Narcissus

Dư luận về cái clip robot – Xuân Vãn – TQ thật khủng khiếp, đủ kiểu điên khùng, nguy hiểm, từ phủ định trắng (cho rằng đều là CGI – kỹ xảo điện ảnh) cho đến sợ hãi, lo ngại v.v… Những ý kiến nghe có vẻ “tỉnh táo” nhất thì kêu gọi học A.I. để bắt kịp với thời đại! Tôi cho rằng cái ý kiến này cũng vô cùng… tào lao! Trong làng CNTT có nhiều ý kiến sai lầm rằng, bây giờ cái gì A.I. cũng “biết”, nên chúng ta chỉ cần học A.I. (hay các công nghệ cấp cao, “đằng ngọn” là được)! Cũng như giáo dục một đứa trẻ vậy, bất kể là A.I. đã đi tới đâu, việc học với một đứa trẻ vẫn là phải bắt đầu với những điều đơn giản nhất, là hành văn, là logic ở cấp độ sơ khai. Nói ra câu từ phải có ý tứ chặt chẽ, ngữ nghĩa phải hiểu sâu xa cho đến tận cùng.

Trong ngành CNTT vẫn là phải bắt đầu từ những điều đơn giản nhất, “let start at the very beginning…”: thuật toán, cấu trúc dữ liệu, kỹ năng lập trình ở cấp tương đối thấp. Cho đến hiện tại, con người khác với A.I là ở chỗ chúng ta biết đúng sai, biết suy lý, biết hình dung và tưởng tượng, còn A.I. mặc dù “biết” hàng tỷ terabyte dữ liệu nhưng nó vẫn không hiểu được những logic đơn giản nhất! Không có cách nào “đi tắt đón đầu”, đừng chạy theo những thứ “hư ảo” mà bỏ qua những điều đơn giản, đừng nghĩ rằng chỉ cần dùng những “ngôn từ có cánh” là có thể mau chóng trở nên “hiểu biết”, để rồi cuối cùng trở thành thể loại “Narcissus – hoa thủy tiên – ái kỷ, tự kỷ”, ngoài cái tôi u-tối ra không thấy được điều gì khác!

xuân vãn

Phải nói là màn trình diễn “đỉnh của chóp”, những con robot Trung Quốc trình diễn võ thuật, múa côn, đao, thậm chí còn mô phỏng một vài động tác Túy quyền, đều là những vận động rất khó, đòi hỏi sự phối hợp của toàn bộ cơ thể, cả những màn nhào lộn khó mà chỉ người có tập luyện kỹ càng mới làm được! Cứ thế này thì những loại lao động chân tay đơn giản sẽ bị thay thế sạch sẽ! Hàng loạt ngành nghề sản xuất sẽ phải tái cơ cấu vì đã có “lực lượng lao động” robot vừa đông đảo, vừa không cần phải “tăng lương, giảm giờ làm”! Chưa kể đã có thể nghĩ đến chuyện ứng dụng làm robot chiến đấu!

Hiện tại thật khó so sánh, khi con robot Optimus của Tesla cho thấy sự khéo léo với các cử động của 10 ngón tay, cần thiết để làm những công việc yêu cầu độ tinh xảo cao! Còn các con robot TQ lại cho thấy khả năng phối hợp toàn thân, vận động linh hoạt trong môi trường thực tế rất xuất sắc, hơn đứt Tesla. Và như thường lệ, trước những sự kiện lớn của thế giới, ta lại thấy đa số người Việt “chia phe” đánh nhau: TQ như thế này, Mỹ như thế kia, ai cũng có lý lẽ hùng hồn, ai cũng ra sức chứng minh “tôi đúng”, những hành động “chia phe” chủ yếu vì các động cơ chính chị, chính em mơ hồ nào đó!

Và rồi khi bạn đọc xuyên qua được mớ ngôn từ vừa không rõ ràng, vừa hàm hồ, xàm xí ấy, bạn bỗng dưng nhận ra, chúng thể hiện rõ vô số bất ổn nội tâm, sự bất lực không hiểu, không phát biểu được các vấn đề nội tại. Bạn thấy rõ sự kình chống, đấu đá lẫn nhau có nguyên nhân xuất phát từ bên trong, đấu như một bản năng, quán tính vậy, rất ít người có được nhận thức phải làm gì để nâng cao cái “dân trí” vốn đang ở mức lè tè ngọn cỏ, không mấy ai cho thấy có mong muốn làm sao cải tạo cái xã hội hỗn loạn với muôn ngàn trò lưu manh, điếm lác như hiện tại.

