tiền sử bạo lực

| Categories: news | Tags:

Nếu đơn thuần là làm kinh tế, và làm ăn theo luật, thì Mỹ hoàn toàn không có cửa, với lịch sử chỉ 250 năm, không thể so với sự thâm trầm, sâu xa hàng ngàn năm của TQ. Ví dụ như đất hiếm, TQ chiếm 70% sản lượng toàn cầu, nhưng kiểm soát 90% nguồn cung, do nhiều nước, ví dụ như VN, có trữ lượng nhưng không có công nghệ khai thác và chế biến, mà với đất hiếm thì lời hay lỗ là bài toán phức tạp, không đơn giản “múc đem bán” là sẽ có lời. Cuộc “thương chiến” đang bước vào giai đoạn căng thẳng khi các bên lần lượt tung ra các nước đi hiểm, TQ đang “chiếu – checkmate” với chiêu đất hiếm! Nên có người đã cảm thấy khó, không muốn chơi “theo luật” và cố gắng “làm luật” mới! Như chuyện xảy ra ở Venezuela ngày hôm qua…

Trong khi Trung Quốc gần như là đang “bao tiêu” toàn bộ sản lượng dầu của Venezuela, đã đầu tư một số tiền đáng kể, và ngày càng gia tăng ảnh hưởng ở quốc gia này, thì Mỹ lại muốn “cướp không” số dầu này, nhất là nơi có trữ lượng dầu số một thế giới! Quan trọng nữa là không thể để “hậu viện” của mình dần dần trở thành… “tiền đình” của người khác! Đến tận ngày nay, rất nhiều người Việt vẫn chưa hiểu, hay không muốn hiểu, vì sao Trung Quốc có thể trở thành như vậy, khoa học kỹ thuật đã đạt đến trình độ một 9, một 10 so với phương Tây, còn kinh tế thì đang trên đà vượt lên. Chuyện dùng sức mạnh quân sự để giải quyết vấn đề là hoàn toàn có thể dự đoán trước, nhất là với một đối tượng có “tiền sử bạo lực” như thế…

vnexpress.net – Ông Trump: ‘Mỹ sẽ điều quân tới Venezuela bảo vệ dầu’

vietic

| Categories: Vietic | Tags: ,
vnexpress.net – Nhiều VĐV nữ không được thưởng HCV do sai sót văn bản

Trước tôi có đặt một món hàng trên một trang TMDT, shipper giao hàng, trả tiền xong tôi đóng cửa đi vào trong nhà. 15 phút sau vẫn thấy anh shipper ngồi trước cửa, tuổi trung niên, tướng tá cao to, khỏe mạnh! Tôi chạy ra hỏi ảnh sao giao hàng rồi mà chưa đi, ảnh than phiền là người bán hàng bảo lộ trình đi có 30km, mà thực tế chạy đến gần 40km, rồi than mệt, than khổ… Tôi nói hàng này đã trả tiền ship rồi, nếu anh có khiếu nại gì thì lên trang TMDT mà phản ánh, ảnh gật đầu tỏ ý hiểu. 30 phút sau, vẫn thấy ngồi trước nhà, tôi chạy ra hỏi: Anh có bị làm sao không, sức khỏe vẫn ổn chứ? Anh shipper kêu vẫn ổn, nhưng lại tiếp tục than, than phải đi đến 40km, tiếp tục than khổ, than mệt, càm ràm thêm 30 phút nữa, dù người trông có vẻ hoàn toàn khỏe mạnh, bình thường.

Trước tôi cũng có nói hiệu suất làm việc của người Việt vô cùng thấp, ví dụ một chuyện có thể làm trong 30 phút sẽ cố dây dưa thành 2 tuần. Mà ví dụ này là tôi thấy ở một công ty tư nhân có yếu tố nước ngoài (Mỹ) đấy nhé, nơi được trông đợi là phải có hiệu suất làm việc tương đối tốt. Thế nên, trong nước, nhà nước, chuyện có thể làm trong 30 phút mà 2 năm vẫn chưa giải quyết xong là chuyện… thường ngày ở huyện thôi! Nó không đơn giản là không làm được việc, hay cố tình dây dưa, trì hoãn đâu, cứ tưởng tượng một người sống như thế suốt đời sẽ trở thành như thế nào!? Khi sự việc lặp lại một vài lần thì có thể xem là sự cố, nhưng khi cả đời sống theo kiểu đó, tâm lý con người ta sẽ trở thành những thực thể vô cùng quái đản, sẽ trở thành… những kiểu “thần kinh bệnh”!

