valse chinoise

Chương trình âm nhạc “cuối tuần”, một điệu valse Trung Quốc mang tựa đề: “Vũ khúc ba-lê ngày xuân – 春天的芭蕾”… Cũng như mọi nơi khác, phương Bắc luôn chiếm “ưu thế” nhất định trên các phương diện văn hóa, nghệ thuật. Tuy vậy, vài năm gần đây, trên sóng phát thanh truyền hình Trung Quốc… Ngữ âm Đông Bắc đã không còn đóng vai trò chủ đạo như trước, thay vào đó là kiểu ngữ âm tròn trịa hơn, nhiều âm sắc hơn của Trịnh Châu, Hà Nam, nơi vốn dĩ, từ xa xưa, đã là cái nôi của văn minh Hoa Hạ. Dạng ngữ âm mà chính Khổng tử cũng phải tán thưởng rằng: thật đúng là “nhã ngữ”! :)

progressive

Âm nhạc cuối tuần, một bài hát mà tôi thích một thời… thích bởi cái tính “progressive” của nó, từ “progressive” này không hiểu như thuật ngữ âm nhạc, mà chỉ hiểu theo nghĩa đen ngôn từ, ám chỉ một dòng chảy tiếp diễn, liên tục, nhất là đoạn riff guitar, rất dễ nghe, không cần phải tha thiết lắm, quan trọng là tuôn chảy, tiếp diễn…

Nếu tình cảm đã không đủ sâu, thì đừng làm ra vẻ thảm thiết, sâu xa này nọ… Cuộc sống là phải tiếp diễn, quan trọng là ta sống với những gì thực chất là chính mình, đừng nhận vơ những thứ ta không có. Đến một thời gian, một độ tuổi, ta nhận ra mình không có đủ RAM và CPU để xử lý những sự việc tự nó đã tỏ ra quá phức tạp và nguy hiểm!

Ah, là đang nói về nhạc, còn những ai xem clip sẽ thấy một kiểu nội dung rất đặc trưng, rất VN, những nét cá tính và những kiểu kịch bản… “cứ mãi không chịu lớn”! :D Đã nói về cái sự “không chịu lớn” của người Việt rất nhiều rồi, đó không phải là điều gì xa lạ, trong cuộc sống hàng ngày chỉ cần chịu khó quan sát là nhận ra ngay thôi!

nối vòng tay lớn

Mỗi năm cứ vào dịp này là tôi nghe lại bài hát này, bài ai cũng biết, lời tiếng Anh bám rất sát về ngữ nghĩa so với lời gốc tiếng Việt! Nó rất là dễ hát và dễ nghe, ngay cả trong tiếng Anh, và nghe nó…. rặt Mỹ, loại Mỹ hơi xa xưa giống như Bob Dylan với cây đàn banjo đầy bội âm của ông ta vậy: From hamlets to the cities, embrace with glee, an eternal circle, dead and living, one are we…

Như khi Bob Dylan tới VN ông ta không gặp Trịnh Công Sơn, ông ta gặp và hát với Phạm Duy một bài “Trèo lên quán dốc”, trong một hành trình có vẻ như là muốn đi tìm một cái gì đó nguyên bản! Và cứ thế, thêm một kẻ đã đến và đã đi theo kiểu “veni, vici…” và chúng ta sẽ lại hát thứ nhạc giống y như họ, và tuy nói rằng “one are we” nhưng không biết cái gì thực sự là chúng ta mà thôi!

yedem a krugom kolkhozy

Facebook nhắc lại ngày này năm trước, thời gian trôi quá là nhanh, nghĩ lại có điều gì hối tiếc hay không? Bảo là không thì cũng không hẳn là đúng, nhưng như “bóng câu qua cửa sổ”, như bóng ngựa chạy trên thảo nguyên, đâu có níu kéo được, tất cả như một dòng chảy tự nhiên, hiển nhiên mà thôi! Viết những dòng này khi đang ngồi điều khiển con máy tính có 192 CPU…

Chạy chương trình phân tích dữ liệu tài chính. Và ca khúc Nga – Polyushko-pole – Cánh đồng yêu thương, bài ca đầy cảm hứng, cái âm thanh ban đầu còn nho nhỏ ở xa xa, lớn dần, lớn dần, rồi ập đến dữ dội như một đoàn kỵ binh tấn công vậy. Muốn nghe loại âm nhạc sinh động, đầy sức sống, có tiếng mèo kêu, chó sủa, tiếng ngựa phi, người huýt gió, thì hãy nghe nhạc Nga! :D

Nino Rota

Đôi khi mình tự hỏi, không hiểu vì sao chỉ trong một cuộc đời mà Nino Rota lại viết được đến hai ca khúc tuyệt diệu đến như vậy! Một là “Speak softly love – Parla più piano” (nhạc phim The godfather) và hai là “What is a youth – Ai giochi addio” (nhạc phim Romeo & Juliet)! Đơn giản là không thể, không thể nào, trừ khi, nhất định là… ông ta đã “xuyên không” đến thế giới này từ một không – thời – gian khác! :) <3 Kiểu giống như nhạc sĩ Phạm Duy đã ao ước: Thì xin, thì xuân hãy cho tình nhân sống thêm vài lần vậy!