Lúc nào cũng Mỹ thế này, TQ thế kia, phương Tây thế nọ, v.v… chưa bao giờ dám nhìn rõ và nói thẳng: thế còn chúng ta, bản thân chúng ta thì như thế nào!? Thế rồi lại cố gắng dùng hết những từ ngữ mơ hồ này cho đến những khái niệm xa lạ khác, lúc nào cũng có “lý do” để nói tránh đi, quan điểm luôn luôn di động, biến ảo, đổi màu giống như con salamander vậy! Lúc nào cũng chăm chăm dùng ngôn từ hư ảo mong có thể lung lạc, lừa gạt người khác, chứ làm gì để bản thân thay đổi, để xã hội trở thành môi trường tin cậy, có thể phát triển được thì không mấy ai nói tới!

tâm địa bất ổn

Rất hiếm hoi mới đọc được một bài báo “chất lượng cao” như thế này, nói vô cùng đúng về bản chất của một bộ phận rất rất đông người Việt. Nếu là tôi thì đã không “kiềm chế và lịch sự” được như thế, tôi thích nói thẳng hơn, dù cách nói của tôi thường khi là “mất lòng”. Người Việt ưa “đĩ miệng”, ưa “chứng tỏ”, ưa lý sự “đằng mồm”, nguyên do không biết vì đâu?! Có thể là do thể trạng yếu ớt, không có nền tảng thể chất, không có công phu trì định một điều gì, học cái gì, làm cái gì cũng chỉ qua quýt cho xong chuyện. Cũng có thể là do ngôn ngữ lỏng lẻo, thiếu logic, thiếu tư duy xuôi ngược, chặt chẽ nên đẻ ra vô số thể loại hallucination – ảo giác hiểu biết!

Điều này giống hệt như A.I. – trí tuệ nhân tạo vậy, học được một số ngôn từ nhưng không thực sự hiểu được nội dung bên trong. Thế rồi, từ “ảo giác hiểu biết” sinh ra “chấp ngã”, tôi đúng, tôi hơn người, rồi tiếp tục dẫn đến đấu đá và kèn cựa nhau kịch liệt, tệ hơn nữa là từ những cái tâm địa bất ổn đó đẻ ra đủ kiểu thủ đoạn lưu manh vặt vãnh, đến mức làm xã hội bất an nghiêm trọng! Nói trên bề mặt ngôn từ hình thức thì cái gì cũng có vẻ hay, nhưng cũng chỉ “đằng mồm” thôi, họ không có công phu trì định bên trong, không có cái can đảm, kiên trì làm điều mình cho là đúng, kiên định giữ vững giá trị bất chấp ngoại cảnh. Thế nên nói thì “hay ho”, nhưng…

Các thang giá trị xã hội cứ trượt dài theo đà bất ổn… không trì định được giá trị đương nhiên sẽ tạo ra “lạm phát”! Kiểu lúc nào cũng “tôi đúng” nhưng kỳ lạ thay, ai nói gì cũng tin, ai xúi gì cũng làm, dù có ngu xuẩn đến đâu, chỉ cần đánh vào “cái tôi” là được! Mà đánh vào “cái tôi”, nói thật là không ai giỏi hơn các thể loại “điếm lác”. Các hội bóc phốt, nói xấu nhau trên mạng, các loại “đòn gánh hai đầu” chuyên mạo danh, bịa đặt, dựng chuyện, kích động các bên đánh nhau, v.v… Chúng nó sẽ tìm cách đánh vào các “bản năng cơ bản” của số đông con người, cuối cùng là kéo toàn xã hội xuống cho thấp bằng tiêu chuẩn của… một bầy “vượn người” vậy!

thương mại điện tử

Cứ mỗi lần phải mua “hàng kỹ thuật” trên các trang TMĐT là lại bất an… Cái máy tập gym hỏng cáp, sợi cáp dùng lâu ngày bị tróc lớp vỏ nhựa, và đã mòn, đứt vài sợi thép con bên trong, là phải thay rồi! Cáp mua về, dùng kềm thủy lực bấm đầu cos nghiêm chỉnh, bấm xong dùng tay kéo thì không vấn đề gì, nhưng ráp vào dàn có tạ, kéo vài chục cái là cáp đi đường cáp, cos đi đường cos. Kiểm tra lại thì sợi cáp nguyên gốc đường kính 5mm, lớp vỏ nhựa 1mm, lõi cáp thép 3mm. Còn sợi cáp thay thế đường kính ngoài cũng 5mm, nhưng lõi thép bên trong chỉ có 2.5mm, thiếu mất 5 dem!

