong não bộ của HS, thì việc “biết” một điều gì đó sẽ chẳng khác gì cái “biết” của một con vẹt, cứ lặp lại như đúng rồi vậy, nhưng không hiểu nội hàm bên trong! Nên tôi nói ai mà kêu gọi dùng A.I. cho các cấp học phổ thông thì cũng giống y như Nestle đã từng kêu gào phải dùng sữa Nestle để thay thế sữa mẹ!

Chuyện Nestle tuyên truyền “tẩy não” phải thay thế sữa mẹ là một tội ác rúng động thế giới một thời, đến nay đã rõ mười mươi là “âm mưu bán hàng” của các tập đoàn. Rồi lại đẻ ra một thế hệ “gà ống tre, gáy toe toe”, không đụng tay chân, động đầu óc làm được việc gì cho ra hồn! Trong giáo dục phổ thông, việc rèn luyện kỹ năng, đầu óc cũng giống hệt như… tập thể dục vậy, tức là phải đổ mồ hôi, phải chịu đau đớn thì mới đạt được tiến độ, là phải ra sân, vận động chân tay, chứ không phải ngồi đó, lặp lại từng câu chữ chữ trong sách: “hai tay đưa lên cao, chân bước ngang bằng vai”, mà chỉ đọc suông vậy thôi chứ không có hành động gì! Việc dùng A.I. trong giáo dục phổ thông, tôi nói, không khác gì việc… tập thể dục trên giấy! Đây thực chất chính là một âm mưu “nô dịch” mới!

Tóm lại, mục tiêu của giáo dục phổ thông không phải là đỉnh cao kiến thức, mục tiêu của giáo dục phổ thông là thay đổi con người! Học mà chữ không dính được vào đầu, học mà không thấy con người thay đổi gì, tức là giáo dục thất bại! Chính vì mục tiêu là con người, là trí dục, là đức dục, nên không cần phải dùng tới những công cụ cao siêu nào hết, chỉ là rèn luyện thành nề nếp mà thôi! Mà con người là một loại quái vật hết sức khó thuần phục, vì đến tận giờ đây, đa số người Việt vẫn hình dung về giáo dục theo kiểu… một loại “nhân sâm, tuyết liên ngàn năm” nào đó, chỉ cần mua về, ăn vào là công lực tăng vô hạn, chứ tự phản tỉnh, tự vận động, tự thay đổi bản thân thì không muốn làm và cũng không làm được! Rất nhiều người vẫn hình dung về giáo dục theo kiểu “chiếc túi 3 gang” như thế!

Chửi thuê, khóc mướn và likes ảo

Chỉ là một sự phát triển tự nhiên mà thôi, ngoài đời thực như thế nào thì cuộc sống online cũng y như thế, được phóng đại lên hàng chục, hàng trăm lần nhờ mạng xã hội. Đầu tiên là các hội “bóc phốt”, nói xấu nhau, phát triển thành các dạng truyền thông bẩn có dấu hiệu tài trợ, giật dây từ nước ngoài, mục tiêu chỉ là tìm cách nói ra nói vào, kích động dư luận để làm bất ổn xã hội. Rồi thành các dạng “click farm”, tài khoản ảo, comments / likes ảo, tìm cách gây ảnh hưởng, phát triển thành các dạng lừa bịp online, ăn cắp tài khoản, ăn cắp tiền… bài bạc, cá độ, đĩ điếm, etc… cả một cái hệ sinh thái phức tạp, sâu rộng, móc nối chồng chéo với nhau!

Chỉ như vậy thôi mà vẫn lừa được vô số người, gây ra vô số hệ lụy, chính là vì dân trí thấp quá, ngoài “cái tôi” to vật vã ra không còn thấy được gì khác! Nếu ngày xưa, “chửi thuê, khóc mướn” được xem như là những nghề hạ tiện, vô lại của xã hội, thì ngày nay thêm trò “like ảo, tương tác ảo”! Từ trong cái khoảng không trống hoác đó, không kiến thức, kỹ năng, không tư cách… thì sống bằng “vốn tự có” thôi! Mà với người Việt thì ghen ghét, lưu manh vặt đã xem như là vốn tự có, đến mức nổi tiếng thế giới! Rút cuộc nó trở thành một dạng phân công lao động toàn cầu: chửi thuê, khóc mướn, like ảo, và được trả công bằng… tiền ảo!

loạn lạc

Tình hình không phải chỉ là “đáng quan ngại” đâu, cờ bạc, cá độ, mại dâm, 3 thứ đó là là tràn lan khắp trên không gian mạng VN, đến con số hàng trăm nghìn tỷ chứ không đùa! Đã len lỏi khắp nơi nơi từ hàng mấy chục năm nay rồi chứ không phải bây giờ mới có. Cứ lâu lâu lại khui ra một vụ, tính bằng nghìn tỷ, chục nghìn tỷ. Mà người điều hành, tham mưu, bảo kê cho các đường dây đó có khi lại chính là những người sau này sẽ trở thành các… cựu công an kiêm tân tỷ phú, đều là những công thức đã được biết trước! Xem phim thanh xuân Trung Quốc là sẽ thấy nó lồng ghép nội dung giáo dục khắp nơi nơi. Như chuyện học sinh cá cược, thách đố nhau, chuyện cá cược vốn dĩ là khá bình thường, nhưng chỉ được cá bằng hiện vật tới một mức giá trị nào đó, ví dụ như cá 5 gói bim bim, cá 3 hộp kem Haagen, etc…