Không nỗ lực thay đổi bản thân (hay chính xác hơn là không tự thay đổi được), nhưng ai khác “tôi” là không được, “tôi” là đúng, dùng cái “tôi” của mình gây phiền hà, cản trở khắp mọi nơi. Tệ hơn nữa, khi cảm thấy mình không có “giá trị”, họ sẽ bày ra vô số trò lưu manh lặt vặt để ngáng đường, phá hoại người khác, không muốn thấy người khác làm được việc. Một số những “cái tôi” không làm được việc lại rất giỏi tạo hình ảnh, giỏi ăn nói để vẽ ra những “vỏ bọc hoàn hảo” trong mắt người khác, rất biết cách dùng ngôn từ ngụy biện, hư ảo, hoang tưởng để che giấu bản thân. Tiến thêm một bước nữa là hoa ngôn xảo ngữ để lừa bịp người khác. Nói ra thì lại bảo “miệt thị dân tộc”, nhưng tỷ lệ những người Việt như vậy trong cộng đồng không phải là “thiểu số” đâu mà chính là “đa số” ấy!

Không biết thực sự là vì những nguyên do gì, là do di truyền, là do thể chất, do quá trình học tập, rèn luyện, hay do bối cảnh xã hội, môi trường văn hóa, nhưng quả thực những kiểu người… đi một bước là vấp một bước, mà vấp ở đây là… vấp vào “cái tôi”, chưa đi đâu cả là bụi đã bay mù trời rồi (Vị hành tiên khởi trần – Lý Bạch). Nhìn đâu cũng chỉ thấy được “chính mình”, ngoài “cái tôi” của bản thân ra không thấy được điều gì khác, lúc nào cũng “tôi biết, tôi đúng, tôi hơn người”. Ai khen một câu là nở phổng mũi, ai xúi bẫy việc gì, cho dù có dại dột đến đâu cũng đều rắp rắp nghe theo, bên trong không tự “trì định” được bất kỳ thang giá trị nào, “cái tôi” biến ảo như là là sắc màu của con “salamander” vậy! Vì đâu nên nổi, vì sau đã tạo ra những loại “Vietic” như vậy, khắp từ hải nội cho đến hải ngoại!?

Và khi cái “đa số” ấy tương tác qua lại suốt mấy chục năm sẽ tạo ra môi trường văn hóa xã hội như thế nào!? Nói là “thần kinh bệnh” cũng đúng, nói là một kiểu “hội ma túy” bên trong cái “viện tâm thần” cũng không phải là quá xa sự thật, những kiểu tâm lý vô cùng “bệnh hoạn, què quặt”, ai đã trải qua, hoặc lưu tâm quan sát mới hiểu được. Đương nhiên cũng không thể vơ đũa cả nắm, xã hội vẫn luôn có người này người kia, nhưng đây là nói đa số, hơn 70, 80% là như vậy! Trước, tôi có nói, hiệu suất làm việc của một người Trung Quốc cao hơn một người ĐNA khoảng 7 ~ 8 lần. Hiện tại, thu nhập bình quân đầu người TQ cao hơn VN khoảng 3, 4 lần, nhưng phải trừ đi phần vay nợ, phần lạm phát, phần “thần số học”, phần “tự định giá” .v.v… trừ hết đi rồi sẽ quay về đúng tỷ lệ thực chất 7 ~ 8 lần thôi!

chủ nghĩa xã hội

| Categories: Chinese, Vietic | Tags:

Phần lớn những tuyến đường sắt cao tốc ở Trung Quốc đến tận ngày nay đều lỗ, chính phủ bù lỗ và đây chính là ý nghĩa của cụm từ… “chủ nghĩa xã hội”! Chấp nhận lỗ, chi tiền ở mặt này để xã hội đạt được sự tiện lợi, tiến bộ trên các mặt khác! Chấp nhận một giải pháp lỗ về tiền bạc ở một lĩnh vực, để giải quyết bài toán giao thông manh mún, phân tán, tự phát và cuối cùng sẽ… gây ra nhiều tốn kém hơn, nếu không có một giải pháp tập trung, triệt để, áp từ trên xuống cho toàn xã hội!