Đã dùng kìm thủy lực 12 tấn bấm đầu cos nhưng cũng không khớp vào được, lực kéo chỉ vài chục kg là lại văng ra! Loay hoay nửa ngày không xong việc, đã giáp tết, giờ này không mua bán gì nữa, bó tay không làm gì được, đành phải để đến sau Tết. Và rất nhiều hàng hóa mua trên các trang TMĐT đều như thế, chỉ được cái tiện lợi, chứ chất lượng vô cùng phập phù, bất an. Mua kem thì về bóp hết ra chỉ được 1/2 ống, mua ống nước thì đường kính trong / ngoài lẫn lộn, còn những cái về chất không kiểm định được thì còn gian dối đến mức nào? Không biết đến bao giờ mới khá nổi! :(

kho cá

Tử viết: trị quốc nhược phanh tiểu tiên – 治国若烹小鲜 – trị quốc giống như kho cá nhỏ, lửa quá lớn, đảo lui đảo tới quá nhiều thì cá nát. Xem phim lịch sử, cổ trang Trung Quốc là thấy vô số tình huống thế này, tuy về ý chí thì đúng đắn, nhưng thực hiện thì… nát bét! Nếu nói về độ chính chắn, trưởng thành của một con người, nói đến cuối cùng sẽ quay về khả năng thông hiểu và xoay chuyển thực tế, thay đổi tình hình và con người một cách kiên trì và từ tốn.

ếch muốn bằng bò

Thấy có rất nhiều loại “Việt gian” cố bịa ra một Việt Nam “4 ngàn năm lịch sử” để so bì với TQ, cái nỗ lực “ếch muốn bằng bò” này quả thực là sâu rộng đến quái dị, lặp đi lặp lại như một loại thần kinh bệnh kinh niên vậy! Nào là Kinh Dương vương “chia đôi thiên hạ”, kẻ Nam người Bắc, nào là khắp bờ nam Trường giang đều là địa phận của nước Việt cổ. Những loại “ngáo” này không phải chỉ mới có mấy chục năm gần đây mà đã manh nha, có gốc gác xa xưa từ cả ngàn năm trước, phần lớn là dựa vào các câu chuyện hoang đường kiểu “Lĩnh Nam chích quái” để vẽ ra những thứ hư ảo, không thật, xàm xí!

Và ngay từ ngày xưa người ta đã ý thức rõ về điều đó, ví dụ như, trích Quốc sử quán triều Nguyễn: vâng tra sử cũ, danh xưng Kinh Dương vương, Lạc Long quân trong “Hồng Bàng thị kỷ”, vốn từ thời thượng cổ, thuộc thuở hồng hoang, tác giả căn cứ vào cái không và làm ra có, sợ rằng không đủ độ tin cậy. Chuẩn tấu lời của sử quan, vua Tự Đức đã nhận định đây là những “truyện ma trâu, thần rắn, hoang đường không có chuẩn tắc” và đã cương quyết loại Kinh Dương vương và Lạc Long quân ra khỏi chính sử bằng cách đưa xuống phụ chú bên dưới niên kỷ Hùng Vương.

Triều đại đầu tiên của Việt Nam thực sự có bằng chứng khảo cổ là Hùng vương, với văn hóa Đông Sơn! Nhưng Đông Sơn chỉ có niên đại 500 ~ 1000 năm BCE mà thôi. Cái gọi là “văn hóa” là một khái niệm rất chung chung, có thể ám chỉ… một bầy người, một bộ lạc vài trăm, vài ngàn người, vẫn chưa có bằng chứng nào cho thấy “Hùng vương” thực sự có tổ chức theo kiểu “quốc gia”! “Triều đại” đầu tiên của VN có dấu hiệu tổ chức thành “quốc gia” là An Dương vương với thành Cổ Loa làm bằng chứng! Vì ít nhất để xây dựng một tòa thành như vậy, cần sự phối hợp lao động ở quy mô lớn!