Parla più piano e nessuno sentirà. Il nostro amore lo viviamo io e te. Nessuno sa la verità. Neppure il cielo che ci guarda da lassù. Insieme a te io resterò Amore mio, sempre così. Parla più piano e vieni più vicino a me. Voglio sentire gli occhi miei dentro di te. Nessuno sa la verità. È un grande amore e mai più grande esisterà. Insieme a te io resterò. Amore mio, sempre così. Parla più piano e vieni più vicino a me. Voglio sentire gli occhi miei dentro di te. Nessuno sa la verità… È un grande amore e mai più grande esisterà…

nguyệt bán tiểu dạ khúc

Đêm trăng thượng huyền, nghe nhạc “tạo sinh bởi A.I”… Đầu tiên, phần lời tiếng Anh rất không ổn, đọc sơ qua dễ thấy chỉ cần sửa vài chỗ là sẽ vừa đúng hơn về văn phạm, vừa thuận hơn về ngữ nghĩa và vừa dễ hát hơn. Thứ đến nữa là phần bè guitar Tây Ban Nha hơi vô duyên, không ăn nhập gì với cái chất âm nhạc Nhật Bản. Bài ca tổng thể là chỉ tạm nghe được, nhưng gọi là “tạo sinh bởi A.I.” thì rất không đúng, vì nó… “đứng trên vai” một người khổng lồ, bắt đầu từ ca khúc gốc “Half moon serenade” của ca sĩ Nhật Bản, Naoko Kawai – 1986. Ca khúc được chuyển ngữ sang tiếng Quảng Đông (Lý Khắc Cần) dưới tựa đề “Nguyệt bán tiểu dạ khúc”!

月半小夜曲 – Khúc ca nhỏ đêm trăng khuyết (thật trùng hợp với bối cảnh), rồi bài ca được dịch sang nhiều ngôn ngữ khác, trong tiếng Việt nó mang cái tựa “Tình nồng”. Nhật Bản mà, vẫn có chút gì đó ảnh hưởng xa xưa từ Trung Quốc, ví dụ như khi nói về tình yêu trai gái, thì thế nào cũng bắt đầu theo kiểu: Trăng đêm nay sáng quá… :D Lời văn thì như thế, nhưng về chất nhạc thì Nhật Bản vẫn luôn là một cái gì đó rất riêng, vô cùng phong phú, đa dạng và dữ dội… Tình yêu đã đến, đến trong cơn mơ, thật xa vắng, rồi cho ta dòng lệ đắng cay. Tình tựa bão tố, dù có tàn uá mộng đẹp xin giữ trong tim. Hãy cho nhau nụ cười, dù ngày mai có phôi phai, về đâu em hỡi…

lập thân tối hạ thị văn chương

Tôi nghĩ sắp tới, kiểu gì Trung Quốc cũng sẽ cho ra robot có thể múa lân trên mai hoa thung bày trên mặt nước, lỡ trượt chân rớt xuống nước sẽ kiểm nghiệm luôn khả năng chống nước IP-xx của robot! :) Múa lân trên mai hoa thung bày trên mặt nước vốn là một thử thách rất khó, mai hoa thung như trong clip là vẫn tương đối dễ, có những cách bố trí mai hoa thung siêu khó, chỉ có những võ sĩ chuyên nghiệp, khổ luyện nhiều năm mới vượt qua được. Đương nhiên, đây chỉ là dự phóng tương lai mà thôi, bởi múa lân thực sự là rất khó đối với robot. Khó không phải chỉ vì các động tác kỹ thuật, mà khó hơn nữa là sự phối hợp, phân vai giữa 2 con robot khác nhau, đầu & đuôi. Nếu làm được như vậy thì còn xịn sò hơn cả hình thức “huấn luyện chiến thuật bộ binh – tổ 3 người” như con người mất rồi.