Học sinh tuyệt đối không được cá cược bằng tiền! Nên nói trên bề mặt ngôn từ thì ta đây cái gì cũng ngon lành lắm, nhưng thực tế thì xã hội loạn lạc, dân trí hỗn mang, lại thêm một đám đĩ miệng suốt ngày nói chuyện “đạo lý”… Nên, xem phim mà có học được gì hay không thì lại là chuyện khác! Bởi cùng nhìn vào một việc, nhưng người ta chỉ thấy cái người ta muốn thấy mà thôi, bản chất anh như thế nào thì anh nhìn cuộc đời y thế! Nên mới có những kiểu người cứ nghĩ mình thấy điều này điều nọ, thực ra họ chỉ thấy chính bản thân mình mà thôi, không nhìn xa được hơn thế, còn không tự luận ra được! Điều này em đã nhìn rõ từ 20 năm trước, khi internet bắt đầu phổ biến, một phương tiện như vậy, bao nhiêu điều hay, nhưng có học được gì không thì còn phải xem… căn cơ, tạo hoá!

học thuộc lòng

Lối học thuộc lòng và lợi ích của nó… Thời xa xưa, sách vở rất khó khăn, giấy bút không có đủ, nhiều người tập viết trên cát để nhớ mặt chữ. Chính vì phương tiện khó khăn như vậy, nên thiên về học thuộc lòng, nhất là ở lứa tuổi nhỏ, những bài văn vần câu ngắn, kiểu Tam tự kinh, cứ như thế mà tụng. Vừa để nhớ mặt chữ, vừa để nhớ ý tứ, cứ như thế mà học. Các tôn giáo cũng truyền tải bằng các hình thức “tán” và “tụng”, những văn bản được truyền miệng từ đời này sang đời khác, lặp đi lặp lại nhiều lần với mục đích ghi nhớ, ví dụ như: Đệ tử chúng con từ vô thủy, Gây bao tội ác bởi lầm mê…

Thậm chí là: nhớ cái đã, hiểu để sau, nhiều câu chữ phải nhớ để còn dành… cả đời mà nghiền ngẫm!!! Thế rồi… thời đại đổi thay, phương tiện đủ đầy, thông tin thừa mứa! Cũng từ đó mà xuất hiện những loại “học” theo kiểu: gì cũng “có vẻ biết”, nhưng hỏi đến câu chữ thì cứ “mờ mịt như người sương khói phủ”, không nhớ được, không hành văn được, đầu óc tư duy cứ gọi là… nhộn nhạo! Tôi gọi đó là loại học mà “chữ chưa kịp dính vào đầu”, chữ chưa dính được, học rồi thời gian ngắn sau rơi rụng hết, thì lấy cái gì mà suy nghĩ, lấy gì mà tư duy, càng chưa nói đến tự phản ảnh, tự vấn!

Với những dân tộc mà công phu nông cạn thì đây thực sự là vấn nạn, éo nghĩ cái gì cho sâu xa được, gì cũng “đuổi hình bắt chữ”, vô cùng thiểu năng! Học thuộc lòng xem như là bắt buộc với lớp vỡ lòng, và vẫn tiếp tục nhiều năm sau đó. Cái câu “sáng tạo quan trọng hơn kiến thức” là nói cho thành phần cao xa nào đó, chứ với con người phổ thông thì trước hết cứ phải nhớ đã! Thế rồi từ học thuộc lòng xuất hiện học vẹt, tuy cũng nhớ được một số câu chữ ít ỏi, nhưng không hiểu nghĩa lý sâu xa, tự cho mình thông minh, cứ lặp như vẹt một số ngôn từ và dùng nó để đi bịp người…

tử sa

Nếu nói về công phu thì làm một cái ấm trà không đáng gì, người TQ có nhiều công phu còn kinh hoàng hơn thế. Nhưng một người thợ học việc làm đồ gốm tử sa TQ sẽ bắt đầu làm một mẫu ấm duy nhất suốt… hai năm. Hai năm liền chỉ làm một mẫu đơn giản nhất, sau đó mới chuyển sang những mẫu phức tạp, cao cấp hơn. Kế đến là chạm nổi, điêu khắc, thư pháp, thư họa trên gốm, v.v… Học xong cơ bản nghề chắc phải hơn 10 năm. Phải có công phu thì mới trì định được tri kiến, con người mới định hình được giá trị!

Con người kiên định được giá trị thì xã hội mới kìm hãm được lạm phát. Lạm phát chẳng qua là mất giá trị thôi, mà ở nơi như VN thì mất giá trị chủ yếu là do lưu manh và gian lận! Một cái bánh nhân dừa, năm nay bớt dừa đi chút, năm sau lại bớt thêm một chút, sau mười năm thì tên vẫn là bánh nhân dừa, nhưng, kỳ lạ thay… hoàn toàn không có chút dừa nào! Không công phu, gì cũng quèn quẹt, tâm thì muốn hơn người, đẻ ra vô số trò gian manh, xảo trá. Xã hội, dân trí, lòng tin như thế, không loạn mới lạ!