Nói cách khác là dùng tiền thuế của người dân để chi vào những việc công ích theo một cách rất hiệu quả và lâu dài! Bài toán “cao tốc” này, mới nghe thì có vẻ đơn giản, nhưng thực sự là đặt cược vào dân trí, là phép thử khả năng phân chia và phối hợp lao động của toàn xã hội. Đây thực chất là một dạng bài toán “tối ưu toàn cục” rất khó! Việt Nam sẽ không bao giờ làm được chuyện này, mỗi người Việt, ai ai cũng cố gắng “tối ưu cục bộ” cho riêng mình, tầng tầng lớp lớp cục bộ, theo những kiểu cách vô cùng quái đản!

Cứ thế, kết quả hiển nhiên là toàn xã hội trở thành… chậm (tiến) !!! Chiều đi ngang qua chụp được cái hình, lấp con kênh tự nhiên rộng hơn 10m rồi đặt cái ống cống bé tí đường kính chưa đầy 1m, về sau ngập nước lênh láng lại đổ… là do tại trời! Rồi rất lâu sau đó nữa, sau khi đã hợp pháp hóa “từ công trở thành tư” thành công, sẽ lại vòi một đống tiền để đi “giải tỏa”, nói cách khác chính là tìm cách đẩy hậu quả đến tương lai! Chỉ cần là ai đó khác, toàn cộng đồng chịu cũng được, chỉ cần không phải “tôi” là được!

Rozinante

| Categories: biking, fitness

Tu bổ “con ngựa già Rozinante” (tên vật cỡi của Don Quixote trong tiểu thuyết của Miguel de Cervantes). Bộ líp 8 tầng gồm 8 líp con được “xâu” lại bằng 3 “cây kim” như trong hình! Do lâu nay chỉ đạp loanh quanh trong thành phố nên chỉ mòn đúng 2 cái líp ở giữa… những cái khác hầu như không bao giờ xài tới, hàng thay thế rất khó kiếm, lúc mua được lúc không! Cũng tương tự với cái đĩa 3 tầng, toàn chỉ xài cái ở giữa! Vấn đề không phải là tiền… mà là tâm lý hám lợi, rất ít người chịu bán líp lẻ vì không có lời!

Mà tôi rất ghét cái thái độ làm việc thiếu chi tiết, không sâu sát này, bực vì hư chỉ 1, 2 cái mà phải thay nguyên bộ! Đôi khi tôi có cảm giác chúng ta đang sống trong một thời đại tiêu dùng rất kỳ quái, ngày nay phụ tùng hư người ta không sửa, cũng không thay thế, người ta… thay nguyên con xe, vì năm nào cũng ra xe mới, mẫu mã, công nghệ mới! Vấn đề với các loại Tourney, Altus, Acera, Alivio, Deore, etc… là các lá líp quá mỏng, rất mau hư. Quyết định đổi sang hệ Cues, lá líp dày 2mm thay vì chỉ có 1.5mm.

nhận thức

| Categories: cs & it | Tags:

Trí tuệ, nhận thức… là gì thì đến tận ngày nay, bản thân con người còn chưa tự mình hiểu rõ được! Đây là điều rất căn bản và sâu xa, sự thật là cho đến tận ngày nay, thế kỷ 21, chúng ta hiểu được gì, biết được gì, thậm chí “hiểu biết” là những điều gì, mấy câu hỏi đó, khoa học nhận thức – cognitive science vẫn chưa thể trả lời rõ ràng. Đến con người còn chưa tự biết rõ, thì làm sao máy móc, A.I. biết được!?