Nếu hiểu “quốc gia” theo nghĩa phải có ghi chép lịch sử thì đến thời Trần, với Đại Việt sử ký, VN mới là quốc gia hoàn chỉnh! Nếu hiểu “quốc gia” là phải có hệ thống luật lệ, thì phải đợi đến thời (Hậu) Lê, với bộ luật Hồng Đức. Còn nếu hiểu “quốc gia” theo nghĩa phải có tư tưởng, học thuật thì đến tận ngày nay VN… vẫn chưa lập quốc! Nên mới nói: toàn các bố mới bơi 1, 2 đề-ca-mét đã chìm nghỉm, leo núi mới 2, 3 héc-tô-mét đã sụm gối, đi bộ 3, 4 kí-lô-mét đã thở không ra hơi, mà ngồi “claim – đòi” đất đến nhiều mê-ga-mét, thật đúng là những loại… megalomania !!!

dân trí và dân chủ

Share một cái ảnh đẹp, đặt cho nó cái tựa: dân trí và dân chủ !!! :D Khi những yếu tố tiến bộ không phải là từ “trong lòng”, từ “nội tại”, từ trong cơ sở văn hóa xã hội mà “tạo sinh” ra, thì cho dù cho cố gắng “lạm xưng”, “vay mượn”, “áp đặt”, “nhập khẩu”, “lộng ngôn”, “đĩ miệng”, “hoang tưởng”, “vỗ ngực xưng tên” v.v… cỡ nào đi nữa cũng không làm gì được! 心灯若照其元体…

đê tiện

Giả sử ta quay lại nghìn năm trước, thời Tống, Khai Phong phủ xảy ra một vụ trọng án đầu độc… Bao đại nhân bèn điều Công Tôn tiên sinh và Triển đại hiệp đi phá án. Thuốc độc không phải tự dưng mà có, người bình thường không thể nào điều chế được, nhất định là phải có liên quan đến các đại phu và những dược phòng trong vùng. Tập trung điều tra các manh mối những người đi mua dược chất, khoanh vùng đối tượng, cuối cùng tìm ra chứng cứ, bắt được hung thủ và kết án! Nhưng đó chỉ là ngày xưa thôi…

Ngày nay một học sinh cấp 2 học Hóa giỏi cũng có đủ kiến thức để tự mình điều chế độc dược, thông tin có đầy trên mạng, hóa chất mua không ai kiểm soát. “Ma” đã cao lên hàng vạn trượng mà chả thấy “đạo” cao thêm được tấc nào! Đó cũng là lý do tại sao càng “văn minh”, càng “hiện đại” thì lại càng phải kiểm soát chặt chẽ: vệ sinh an toàn thực phẩm, dược phẩm, hóa chất etc… Xưa, con người sống với nhau trong cộng đồng rất gắn kết, hy hữu lắm mới phát sinh mâu thuẫn dẫn đến gây án.

Còn ngày nay, cái mạng xã hội như một kiểu “vẽ đường cho hưu chạy”, sách động, xúi giục đám lưu manh hạ cấp, không có chuyện gì là không dám làm! Chỉ vì những mâu thuẫn nhỏ nhoi, sẵn sàng làm ra những chuyện kinh thiên động địa! Nhiều người “ý kiến ý cò” rằng một xã hội có quá nhiều luật lệ ràng buộc như phương Tây sẽ làm cho môi trường sống trở nên “vô tình, xa cách”, nhưng đó chỉ là lẽ phát triển tự nhiên mà thôi, có loại “hữu tình” nào mà đi hại người vì đủ các kiểu động cơ đê tiện!?

Nên mới bảo… tuy dùng chữ “dân trí”, nhưng không là phải “trí” mà là… “tâm”, không phải là làm được điều gì mà chính là ngược lại, không làm những gì !!! Dân còn tự cho rằng nó “thông minh” kia mà, cộng đồng tràn lan đủ thứ trò lưu manh, đĩ điếm lặt vặt, “như nấm sau mưa”, còn mạng xã hội thì kêu gào “đạo đức, chính chuyên” giống như đúng rồi luôn! Nếu không mạnh tay, kiên trì cải tạo các tệ nạn, thì xã hội chẳng mấy sẽ trở thành một cái “hội ma túy” bên trong cái “viện tâm thần” thôi!

Procrastination

Lảm nhảm cuối tuần, cafe sáng ở quán quen, nhân viên cũng quen: “cho anh một ly cafe sữa đá lớn, anh trả bằng Apple Pay!” Nhưng vẫn đang là đầu giờ sáng mà, phần lớn mọi người vẫn còn đang ngái ngủ, cô nhân viên chậm rãi ngước nhìn mình rồi hỏi lại: anh dùng gì ạ!? Mình đáp: cafe! – Cafe đen hay cafe sữa ạ? – Cafe sữa – Ly lớn hay ly nhỏ ah? – Ly lớn – Anh dùng ở đây hay mang đi ạ? – Ở đây – Anh thanh toán bằng gì ạ?… Sau một loạt câu hỏi rất dông dài thì cuối cùng đơn hàng cũng đã được đặt xong, trong khi tất cả thông tin cần thiết thì đã có ở… ngay trong câu nói đầu tiên.

