pháp lam

Tôi chưa bao giờ hết ngạc nhiên với cái cách mà người Việt “đĩ miệng” để lấp liếm những chỗ yếu kém của mình, ngay cả trong những công trình gọi là “khảo cứu lịch sử văn hóa”. Ví dụ như để nói về đồ gốm, thì họ sẽ dùng câu chữ như: đồ gốm VN ngẫu hứng, nhiều nét vẽ chấm phá, tình cờ. Đó thực ra chính là… công phu không bằng người ta, vẽ không được, làm cẩu thả cho có. Về pháp lam thì nói rằng: pháp lam VN mộc mạc, hồn nhiên, không chi ly, tỉ mỉ như pháp lam TQ!

Cũng không phô diễn kỹ thuật như pháp lam Nhật! Đó thực ra chính là nói rằng: làm như con nít, không cách nào so được với Trung, Nhật. Mạng xã hội hiện đại luôn có mặt trái + mặt phải của nó. Mà mặt phải chính là… muôn mặt về đời sống, văn hóa, nếu như trước đây chúng ta biết về Trung Quốc, Nhật Bản theo kiểu câu chữ khô khan, thì giờ MXH ném vào mặt chúng ta vô số bằng chứng khảo cổ, di chỉ văn vật, thành quách, công trình, di sản, hiện vật, nhiều đến hoa cả mắt.

Xem để thấy văn hóa và công phu của người ta sâu dày đến cỡ nào, muôn mặt đời sống văn hóa, xã hội. Đáng sợ nhất là những loại chỉ biết mọi thứ dựa trên “mặt chữ”, dùng một vài câu chữ vớ vẩn (thực ra là học lóm được ở đâu đó một cách nông cạn), thế rồi suốt ngày lảm nhảm, xào xáo “ngôn từ hình thức” trên bề mặt mà chẳng hiểu gì về cuộc sống thực! Thế rồi lại chẳng chạy loanh quanh, tìm cách bịp nhau bằng những ngôn từ hoang tưởng, thiểu năng, xàm xí?

4 hands

Chương trình âm nhạc cuối tuần, nếu video đầu chưa đủ kỳ quái với bạn, thì chắc chắn video sau sẽ đủ 🙂 Cả hai đều là những nhạc phẩm tôi cực kỳ yêu thích… nhất là bản đầu tiên, nghe như tiếng gió thổi qua những fjords hoang vắng và rộng lớn vùng Bắc Âu vậy!

vô pháp vô thiên

Như đã nói trong bài trước, VN chưa bao giờ có người chủ động đi thỉnh kinh, toàn là do các nhà sư gốc Ấn Độ vân du, truyền đạo sang! Và dù đã hình thành những “trung tâm Phật giáo” tương đối sớm (ví dụ như Luy Lâu, Bắc Ninh), nhưng đó vẫn không phải là sự “chủ động cầu thị”. Từ sau đỉnh cao thời Trần thì Phật giáo VN đã “trượt dốc không phanh”, rất nhiều chùa suốt 300, 400 năm liền không có vị trụ trì nào. Thực tế, Phật giáo xem như đã chết hoàn toàn ở VN. Chỉ một thiểu số rất ít ỏi còn duy trì được phần nào, còn lại, phần đông dân chúng, nói chung là không dạy được! Xứ sở dân trí kiểu “vô pháp vô thiên”…

Không biết luật pháp, càng không cần biết trời đất, thần, phật… gì cả! Trên đường Nam tiến, các Chúa Nguyễn nhận ra điều này và đã tìm cách chấn hưng Phật giáo bằng cách… mời các thầy từ Trung Quốc sang. Các thiền sư Nguyên Thiều, Thạch Liêm, Viên Cảnh, Minh Hoằng và rất nhiều người khác, đều là do các đời Chúa lần lượt mời từ Quảng Đông sang. Ngày nay chúng ta phải đối diện với thực tế lịch sử như thế: chữ viết không, sách vở không, văn hóa, tư tưởng không, đạo đức cộng đồng không, gì cũng không, chỉ có đĩ miệng và hoang tưởng, suốt ngày bày trò bịp bợm và điếm lác, lấy cái gì để phát triển!?