Nhân thấy cái hình được tạo sinh bằng A.I. trên internet, nếu thiết kế căn phòng có cái lò nấu + sưởi như trong hình… thì chắc chắn đã bị ngạt khí CO, CO2 mà chết từ lâu rồi. Về cái vụ ngạt khí này, đã có không biết bao nhiêu là trường hợp, tuy là người mà cũng chẳng khác gì A.I., không tự biết được! Và không khó để tìm ra vô số ví dụ tương tự, nghe theo mấy cái lời tư vấn, hướng dẫn của A.I. là… chết chắc!

Tôi thấy cái gọi là A.I. ngày nay rất giống tâm tính người Việt, lúc nào cũng tỏ ra ta đây “thông minh”, luôn tìm cách dẫn hướng, xúi bẫy người khác, luôn nói năng như “đúng rồi” vậy! Bắt máy phải có trí tuệ như người, trong khi nó không hề có cảm nhận, cảm xúc, không có khái niệm sinh tồn, không hề trải qua sinh – tử, đó là một sự phi lý cùng cực mà chỉ có truyền thông hiện đại mới có đủ can đảm để vẽ ra!

1022 HCMC

| Categories: Vietic | Tags: ,
thanhnien.vn – Xử phạt karaoke gây ồn ào bất kể giờ giấc: ‘Luật mới gần dân hơn’

Bắt đầu có chút xíu rục rịch thay đổi… Chuẩn độ ồn phổ thông của VN là 70 dB, người nói chuyện bình thường sẽ sinh tiếng ồn ở mức 60 DB, đồng hồ báo thức có độ ồn trong khoảng 70~80 dB, máy hút bụi cũng trong khoảng 70~80 dB, máy sấy tóc là khoảng 90 dB, một buổi biểu diễn nhạc rock khoảng 110 dB. Dùng app NIOSH (phổ biến trên iOS) để đo mấy đám nhậu, tiệc trong xóm em thì đều là… trên 120 dB. Chúng nó gây ồn bằng loại nhạc sàn giật gân, năm này qua tháng khác mà chính quyền cũng không hề có động tĩnh gì! Nếu chuẩn ở mức 70 dB thì tất cả các loại loa kẹo kéo, hầu như đều… phạm pháp!

Chỉ có những loa rất bé, loại bỏ túi công suất dưới 5~7 Watt mới có thể thỏa mãn yêu cầu của luật. Chuẩn VN là khá nghiêm, vấn đề là nói có chịu làm không, hay đâu lại vào đó!? Thông tin ban đầu, có thể báo cáo/phản ánh sự việc gây ồn qua app 1022 HCMC, chưa biết sẽ xử lý thế nào?! Đã hình thành hệ thống chấm điểm công dân sơ khai trên VNeID, tuy mới chỉ có điểm thưởng, chưa có điểm phạt, không có phạt là không được! Với loại dân trí “mông muội, bán khai” như VN hiện tại, không “nhắc nhở, giáo dục” suông được, chỉ có cách “một tay nắm tóc, một tay đét roi vào mông”, phải ác liệt vào thì mới thay đổi được!

chinese room

| Categories: cs & it | Tags: , ,

Một điều rất đơn giản mà nhiều người không nghĩ đến, A.I. hiện tại đã thông minh như vậy, nhưng chưa từng thấy A.I. chứng minh được một định lý Toán học mới nào, các định lý mới đều do người chứng minh (có thể có sự trợ giúp của máy tính). Nếu tra cứu bằng A.I thì sẽ thấy, có vẻ như là nó “đã chứng minh” được rất nhiều định lý, nhưng đây đều là “con vẹt” lặp lại các chứng minh do con người làm thôi. Một số thông tin cho rằng A.I hiện tại đã có thể “giải toán” tới trình độ Toán Olympic, nhưng điều này, một lần nữa, cũng là lặp lại những điều con người đã làm, đưa ra những vấn đề chưa có trong CSDL là nó… vẫn sẽ “mít đặc”!