Quen rồi, nên tôi không giận, biết rõ là cô nhân viên không cố tình làm khó. Và cũng biết là trên màn hình máy tính tiền có chừng đó bước cần phải điền thông tin vào, họ đã được tập huấn như vậy! Tôi hay nói đùa: em về mua thêm RAM lắp vào đầu đi, chứ xử lý chậm quá! Phần lớn người Việt đều như thế, cứ rề rà, dây dưa mãi thôi, họ bị vướng một cái gì đó trong… “tâm” á, cứ như là luôn ở trong một “thế giới song song” khác, không chịu nghe, không chịu đọc hiểu những thông tin ở ngay trước mắt. Sống trong thế giới như thế quen rồi, đến khi ra gặp phải tác phong làm việc như tụi Tây…

Hay gặp khách hàng khó tính, họ sẽ cho rằng đó là một sự phí phạm thời gian và công sức khi cứ phải lặp đi lặp lại những thông tin đã biết rõ, cứ lảm nhảm vô số bước dư thừa, không cần thiết! Nhưng biết làm sao khác, tác phong đa số người Việt là như thế, có lẽ là do từ nhỏ đã ít vận động, lười tập thể dục, hiệu suất xử lý thông tin, hiệu suất làm việc rất thấp! Ngược lại, ở đầu kia của “phổ” (spectrum) là thói “biết rồi, bắng nhắng”, quá nhanh và thường là… rất sai! Có điều gì rất bất ổn trong những trạng thái thường là liên quan đến mức năng lượng nội tại mà tôi cho rằng đều là do… thể chất mà ra !!!

lảm nhảm đầu tuần

Lảm nhảm đầu tuần… Nhiều người bảo, công an VN thường… “nuôi cho béo để thịt”, chuyện đó hiểu theo nghĩa nào đó là cũng đúng! Nhưng đó vẫn là nói một chiều, chưa nhìn rõ toàn cảnh bức tranh xã hội. Môi trường mà tội phạm mọc lên như nấm sau mưa, hết lớp này đến lớp khác, sai trái, phạm pháp nhan nhản, đến mức không thể xử lý hết, chỉ có thể xử những vụ việc nổi cộm mà thôi! Chừng nào văn hóa xã hội tiến bộ, bớt đi tình trạng “biết sai nhưng vẫn làm”, “cố quá thành ra… quá cố”, chứ tội phạm ở VN chính là theo kiểu: bị bắt vì ăn trộm 5 con gà, rồi xin phán quan cho được ăn trộm từ từ, giảm dần dần lại… 4 con, 3 con, rồi 2 con, 1 con…!?!?

Dân trí như thế thì vẫn cứ… “nuôi cho béo để thịt” thôi! Vì mọi việc trong cuộc sống rõ ràng là đều… tương sinh, tương tùy, nói đơn giản dễ hiểu tức là… dân nào thì quan nấy, nồi nào úp vung nấy thôi! Về các loại tội phạm lừa đảo, trong các thành phần được cứu từ bên Cam về, có một bộ phận lớn… vẫn sẽ quay lại con đường cũ, lại tiếp tục lừa bịp người khác. Và tất cả các tệ nạn xã hội cũng y như thế, khả năng rất cao là sẽ… “ngựa quen đường cũ”. Vì sao như vậy, đơn giản vì… họ không biết làm gì khác! Nói thì có vẻ xa vời, nhưng giáo dục thế nào, đời sống văn hóa xã hội như thế nào mà đẻ ra những con người trống hoác bên trong như vậy!?

Nên cứ thế, họ sẽ lặp lại những việc đã được ai đó “dạy” cho một lần, não của họ đã chết, không còn thay đổi được nữa! Đây là sự thất bại chung của một nền “văn hóa” suy đồi, ah, mà cũng trong lúc đó thì, kỳ quái thay, “công nghiệp văn hóa” vẫn cứ rực rỡ thành công! Chúng ta hoàn toàn có thể đặt ra thuyết âm mưu như sau: sau thời gian được phái ra nước ngoài thực hiện một nhiệm vụ vô cùng khó khăn và phức tạp là… gây náo loạn, bất ổn ở những xứ có dân trí thấp, thì “anh Chí” đã được “tổ chức” triệu hồi, từ đây biến mất khỏi giang hồ, sống ẩn dật, sung túc, an nhàn trong một biệt thự triệu đô ở một vùng “sơn thủy hữu tình” nào đó!