hms series

Rảnh rỗi ngồi biên tập lại chuỗi hơn 50 bài HMS đã viết cách đây ít năm thành một file PDF hoàn chỉnh, giới thiệu về HMS – His majestic ships, những con tàu của Hải quân hoàng gia Anh. Hãy đọc để thấy lịch sử của người ta dữ dội, kinh hoàng đến cỡ nào. Chỉ có loại ếch ngồi đáy giếng, không hiểu biết gì mới sinh ra đủ kiểu hoang tưởng, ngáo trên trời dưới đất. Hải quân hoàng gia Anh, một thời lẫy lừng…

Từ thời đại của những con tàu buồm, vài trăm đến vài ngàn tấn, họ đã có hạm đội “1 ngàn tàu chiến và 1 vạn tàu buôn”, tung hoành khắp thế giới. Hôm nay ta sẽ “du hành thời gian” vài trăm năm, đi đến thời hiện đại, quốc gia có khả năng đạt đến mục tiêu “1 ngàn tàu chiến, 1 vạn tàu buôn” nhất hiện nay chính là TQ. Nhưng dĩ nhiên tàu ngày nay đã khác xưa, tải trọng lớn hơn cả hàng chục, hàng trăm lần…

duyên khởi

Thoáng một chốc kiếp sinh là mấy
Khen con sông nước chảy khôn cùng…

Cái tiến trình tâm lý thông thường phổ biến của con người có khuynh hướng nhìn nhận sự việc theo cách đảo ngược nhân – quả, lỗi nhận thức phổ biến! Ví như thơ của Mạnh Hạo Nhiên: Bạch phát thôi niên lão, Thanh dương bức tuế trừ – 白髮催年老 青陽逼歲除

Tóc bạc làm cho tuổi già đến, thật ra phải là… tuổi già đến làm cho tóc bạc. Cứ nhìn nhận sự việc theo kiểu đảo ngược nhân – quả như vậy sẽ gây ra rất nhiều nhiều ảo tưởng, bất an… Những chuỗi nhân – quả bất tận, phức tạp và đan xen vào nhau, ấy gọi là Duyên khởi.

dial-up modem

Những ai còn nhớ / biết thiết bị này là cái gì thì giờ đã ở vào tuổi U50, U60 hết cả rồi… Những năm 199x hồi đó, muốn kết nối internet là phải dùng cái mô-đem quay số tốc độ 56k này, cắm đầu kết nối RJ11 của dây điện thoại vào, vật vã một lúc lâu mới kết nối được vào internet! Thiết bị phát ra âm thanh “tíc tè” rất đặc trưng!

Nỗi buồn của lứa tuổi U50 trong thời công nghệ hiện đại, mỗi lần phải đăng ký tài khoản ở một dịch vụ internet nào đó, phải khai báo tên tuổi, ngày tháng năm sinh, chỉ riêng cái thao tác cuộn danh sách (combo box), để chọn cho đúng năm sinh là đã hết… nửa ngày, cứ cuộn hoài, cuộn mãi, thật lâu mà sao vẫn mà không thấy tới! :(

Unplugged

Có những kiểu truyền thông chuyên lắc qua lắc lại giữa hai thái cực: một là bàng quan, vô lo, và hai là lo sợ nhiễu loạn vô cớ. Từ trong những nhận thức mơ hồ, không chắc chắn, tìm cách đưa ra những phán đoán khiên cưỡng, và đó cũng là một cách chăn dắt dư luận. Cùng lắm là ta “rút dây điện” thôi chứ gì, A.I. làm gì được?! Vấn đề là xã hội hiện đại đã phát triển đến mức không thể “rút dây” được!