Ngay như Wolfram Alpha, thoạt nhìn thì có vẻ như nó làm toán Đại số rất xịn: khai triển biểu thức, giải phương trình… nhưng đó chưa phải là “suy nghĩ và giải toán”, chỉ là lặp lại những trình tự, công thức đã được “nạp vào” sẵn, chứ bản thân không nghĩ ra được. Cũng tương tự, nhưng ở một mức độ tương đối hơn là với các vấn đề lập trình. Sở dĩ A.I. viết được một vài đoạn code ngắn, cài đặt được một vài thuật toán là vì… nó lặp lại công việc có người đã từng làm, những điều được trình bày trong vô số sách vở. Chỉ cần đưa vài vấn đề không phức tạp lắm, nhưng mới lạ, là nó sẽ vẽ ra một đống tù mù không ai hiểu được, kể cả nó!

Cái hiệu ứng một số người cảm thấy “choáng váng” vì A.I. thông minh thực chất chính là sự vang dội trở lại của… một khoảng trống, A.I. dùng kiến thức của người này để đi lòe người khác, mà kiến thức nhân loại thì mênh mông như vậy, cảm thấy “choáng váng” là điều rất dễ hiểu! Nên ít nhất là trong tương lai trung hạn, hoàn toàn không có chuyện A.I. sẽ thay trí tuệ con người, không có khả năng A.I. “cướp” công việc của lập trình viên, nó chỉ là phương tiện tìm kiếm, sắp xếp thông tin tốt hơn mà thôi! Đương nhiên, một số công việc có tính máy móc, không cần suy nghĩ nhiều, như “code HTML đơn giản” thì không cần người làm nữa!

Các mô hình A.I. dạng LLM hiện tại đều là những kiểu “Chinese room”, tìm cách đưa ra “chuỗi từ vựng” kế tiếp, làm sao để nghe có vẻ hợp lý nhất. Cũng y hệt như vô số người Việt mà tôi đã từng gặp, họ tìm cách nói ra “cụm từ, câu chữ” có thể gây được ấn tượng tốt nhất mà hoàn toàn không biết rằng đối phương… đang nhìn mình như cái “máy xáo chữ”, thấy rõ là không hề có chút hiểu biết hay động não nào về điều đang nói. Còn nếu không suy nghĩ được điều gì, họ sẽ tìm cách lặp lại câu chữ của chính bạn, rồi giả vờ gật gù như thể mình cũng hiểu vậy! Thật đúng là những cái “hố đen” trống hoác, vang vọng lại thế giới xung quanh!

Những loại như vậy thường… sợ A.I., siêu quá mà, biết hết kiến thức của nhân loại! Nhưng may thay, nhân loại tiến bộ là nhờ nghĩ ra những điều chưa ai nghĩ, làm điều chưa ai làm, chứ không phải ngồi đó lặp đi lặp lại câu chữ cũ rích! Một số dạng A.I không phải LLM, được cho là có thể “giải toán rất siêu” như AlphaGeometry chính là… một dạng máy tìm kiếm, tìm trong… không gian có sẵn! Như các phần mềm đánh cờ vua, cờ vây vậy, nó tìm nước đi tối ưu từ trạng thái hiện thời, trong không gian các tổ hợp biết trước! Còn bản thân cách tìm và không gian tổ hợp là do… con người nghĩ ra và “nạp vào” (là nạp chứ không phải dạy) nó! :D

Trí tuệ nhân tạo – A.I. thuật ngữ này đang bị lạm xưng, bơm thổi với vô số ý đồ khác nhau, từ khuếch trương kinh doanh cho đến áp đặt tư tưởng v.v… Không thể phủ nhận A.I. có nhiều thành quả, tiến bộ lớn lao làm thay đổi xã hội, nhưng ảnh hưởng lớn nhất vẫn là: máy móc, robot, dây chuyền tự động hóa, những điều này tiết kiệm sức lao động, nâng cao hiệu quả sản xuất, và sẽ làm thay đổi hoàn toàn bộ mặt kinh tế xã hội. Nhưng về các vấn đề gọi là “giáo dục, nhận thức, tư tưởng, trí tuệ”, thì sẽ không sớm có bước phát triển đột phá nào, con người vẫn sẽ tiếp tục học tập, rèn luyện ít nhiều vẫn theo cách truyền thống như trước!