Đầu năm suy nghĩ linh tinh về thể chất và tinh thần, phần cứng và phần mềm, hạ tầng và tư tưởng. Nhà thơ, họa sĩ và quan viên thời Thanh – Viên Mai có câu: Lập thân tối hạ thị văn chương – 立身最下是文章! Câu này ý là: cách lập thân thấp nhất, dở nhất là dùng văn chương! Ý nói đừng mong vin vào những câu chữ “đĩ miệng” rẻ tiền mà mong đạt được sự nghiệp! Đừng vin vào “văn chương”, hơn nữa lại là loại “văn chương” A.I. – LLM thiểu năng, trì độn mà mong hiểu được cuộc sống, hiểu được tâm tư người khác! Đừng nghĩ chỉ cần vung vãi nước bọt là có thể kinh tế phát triển, xã hội tiến bộ! Trong bối cảnh văn hóa, đạo đức xã hội suy đồi ngày nay, “văn chương” chỉ là chiêu thức để bịp nhau mà thôi! Để con người và xã hội thay đổi, không phải bắt đầu với những ngôn từ xàm xí như thế!!!

xuân vãn

Phải nói là màn trình diễn “đỉnh của chóp”, những con robot Trung Quốc trình diễn võ thuật, múa côn, đao, thậm chí còn mô phỏng một vài động tác Túy quyền, đều là những vận động rất khó, đòi hỏi sự phối hợp của toàn bộ cơ thể, cả những màn nhào lộn khó mà chỉ người có tập luyện kỹ càng mới làm được! Cứ thế này thì những loại lao động chân tay đơn giản sẽ bị thay thế sạch sẽ! Hàng loạt ngành nghề sản xuất sẽ phải tái cơ cấu vì đã có “lực lượng lao động” robot vừa đông đảo, vừa không cần phải “tăng lương, giảm giờ làm”! Chưa kể đã có thể nghĩ đến chuyện ứng dụng làm robot chiến đấu!

Hiện tại thật khó so sánh, khi con robot Optimus của Tesla cho thấy sự khéo léo với các cử động của 10 ngón tay, cần thiết để làm những công việc yêu cầu độ tinh xảo cao! Còn các con robot TQ lại cho thấy khả năng phối hợp toàn thân, vận động linh hoạt trong môi trường thực tế rất xuất sắc, hơn đứt Tesla. Và như thường lệ, trước những sự kiện lớn của thế giới, ta lại thấy đa số người Việt “chia phe” đánh nhau: TQ như thế này, Mỹ như thế kia, ai cũng có lý lẽ hùng hồn, ai cũng ra sức chứng minh “tôi đúng”, những hành động “chia phe” chủ yếu vì các động cơ chính chị, chính em mơ hồ nào đó!

Và rồi khi bạn đọc xuyên qua được mớ ngôn từ vừa không rõ ràng, vừa hàm hồ, xàm xí ấy, bạn bỗng dưng nhận ra, chúng thể hiện rõ vô số bất ổn nội tâm, sự bất lực không hiểu, không phát biểu được các vấn đề nội tại. Bạn thấy rõ sự kình chống, đấu đá lẫn nhau có nguyên nhân xuất phát từ bên trong, đấu như một bản năng, quán tính vậy, rất ít người có được nhận thức phải làm gì để nâng cao cái “dân trí” vốn đang ở mức lè tè ngọn cỏ, không mấy ai cho thấy có mong muốn làm sao cải tạo cái xã hội hỗn loạn với muôn ngàn trò lưu manh, điếm lác như hiện tại.

Lúc nào cũng Mỹ thế này, TQ thế kia, phương Tây thế nọ, v.v… chưa bao giờ dám nhìn rõ và nói thẳng: thế còn chúng ta, bản thân chúng ta thì như thế nào!? Thế rồi lại cố gắng dùng hết những từ ngữ mơ hồ này cho đến những khái niệm xa lạ khác, lúc nào cũng có “lý do” để nói tránh đi, quan điểm luôn luôn di động, biến ảo, đổi màu giống như con salamander vậy! Lúc nào cũng chăm chăm dùng ngôn từ hư ảo mong có thể lung lạc, lừa gạt người khác, chứ làm gì để bản thân thay đổi, để xã hội trở thành môi trường tin cậy, có thể phát triển được thì không mấy ai nói tới!

tương tư

Từ một bài Đường thi – Tương tư – Vương Duy xa xưa hơn ngàn năm trước cho đến một bài nhạc hiện đại… Nếu so với các chuẩn mực âm nhạc đương đại thì âm nhạc như thế này có phần đơn giản, nhưng vẫn hay, hay ở chỗ tìm cách mô phỏng cổ phong, tìm cách hình dung một không khí hoài cổ, hoài niệm.

Ngày xưa, nếu đã từng có, thì cũng chỉ đơn giản, chân thành thế này thôi! Xuân hựu lai, khán hồng đậu khai, Cảnh bất kiến hữu tình nhân khứ thái. Yên hoa ủng trứ phong lưu, chân tình bất tại – 春又来看红豆开, 竟不见有情人去采, 烟花拥着风流真情不在 Bản dịch lời ca trong clip không chuẩn!

canon in d

Một chút âm nhạc cuối tuần, năm cũ đang qua đi và năm mới đã cận kề, những ngày cuối năm tương đối nhàn nhã. Một buổi sáng mùa xuân trong veo, thiên khí chính hảo, xuân quang vạn trượng, khiến cho lòng người cứ muốn hát ca rằng: Wǒ ài zhuó nǐ,ài zhuó nǐ,xiàng do re mi fa so la si…