Như phần lớn cư dân mạng hiện tại đã “tiến hóa” tới một mức… “rút dây” là lập tức sẽ “chết não” ngay! Ở Mỹ có cả một nền văn hóa “hậu tận thế, post – apocalypse”, người thì đào hầm trú ẩn, dự trữ nhu yếu phẩm, kẻ thì mua dao, sắm súng và vô số sản phẩm mang cái mác chiến thuật – tactical và sinh tồn – survival. Còn TQ thì cười khẩy, các bác cứ lo sợ đi, cần bao nhiêu đơn vị sản phẩm thì cứ nói em!

Chinese 2021 tutor crackdown

Nhắc lại vụ Trung Quốc “trấn áp” các dịch vụ dạy thêm, học thêm cách đây khoảng 5 năm. Người ngoài thường không quan tâm nên không nắm rõ các con số, nhưng trong sự kiện này, một số công ty mất đến 98% giá trị niêm yết! Nhiều công ty khác mất đến 60 ~ 90% giá trị! Và khoảng hơn 100 tỷ đô đã “bốc hơi” ra khỏi thị trường!

Vấn đề là có dám nghĩ thật, dám làm thật hay không mà thôi, chứ miệng thì nói: “vì tương lai con em chúng ta”, nhưng đầu tiên lại vẫn cứ hỏi… “tiền đâu”!? Nên Trung Quốc thường có câu: dân không đấu lại với quan! Quan trọng là loại dân nào, quan nào, chứ quan với dân như ở Việt Nam thì cũng một giuộc gian manh như nhau cả thôi!

nhất âu xuân

Tôi nhớ một phim thanh xuân vườn trường TQ, khai giảng đầu năm, một thầy giáo trẻ, có tài, tuyên bố giữa lễ chào cờ: sẽ chọn ra 5 học sinh kém nhất trường, thành lập một lớp riêng, kèm cặp trong 3 năm, bảo đảm đỗ vào Thanh Hoa, Bắc Đại. Vừa nói đến đó thì có một nam sinh giơ tay xin phát biểu, tưởng nói gì, hóa ra anh ta xin đi toilet…

Vì như lời anh ta nói, anh ấy có một bệnh lạ, cứ nghe phải ai nói chuyện gì xàm xí là lại đau bụng đi ngoài! Chuyện này mà xảy ra ở VN, nặng thì đuổi học, nhẹ thì mời phụ huynh, kiểm điểm lên xuống, chưa kể là sẽ bị đì suốt từ năm lớp 10 cho đến 12 chứ chẳng chơi. Nhưng phim ảnh TQ đôi khi đặt vấn đề táo tợn, thẳng thừng như thế. :D

đôi mắt người Sơn Tây

Thương nhớ ơ hờ thương nhớ ai,
Sông xa từng lớp lớp mưa dài…

Xưa tập làm văn bình luận bài Tây tiến – Quang Dũng, mình đã trích mấy câu này… Thương nhớ ơ hờ thương nhớ ai, Sông xa từng lớp lớp mưa dài, Mắt kia em có sầu cô quạnh. Khi chớm thu về một sớm mai, cô giáo phê: cho em 9 điểm vì biết một bài thơ khác của Quang Dũng. Tầng lớp nghệ sĩ Việt Nam ấy mà, cứ mãi lãng đãng, nấn ná đâu đó, không nỡ rời xa một thời từ lâu đã không còn hiện hữu. Lớp “tiền chiến” như Dương Thiệu Tước, Phạm Duy, Văn Cao…

Bàng bạc một màu sắc Đường thi, Tống từ, lớp “hậu chiến” như Phú Quang, Dương Thụ, Trần Tiến… vương vấn một âm hưởng hồi tưởng, nhẹ nhàng, mang tâm lý “hồi sức” thời hậu chiến. Nhưng xã hội thời hậu chiến không dừng lại ở đó, thế rồi có một đám vốn dĩ là Lô-tô, LGBT… (những loại “ngợm” chứ không hẳn “người”, và những thứ chỉ có thể gọi là “nhẽo” chứ chưa phải “nhạc”), tự xưng mình là “nghệ sĩ”, có bầu sô chỉ đạo, cứ thế mà diễn, đẻ ra vô số trò xàm xí, điếm lác!