học để làm gì

| Categories: Vietic | Tags: ,
vnexpress.net – Văn – Sử – Địa thất thế

Tôi đã đọc rất nhiều bài viết, tài liệu chủ đề “học toán để làm gì”, hay nói rộng ra là học để làm gì!? Nói thực là hiếm thấy những phân tích có thể làm tôi hài lòng. Các vị ấy đều là những “giáo sư, tiến sĩ”, nhiều người là nhà Toán học có tiếng, nhưng sự lý giải của họ đối với tôi vẫn không thỏa đáng. Tôi cho rằng các vị ấy đã già, đã quên mất chính mình, khi còn là những đứa trẻ, các vị ấy đã nhìn thế giới xung quanh như thế nào!? Đã tưởng tượng ra trong đầu sẽ phải xây căn nhà tương lai ra làm sao, cái mái vòm đó là một đường cong Parabola, Hyperpola hay là Catenary?

Các vị ấy đã quên dự tính sau này sẽ đóng những con thuyền như thế nào, những đường “đồng mức” trên thân thuyền nên là Bezier hay B-Spline? Đương nhiên những đứa trẻ chưa thể biết những thuật ngữ mãi sau này mới được học như Parabola, Hyperpola, etc… Nhưng trong đầu nó đã có hình dung về hình dạng, cấu trúc, đã có những ước lượng về kích thước, khoảng cách. Năm lớp 8, có một lần tôi nảy ra ý định “khùng khùng” bơi từ bãi biển Mỹ Khê (T20 – Đà Nẵng) ra mũi Sơn Trà. Mà thời đó thì không có Google Earth, bản đồ chính xác cũng không!

Biết là đỉnh Sơn Trà cao 670m, làm sao “tam giác đạc – triangulation” để tính ra được khoảng cách!? Giờ thì biết chính xác chỉ 12km thôi, muốn bơi sẽ làm được nếu có sự chuẩn bị tốt. Nên không phải các môn học, dù là “Toán Lý Hóa” hay “Văn Sử Địa” hay bất kỳ môn nào khác là không hữu dụng, “dụng” hay không là ở người chứ không ở các môn học. Nói ngay như các công ty Công nghệ, Phần mềm hàng đầu VN hiện tại, số nhân viên “hữu dụng”, thực sự làm việc được theo tôi không quá 10%! Số thực sự có chút tìm tòi, sáng tạo không quá 1%.

Đa phần vẫn ở mức… cộng trừ nhân chia đơn giản không làm được, viết câu văn ngô nghê như “bò đội nón”! Chuyện có thể làm trong 30 phút sẽ cố dây dưa đến hơn 2 tuần! Chất lượng và năng suất lao động của người Việt vô cùng thấp! Không chỉ thấp mà còn bị cuốn vào những vòng xoáy vô tận, khi những thành phần không làm được việc chiếm đa số, những loại đó sẽ tìm cách thọc gậy bánh xe, sinh ra đủ trò lưu manh, không ăn được sẽ quay sang phá hoại! Tôi nói tất cả là do “tâm” mà ra, thời gian dành hết cho những mánh khóe vặt mất rồi.

Có một học sinh, ở trường năm nào cũng học bơi, liên tục từ lớp 2 đến lớp 10 vẫn… chưa biết bơi! Học tiếng Anh xem được một số đoạn thoại đơn giản trong phim thì được, nhưng đọc hiểu được văn bản luật, viết được tài liệu khoa học, kỹ thuật phức tạp lại không được! Tôi nói không có gì tai hại hơn là dạng “kiến thức và kỹ năng nửa mùa”, nó tạo ra trong đầu những “ảo giác hiểu biết”, nhưng thực tế hoàn toàn không được việc gì! Học mà chữ không dính vào đầu, vận động mà cơ thể không phát triển, điều gì đã tạo ra loại võ công “mèo ba cẳng” như VN hiện tại!?

hạo hạo càn khôn

| Categories: Chinese, history, movies | Tags:

Nhìn lại những phim Trung Quốc thập niên 80, dù là Hương Cảng hay Đại lục, đều thấy trang phục, bối cảnh rất sơ sài, giống như kiểu diễn tuồng, hát bội vậy! 50 năm sau, phim TQ tiến bộ không ngừng, trở nên vô cùng chi tiết, tinh xảo. Ví dụ như để tạo ra một kiểu áo cho nhân vật, họ sẽ phục chế toàn bộ quá trình làm lụa, gấm, tái tạo đúng chất liệu đó, có như thế mới thấy được hết sự sống động của lịch sử. Duy chỉ có một phương diện mà phim TQ vẫn không đạt được bao nhiêu tiến bộ, đó là… nhạc phim.

Âm nhạc, đó là thể hiện của “chất”, dù có cố gắng góp bao nhiêu “lượng” cũng chưa chắc thay đổi được “chất”! Chuyện những năm đầu 90, truyền hình chiếu phim TVB – Lâm Xung, 1986. Hồi đó tôi có một ông thầy dạy Toán cấp 2, giảng bài rất hay và sinh động, đám học sinh chúng tôi rất thích. Thầy cũng nổi tiếng là nóng tính và nói nhiều, lớp nào vi phạm kỷ luật, ổng có thể “thuyết giảng” 3 ~ 4h liên tục không nghỉ! Đến tận giờ tôi vẫn không hiểu, ổng lấy đâu ra chừng đó ngôn từ để nói suốt 3, 4 tiếng như thế!

Như tôi chỉ nói nhiều trên internet thôi, chứ ngoài đời rất kiệm lời, nói đến câu thứ 2 mà người khác không hiểu là tôi không nói nữa. Nhưng… con người mà, vẫn luôn có những khía cạnh mà ta không biết đến, cho đến một hôm, tôi thấy ổng say sưa hát bài nhạc trong phim Lâm Xung đó. Trời ạ, không cần phải nói, thần tượng trong tôi, phút chốc sụp đổ tan tành, không ngờ người như thế lại đi nghe loại nhạc như thế! :D Bài nhạc yêu thích một thời, Hạo hạo càn khôn, nhạc phim Thái Bình thiên quốc – 1998.

quảng châu thập tam hành

| Categories: Chinese, history | Tags: ,
iq.com – Quảng Châu thập tam hành

Nhà Thanh đã sụp đổ như thế nào!? Có một thời Thanh quốc được mệnh danh là… “Bạch ngân đế quốc”, số lượng bạc tập trung về nước này chiếm phần lớn của thế giới! Hiểu theo nghĩa nào đó, Thanh quốc từng là quốc gia giàu có vào loại bậc nhất. Số bạc này có được từ buôn bán trà, lụa, gốm sứ và nhiều mặt hàng khác, thông qua “Quảng Châu thập tam hành” (tên phim sắp chiếu), mười ba “hành – hàng – hãng buôn” lớn được triều đình ủy quyền mua bán với phương Tây. Người TQ có rất nhiều bạc, trong 100 năm của TK19 sang đầu TK20, hầu như lúc nào cũng thặng dư thương mại, bạc liên tục chảy vào TQ.

Tuy vẫn là một quốc gia nông nghiệp lạc hậu nhưng khả năng sản xuất của TQ đã lớn đến nỗi toàn bộ phương Tây không thể nào đấu lại nếu không công nghiệp hóa triệt để. Phải lý giải sự thặng dư và năng lực sản xuất này như thế nào? Đó là do người TQ có một sự siêng năng, chịu khó gần như vô hạn. Theo như chính người Anh đánh giá, hiệu suất làm việc của một người TQ cao gấp 7~8 lần một người Đông Nam Á lúc bấy giờ (cái loại sau là suốt ngày chỉ giở trò đĩ miệng và lưu manh vặt, còn chưa tự luận ra được mình kém chỗ nào!) Để cân bằng cán cân thương mại, người Anh đã xài đến chiêu bẩn là bán thuốc phiện vào TQ!

Kết quả là có một số thời gian, bạc chảy ngược từ TQ ra nước ngoài (để mua thuốc phiện), nhưng khi TQ kiểm soát được phần nào thuốc phiện, thì bạc lại… tự nhiên chảy vào TQ. Hết cách, người Anh đành đem… tàu to súng lớn ra cướp lại cái khoản thâm hụt thương mại khổng lồ này! Đứng trước “tàu to, súng lớn”, sự vượt trội của phương Tây về sức mạnh khoa học kỹ thuật, thì toàn bộ “trí tuệ phương Đông” không đáng một xu, đó là sự thật phũ phàng của lịch sử. Nền sản xuất lớn, lúc nào cũng đạt được thặng dư thương mại, cộng với một chế độ thuế khóa rất nhẹ, những điều này giúp Thanh triều tiếp tục tồn tại!

Thậm chí có giai đoạn, triều đình tăng thuế từ 40 triệu lượng bạc lên hơn 100 triệu lượng mỗi năm mà xã hội vẫn chịu đựng được, không có dấu hiệu quá sức! Chính cảm giác an toàn về tài chính khiến cho triều Thanh không cảm thấy có nhu cầu phải thay đổi, họ cảm thấy như vậy vẫn ổn! Nói theo một cách nào đó thì mọi quyết định của triều đình đều… đúng đắn, chỉ có điều: cộng nhiều cái đúng nhỏ lại thành… một cái sai lớn. Kể từ khi nhập quan, người Mãn cai trị TQ, nhưng họ bị đồng hóa triệt để đến mức không còn nói tiếng Mãn! Hàng ngũ Bát kỳ, qua nhiều thế hệ thế tập đã không còn sức chiến đấu.

Triều đình đơn thuần điều hành mọi thứ dựa trên… bạc! Dùng bạc để làm động lực cho các vận động xã hội, hoàn toàn không có một sức mạnh thể chất, tinh thần khác nào khác. Khi loạn Thái Bình thiên quốc xảy ra, quân đội nhà Thanh chỉ chăm chăm… vòi vĩnh bạc! Dùng hết lý do này lý do khác để đòi triều đình phải cấp ngân lượng, bòn rút chán chê rồi mới chịu tiến quân! Để thua cả hai cuộc chiến tranh Nha phiến, phải bồi thường hàng chục triệu lượng bạc! Rồi lại để thua cuộc chiến Trung – Nhật 1894 ~ 1895, mất Đài Loan, phải bồi thường thêm 200 triệu lượng bạc cho Nhật! Tuy nói rằng “con sâu trăm chân, chết vẫn không ngã”…

Tuy cơ bản xã hội TQ vẫn còn năng lực sản xuất khổng lồ, nhưng triều Thanh đã không còn khả năng huy động lực lượng của quốc gia, và trên hết là người dân đã chọn phải thay đổi, phải loại bỏ chế độ phong kiến! Nguyên nhân sụp đổ của Thanh triều về sâu xa đó là sự suy bại đến cùng cực của một xã hội “kim tiền”! Lúc nào cũng chỉ chực văng ra cái câu: “đầu tiên là tiền đâu”. Thiếu đi sức mạnh thể chất và tinh thần chống lưng, những cái “thùng phuy” chỉ biết tích trữ, “vinh thân phì gia”, đến khi có sự biến lớn xảy ra, có bao nhiêu tiền bạc cũng chẳng nghĩa lý gì! Dù cũng có một giai đoạn ngắn chủ trương “Dương vụ vận động”…

Nhưng thành phần bảo thủ trong triều đình quá lớn, có “vận động” bao nhiêu cũng không cứu được, cơ bản là đã quá muộn! Đó cũng là lý do những cuốn sách hiện đại mới xuất bản gần đây ở TQ như “Tô-tem sói” gây ra hiệu ứng độc giả mạnh mẽ. Cá nhân tôi cho rằng “Tô-tem sói” là rất đáng đọc, ít nhất là về mặt cảm hứng văn học, khi nhắc nhở chúng ta không được quên những sức mạnh cơ bản của con người, khi nhấn mạnh tìm kiếm sự thay đổi về chất, chứ không phải chỉ đơn thuần phát triển về lượng. Làm nghĩ đến một VN hiện tại, mọi “vận động” được tiến hành cũng bằng tiền, và hơn nữa là loại tiền đi vay…